V KK 407/22

Sygn. akt V KK 407/22 POSTANOWIENIE Dnia 27 października 2022 r. Sąd Najwyższy w składzie: SSN Małgorzata Wąsek-Wiaderek w sprawie R. K. skazanego za czyn z art. 162 § 1 k.k. i in., po rozpoznaniu w Izbie Karnej na posiedzeniu w dniu 27 października 2022 r., wniosków obrońców skazanego o wstrzymanie wykonania wyroku Sądu Okręgowego w Kaliszu z dnia 29 marca 2022 r., sygn. akt III Ka 183/19, zmieniającego wyrok Sądu Rejonowego w Ostrowie Wielkopolskim z dnia 11 grudnia 2018 r., sygn. akt. II K 243/15, na podstawie art. 532 § 1 k.p.k. a contrario p o s t a n o w i ł nie uwzględnić wniosków o wstrzymanie wykonania zaskarżonego kasacją wyroku. UZASADNIENIE Wyrokiem Sądu Rejonowego w Ostrowie Wielkopolskim z dnia 11 grudnia 2018 r., sygn. akt. II K 243/15, R. K. został uznany za winnego czynu z art. 174 § 1 k.k. i art. 177 § 1 i § 2 k.k. w zw. z art. 178 § 1 k.k. i w zw. z art. 11 § 2 k.k., za który wymierzono mu karę 4 lat pozbawienia wolności (pkt 1.a.); czynu z art. 162 § 1 k.k., za który wymierzono mu karę 6 miesięcy pozbawienia wolności (pkt 1.b.); czynu z art. 239 § 1 k.k., za który wymierzono mu karę 10 miesięcy pozbawienia wolności (pkt 1.c.). Jako karę łączną Sąd Rejonowy wymierzył R. K. karę 4 lat pozbawienia wolności (pkt 2). 2 Po przeprowadzeniu postępowania odwoławczego, Sąd Okręgowy w Kaliszu wyrokiem z dnia 29 marca 2022 r., sygn. akt III Ka 183/19, zmienił zaskarżony wyrok w stosunku do R. K. w ten sposób, że rozwiązał rozstrzygnięcie o karze łącznej (pkt I.1.), obniżył wymiar kary za czyn przypisany w pkt 1.a. do 3 lat i 6 miesięcy pozbawienia wolności (pkt I.2.), uniewinnił R. K. od popełnienia przypisanego mu nieprawomocnie czynu w pkt 1.c. wyroku Sądu I instancji (pkt I.3.) i wymierzył R. K. karę łączną 3 lat i 6 miesięcy pozbawienia wolności (pkt I.4). W pozostałym zakresie w stosunku do R. K. wyrok Sądu I instancji został utrzymany w mocy (pkt II). Wyrok Sądu odwoławczego zaskarżyli obrońcy skazanego, formułując w kasacjach także wnioski o wstrzymanie wykonania prawomocnego orzeczenia. Uzasadniając wniosek adw. Ł. C. i adw. J. L. argumentowali, że jest on zasadny z uwagi na wagę uchybień, jakich dopuszczono się w postępowaniu odwoławczym. Z kolei adw. M. W. powołała się na wagę i zasadność zarzutów kasacyjnych, a nadto podniosła, że niecelowym jest wykonanie wyroku w sytuacji, gdy wątpliwości budzi podstawa orzeczonej kary. Obrońca powołała się także na sytuację życiową skazanego, odnosząc się szerzej przede wszystkim do kwestii rodzinnych, zawodowych i zdrowotnych dotyczących skazanego. Sąd Najwyższy zważył, co następuje. Wnioski nie zasługują na uwzględnienie. Przekonanie obrońców skazanego o zasadności kasacji i wadze podniesionych zarzutów nie stanowi wystarczającej przesłanki dla uwzględnienia wniosków o wstrzymanie wykonania zaskarżonego kasacją wyroku. W treści przepisu art. 532 § 1 k.p.k. nie wskazano co prawda przesłanek stosowania tej instytucji, jednak w orzecznictwie słusznie przyjmuje się, że ma ona charakter wyjątkowy. Za