V KK 619/18
WyrokIzba Karna2019-12-18
Skład orzekający: Andrzej Siuchniński, Barbara Skoczkowska, Paweł Wiliński
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy pozostawienie bez rozpoznania wniosku o wyłączenie sędziego, złożonego po rozpoczęciu przewodu sądowego, gdy przyczyna wyłączenia powstała po tym rozpoczęciu, stanowi rażące naruszenie przepisów postępowania karnego, które może mieć istotny wpływ na treść orzeczenia?Ratio decidendi
Sąd Najwyższy uznał, że pozostawienie bez rozpoznania wniosku o wyłączenie sędziego, złożonego po rozpoczęciu przewodu sądowego, gdy przyczyna wyłączenia powstała lub stała się stronie wiadoma po tym rozpoczęciu, stanowi rażące naruszenie art. 41 § 2 k.p.k. Taka decyzja sądu narusza prawo oskarżonego do bezstronnego sądu i może mieć istotny wpływ na treść orzeczenia. Podobnie, oddalenie wniosków dowodowych obrony na podstawie nieadekwatnych przesłanek, zwłaszcza gdy miały one istotne znaczenie dla oceny winy, stanowi rażące naruszenie przepisów postępowania.Stan faktyczny
Oskarżeni A. W. i P. Ż. zostali skazani za paserstwo kradzionych pojazdów oraz inne przestępstwa. Sąd Rejonowy wydał wyrok, który następnie utrzymał w mocy Sąd Okręgowy. Obrońcy skazanych wnieśli kasacje, zarzucając m.in. rażące naruszenie przepisów postępowania, w tym nierozpoznanie wniosku o wyłączenie sędziego oraz oddalenie wniosków dowodowych. Sąd Najwyższy uwzględnił kasacje.Rozstrzygnięcie
Sąd Najwyższy uchylił zaskarżony wyrok i przekazał sprawę Sądowi Okręgowemu w Ś. do ponownego rozpoznania w postępowaniu odwoławczym. Zarządzono zwrot opłaty od kasacji.Pełny tekst orzeczenia
Sygn. akt V KK 619/18 WYROK W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ Dnia 18 grudnia 2019 r. Sąd Najwyższy w składzie: SSN Andrzej Siuchniński (przewodniczący) SSN Barbara Skoczkowska (sprawozdawca) SSN Paweł Wiliński Protokolant Anna Kuras przy udziale prokuratora Prokuratury Krajowej Roberta Tarsalewskiego, w sprawie A. W. skazanego z art. 294 § 1 kk w zw. z art. 291 § 1 kk w zw. z art. 12 kk zw. z art. 65 § 1 kk, P. Ż. skazanego z art. 294 § 1 kk w zw. z art. 291 § 1 kk w zw. z art. 12 kk zw. z art. 65 § 1 kk , art. 270 § 1 kk w zw. z art. 12 kk, po rozpoznaniu w Izbie Karnej na rozprawie w dniu 18 grudnia 2019 r. kasacji wniesionych przez obrońców od wyroku Sądu Okręgowego w Ś. z dnia 19 lipca 2018 r., sygn. akt IV Ka (…), utrzymującego w mocy wyrok Sądu Rejonowego w Ś. z dnia 12 kwietnia 2017 r., sygn. akt VI K (…), 1. uchyla zaskarżony wyrok i przekazuje sprawę Sądowi Okręgowemu w Ś. do ponownego rozpoznania w postępowaniu odwoławczym; 2. zarządza zwrot A. W. opłaty od kasacji w kwocie 450 zł.
