V KK 286/20

Sygn. akt V KK 286/20 WYROK W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ Dnia 9 września 2020 r. Sąd Najwyższy w składzie: SSN Barbara Skoczkowska (przewodniczący, sprawozdawca) SSN Małgorzata Wąsek-Wiaderek SSN Włodzimierz Wróbel Protokolant Katarzyna Wełpa po rozpoznaniu w Izbie Karnej, na posiedzeniu w dniu 9 września 2020 r. w sprawie M. M. , skazanego z art. 222 § 1 k.k. i innych. kasacji wniesionej przez obrońcę skazanego, od wyroku Sądu Okręgowego w Z. z dnia 28 listopada 2019 r., sygn. akt VII Ka (…), utrzymującego w mocy wyrok Sądu Rejonowego w N., z dnia 7 marca 2019 r., sygn. akt II K (…) 1. uchyla zaskarżony wyrok i przekazuje sprawę Sądu Okręgowego w Z. do ponownego rozpoznania; 2. obciąża Skarb Państwa kosztami postępowania kasacyjnego, 3. zasądza od Skarbu Państwa na rzecz adw. M. R., Kancelaria Adwokacka w N. , kwotę 442,80 zł (czterysta czterdzieści dwa złote 80/100), w tym 23 % VAT, za sporządzenie i wniesienie kasacji. UZASADNIENIE 2 M. M. wyrokiem Sądu Rejonowego w N. z dnia z dnia 7 marca 2019 r., sygn. akt II K (…), został skazany za przestępstwo wyczerpujące znamiona art. 222 § 1 k.k. i art. 224 § 2 k.k. i art. 226 § 1 k.k. w zw. z art. 11 § 2 k.k. w zw. z art. 12 k.k. w zw. z art. 31 § 2 k.k., na karę 6 miesięcy pozbawienia wolności. Sąd Okręgowy w Z. wyrokiem z dnia 28 listopada 2019 r., sygn. akt VII Ka (…),po rozpoznaniu apelacji wniesionej przez obrońcę tego oskarżonego, zaskarżony wyrok utrzymał w mocy. Kasację od orzeczenia Sądu odwoławczego wniósł obrońca M. M.. Prokurator Prokuratury Rejonowej w N. w pisemnej odpowiedzi na kasację wniósł o jej oddalenie, jako oczywiście bezzasadnej. Sąd Najwyższy zważył, co następuje: Na wstępie podnieść należy, iż zgodnie z art. 536 k.p.k. Sąd Najwyższy rozpoznaje kasację w granicach zaskarżenia i podniesionych zarzutów, a w zakresie szerszym – tylko w wypadkach określonych w art. 435, 439 i 455. W związku z powyższym, niezależnie od zarzutów podniesionych w kasacji, wyrok Sądu Okręgowego w Z. należało uchylić, a sprawę przekazać do ponownego rozpoznania w postępowaniu odwoławczym, gdyż w sprawie wystąpiła bezwzględna przyczyna odwoławcza określona w art. 439 § 1 pkt 2 k.p.k. Analiza akt sprawy oraz stanu prawnego wówczas obowiązującego wskazuje, że w trakcie powadzonego postępowania przygotowawczego w formie dochodzenia obowiązywał art. 325c k.p.k., który jednoznacznie określał, iż dochodzenia nie prowadzi się między innymi wówczas, gdy biegli lekarze psychiatrzy powołani do wydania opinii w sprawie stwierdzą, że poczytalność oskarżonego w chwili popełnienia zarzucanego mu czynu lub w czasie postępowania jest wyłączona albo w znacznym stopniu ograniczona. W dniu 19 września 2013 r. został dopuszczony przez prokuratora dowód z opinii biegłych, którzy w dniu 28 września 2013 r. wydali opinię sądowo-psychiatryczną, z której wynikało, iż tempore criminis M.M. zdolność pokierowania swoim postępowaniem miał ograniczoną w stopniu znacznym, w rozumieniu art. 31 § 2 k.k. Zarządzeniem z dnia 24 września 2013 r. wyznaczono M. M. obrońcę z urzędu na podstawie art. 79 § 1 pkt 3 k.p.k., który aż do prawomocnego zakończenia postępowania reprezentował interesy skazanego. Między innymi z uwagi na odpowiadanie przez tego podejrzanego w warunkach art. 3 31 § 2 k.k., postanowieniem z dnia 16 października 2013 r. zostało wszczęte śledztwo, które w dniu 29 listopada 2013 r. zostało zamknięte, a akt oskarżenia skierowany do sądu. Sąd Rejonowy w N., po praz pierwszy rozpoznając przedmiotową sprawę procedował w składzie jednoosobowym, natomiast Sąd Okręgowy w Z. , rozpoznający apelację od orzeczenia Sądu I instancji i uchylając zaskarżony wyrok, orzekał w składzie trzech sędziów (por. wyrok z dnia 11 kwietnia 2017 r., sygn. akt VII Ka (…) (k. 249). Sąd Rejonowy w N. , ponownie rozpoznając sprawę, zgodnie z obowiązującymi przepisami, orzekał również w składzie jednego sędziego. Sąd Okręgowy w Z. , rozpoznając apelację od wyroku Sądu I instancji z dnia 7 marca 2019 r, sygn. II K (…), orzekał także w składzie jednoosobowym i w tym składzie jednoosobowym wydał wyrok w dniu 28 listopada 2019 r., sygn. akt VII Ka (…). Tego rodzaju skład jest natomiast niezgodny z art. 29 § 1 k.p.k., który określa skład sądu odwoławczego i stanowi, że na rozprawie apelacyjnej i kasacyjnej sąd orzeka w składzie trzech sędziów, jeśli ustawa nie stanowi inaczej. Zauważyć należy, że przepis art. 449 § 2 k.p.k. dopuszcza wprawdzie jednoosobowy skład Sądu odwoławczego, ale tylko gdy postępowanie przygotowawcze zakończone zostanie w formie dochodzenia. Wydany w tej sprawie wyrok przez Sądu Okręgowego w Z. z dnia 28 listopada 2019 r. dotknięty został więc bezwzględną przyczyną odwoławczą określoną w art. 439 § 1 pkt 2 k.p.k. To uchybienie skutkować musiało uchyleniem zaskarżonego orzeczenia i przekazaniem sprawy do ponownego rozpoznania w postępowaniu odwoławczym. Wniosek obrońcy o przyznanie wynagrodzenia znajduje uzasadnienie w § 17 ust. 3 pkt 1 Rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 3 października 2016 r. w sprawie ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej przez adwokata z urzędu (t.j. Dz. U. z 2019 r., poz. 18). Mając na uwadze powyższe, orzeczono jak sentencji wyroku.