podjęciem decyzji o wstrzymaniu wykonania prawomocnego wyroku w trybie art. 532 § 1 k.p.k. muszą przemawiać: bardzo wysokie prawdopodobieństwo uwzględnienia kasacji, nietrafność merytoryczna wyroku oraz ustalenie, że wykonanie kary przed rozpoznaniem kasacji spowodowałoby dla skazanego wyjątkowo dolegliwe i w zasadzie nieodwracalne skutki (por. m.in.: postanowienia Sądu Najwyższego z: dnia 4 września 1998 r., II KKN 178/98; dnia 14 czerwca 2018 r., II KK 178/18; dnia 14 czerwca 2018 r., II KK 184/18). Zasadnie 3 podkreśla się więc, że można wstrzymać wykonanie zaskarżonego kasacją wyroku, jeżeli wyraźnie rysuje się perspektywa uniewinnienia skazanego, względnie umorzenia wobec niego postępowania na skutek uwzględnienia kasacji (por. postanowienie Sądu Najwyższego z dnia 15 lutego 2018 r., II KK 23/18). Regułą jest bowiem wykonalność prawomocnego wyroku (art. 9 § 2 k.k.w.), zaś wstrzymanie jego wykonania – wyjątkiem. Analiza zarzutów obu kasacji, przede wszystkim pod kątem ich wagi i oczywistej zasadności podnoszonej jako uzasadnienie wniosków o wstrzymanie, nie prowadzi do konkluzji o konieczności wstrzymania wykonania zaskarżonego wyroku. Stopień prawdopodobieństwa uwzględnienia kasacji uzasadniający wstrzymanie wykonania prawomocnego wyroku musi być niemal zbliżony do pewności, oczywistości (por. postanowienie Sądu Najwyższego z dnia 22 kwietnia 2021 r., V KK 129/21; postanowienie Sądu Najwyższego z dnia 29 marca 2021 r., IV KK 103/21). W tej sprawie nie zachodzi przedmiotowa oczywistość i jednoznaczność uchybień sygnalizowanych w kasacjach. Jednocześnie rozważenie zasadności podniesionych w kasacjach zarzutów wymaga wnikliwego rozpoznania i szczegółowej analizy całokształtu okoliczności tej sprawy na rozprawie kasacyjnej. Odnosząc się z kolei do tej części argumentacji adw. M. W., która dotyczy sytuacji rodzinnej, zawodowej i zdrowotnej skazanego, należy wskazać, że są to okoliczności mogące rzutować na skorzystanie przez skazanego z jednej z instytucji prawa karnego wykonawczego, ale nie na wstrzymanie wykonania wyroku w trybie art. 532 § 1 k.p.k. Nie są podstawą do wstrzymania wykonania prawomocnego wyroku okoliczności, które stanowią zwyczajne, typowe dolegliwości związane z odbywaniem kary pozbawienia wolności; te bowiem mogą być podstawą odroczenia wykonania kary albo uzyskania przerwy w jej odbywaniu (zob. postanowienie Sądu Najwyższego z dnia 16 kwietnia 2021 r., V KK 59/21). Mając zatem na względzie powyższe ogólne reguły rządzące wstrzymaniem wykonania wyroku, po zapoznaniu się z kasacjami obrońców skazanego R.K., jak również aktami sprawy, Sąd Najwyższy doszedł do przekonania, że nie zachodzą wystarczające podstawy do zastosowania nadzwyczajnej instytucji przewidzianej w art. 532 § 1 k.p.k. Dodać należy, że decyzja w tym względzie nie przesądza 4 ostatecznego rozstrzygnięcia kwestii zasadności kasacji obrońców skazanego od prawomocnego wyroku Sądu Okręgowego w Kaliszu. W tym stanie rzeczy należało orzec jak w części dyspozytywnej niniejszego postanowienia. [as]