2 UZASADNIENIE A. W. i P. Ż. zostali oskarżeni to, że: 1. w okresie pomiędzy 19 września 2007 roku a 29 grudnia 2010 r. w miejscowościach woj. (…) — Ś., W., B., K. działając wspólnie i w porozumieniu oraz przy częściowym współudziale M. W. z góry powziętym zamiarem osiągnięcia korzyści majątkowej i uczynienia w ten sposób z popełnienia przestępstwa stałego źródła dochodu z tytułu paserstwa kradzionych pojazdów w podobny sposób w krótkich odstępach czasu przyjmowali i pomagali w ukryciu w przygotowanych pomieszczeniach, rozmontowaniu, usunięciu cech identyfikacyjnych i zbyciu pojazdów i ich wyposażenia oraz części samochodowych, uzyskanych za pomocą czynów zabronionych, szczegółowo wskazanych w pozycjach od 1-65 w pkt. 1 a/o, które ujawniono w całości lub odnaleziono ich fragmenty, części i pozostałości w różnych miejscach szczegółowo opisanych również w a/o, przy czym łączna wartość szkody wyniosła 2 564 059, 00 zł, co stanowi mienie znacznej wartości i czyniąc w ten sposób z popełnienia przestępstwa stałe źródło dochodu, tj. o czyny z art. 291 § l k.k. w zw. z art. 294 § l k.k. w z w. z art.12 k.k. w zw. z art. 65 § l k.k. a nadto P. Ż. został oskarżony o to, że: 2. w dniach 15 czerwca 2005 r. i 21 lipca 2005 r. w Ś. i w W. działając w krótkim odstępie czasu z góry powziętym zamiarem wyłudzenia poświadczenia nieprawdy co do okoliczności mającej znaczenie prawne w postaci wystawienia paszportu ze swoim zdjęciem na nazwisko i dane osobowe K. T. w złożonym wówczas podaniu — kwestionariuszu paszportowym na nazwisko K. T. podrobił trzy podpisy K. T. oraz załączył do wniosku swoje zdjęcie paszportowe i składając wniosek paszportowy użył go jako autentyczny, a następnie odbierając paszport podrobił podpis K. T. w tym samym dokumencie kwitującym rzekomy autentyczny odbiór paszportu przez K. T., tj. o czyn z art. 270 § l k.k. w zw. z art. 12 k.k. Sąd Rejonowy w Ś. wyrokiem z dnia 12 kwietnia 2017 r., sygn.. akt VI K (…), oskarżonych A. W. i P. Ż., oraz dwóch innych oskarżonych występujących w sprawie, w ramach czynu opisanego w pkt I części wstępnej wyroku uznał za
3 winnych tego, że w okresie pomiędzy 17 maja 2010 r. a 12 grudnia 2010 r. w miejscowościach woj. (…) — Ś., W., B., K. działając wspólnie i w porozumieniu oraz przy częściowym współudziale M. W. z góry powziętym zamiarem osiągnięcia korzyści majątkowej i uczynienia sobie w ten sposób z popełnienia przestępstwa stałego źródła dochodu w podobny sposób w krótkich odstępach czasu przyjmowali i pomagali w ukryciu w przygotowanych pomieszczeniach, rozmontowaniu, usunięciu cech identyfikacyjnych i zbyciu wyposażenia oraz części samochodowych z pojazdów uzyskanych za pomocą czynów zabronionych, co zostało szczegółowo opisane w wyroku, przy czym łączna wartość szkody wyniosła 992 500 zł, co stanowiło mienie znacznej wartości, tj. popełnienia występku z art. 291 § 1 k.k. w zw. z art. 294 § 1 k.k. w zw. z art. 12 k.k. w zw. z art. 65 § 1 k.k. i za to na podstawie art. 294 § 1 k.k. w zw. z art. 65 § 1 k.k., przy zastosowaniu art. 4 § 1 k.k. w brzmieniu obowiązującym do dnia 30 czerwca 2015 r., wymierzył: 1. A. W. karę 3 lat pozbawienia wolności, a w oparciu o art. 33 § 2 k.k. karę 400 stawek dziennych grzywny, ustalając wysokość stawki dziennej na kwotę 20 złotych, 2. P. Ż. karę 3 lat i 6 miesięcy pozbawienia wolności, a w oparciu o art. 33 § 2 k.k. karę 400 stawek dziennych grzywny, ustalając wysokość stawki dziennej na kwotę 20 złotych ( w pkt I wyroku). W ramach czynu opisanego w pkt I części wstępnej wyroku oskarżonego P. Ż. Sąd uznał za winnego tego, że w okresie bliżej nieustalonym miedzy 25 listopada 2008 r. a 30 czerwca 2009 r. przyjął jeden samochód szczegółowo opisany w wyroku, uzyskany za pomocą czynu zabronionego tj. skradziony z 25 na 26 listopada 2008 r. w Ś. na szkodę J. N. , tj. popełnienia występku 291 § 1 k.k. i za to na podstawie tego przepisu, stosując art. 4 § 1 k.k. w brzmieniu obowiązującym do dnia 30 czerwca 2015 r., wymierzył mu karę 6 miesięcy pozbawienia wolności (pkt II wyroku). Nadto oskarżonego P. Ż. uznał za winnego popełnienia zarzucanego mu czynu opisanego w pkt II części wstępnej wyroku, tj. popełniania występku z art. 270 § 1 k.k. w zw. z art. 12 k.k. i za to na podstawie art. 270 § 1 k.k., stosując art. 4 § 1 k.k. w brzmieniu obowiązującym do dnia 30 czerwca 2015 r. wymierzył mu karę 6 miesięcy pozbawienia wolności (pkt III wyroku). Na podstawie art. 85 k.k. i art. 86 § 1 k.k. Sąd połączył kary wymierzone P. Ż. w pkt I, II, III części dyspozytywnej wyroku i wymierzył mu karę łączną 4 lat pozbawienia wolności (pkt
4 V wyroku). Na podstawie art. 46 § 2 k.k. w brzmieniu obowiązującym do dnia 30 czerwca 2015 r. orzeczono o nawiązkach na rzecz pokrzywdzonych (pkt IX i X wyroku). Apelacje od tego wyroku wnieśli obrońcy oskarżonych P. Ż. oraz A. W., którzy zarzucili zaskarżonemu wyrokowi obrazę szeregu przepisów postępowania karnego oraz błędy w ustaleniach faktycznych, jak również złożyli szereg wniosków dowodowych o przesłuchanie wskazanych świadków. Sąd Okręgowy w Ś. wyrokiem z dnia 19 lipca 2018 r., sygn. Akt IV Ka (…), zaskarżony wyrok utrzymał w mocy. Kasację od wyroku Sądu odwoławczego złożył obrońca skazanego P. Ż. zaskarżając to orzeczenie w całości i zarzucając rażącą obrazę przepisów postępowania, a to: 1. „art. 6 k.p.k. w zw. z art. 401 § 1 i art. 404 § 1 k.p.k. poprzez przeprowadzenie rozprawy i nieuwzględnienie wniosku oskarżonego o przerwę lub odroczenie rozprawy w dniu 19 lipca 2018 r. mimo wypowiedzenia przez P. Ż. upoważnienia do obrony swojemu obrońcy i złożenia przez niego wniosku o odroczenie rozprawy celem umożliwienia mu ustanowienia nowego obrońcy, a w konsekwencji uniemożliwienie oskarżonemu realizacji jego prawa do obrony formalnej w fazie głosów końcowych w postępowaniu odwoławczym, co mogło mieć istotny wpływ na treść orzeczenia, albowiem w niniejszej sprawie postępowanie odwoławcze nie sprowadzało się do ustnego podtrzymania apelacji, lecz trwało niemal rok i obejmowało uzupełniające postępowanie dowodowe, i to z wniosku obrońcy P. Ż., a zatem umożliwienie wygłoszenia mowy i podsumowania wyników postępowania odwoławczego nowo ustanowionemu obrońcy było konieczne dla zapewnienia oskarżonemu prawa do rzetelnego procesu, a jego zaniechanie mogło mieć wpływ na treść orzeczenia, 2. art. 41 § 2 w zw. z art. 4 k.p.k. poprzez pozostawienie bez rozpoznania zgłoszonego na rozprawie w dniu 29 czerwca 2018 r. wniosku oskarżonego o wyłączenie przewodniczącego składu, mimo że już z treści wniosku wynikało, że jego przyczyną jest okoliczność, która miała miejsce po rozpoczęciu przewodu sądowego, tj. odmowa uwzględnienia wniosku oskarżonego o odroczenie rozprawy celem umożliwienia uczestnictwa w rozprawie obrońcy głównemu, a zatem wniosek
5 winien był być rozpoznany merytorycznie, co mogło mieć istotny wpływ na treść orzeczenia, albowiem nie sposób prognozować wyników merytorycznego rozpoznania wniosku, a nadto doprowadziło do naruszenia zasady obiektywizmu”. Z uwagi na powyższe zarzuty skarżący wniósł o uchylenie zaskarżonego wyroku w całości i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania sądowi odwoławczemu - Sądowi Okręgowemu w Ś.. Kasację od wyroku Sądu odwoławczego złożył także obrońca skazanego A. W. zarzucając: 1. „rażącą obrazę przepisów postępowania mającą istotny wpływ na jego treść, a to: 1. art. 457 § 3 k.p.k. w zw. z art. 433 § 2 k.p.k., a polegającą na nierozważeniu i pobieżnym ustosunkowaniu się, w pisemnym uzasadnieniu orzeczenia przez Sąd odwoławczy do wszystkich zarzutów podniesionych w apelacji, jak i wspierającej je argumentacji, a przy tym na bezkrytycznym i arbitralnym zaakceptowaniu przez Sąd Okręgowy, niewątpliwie nieprawidłowej i wybiórczej oceny relewantnej materii dowodowej poczynionej przez Sąd I instancji, jak też dokonanej przez Sąd I instancji subsumcji zachowań inkryminowanych podsądnemu A. W. jako realizujących znamiona stypizowane w treści art. 12 k.k. i art. 65 k.k., który to stan skutkował brakiem należytej kontroli odwoławczej orzeczenia Sądu Rejonowego; 2. art. 170 § 1 pkt 3 i 5 k.p.k. poprzez oddalenie wniosku dowodowego obrony o przesłuchanie świadków wskazanych w pkt IV apelacji obrońcy z dnia 20 lipca 2017 r., które to postanowienie Sądu odwoławczego, oparte było na dowolnych i wręcz abstrakcyjnych przesłankach pomimo, że okoliczności na jakie dowody te zostały zawnioskowane, miały istotne znaczenie dla oceny winy A. W., w zakresie przypisanego mu przez Sąd Rejonowy występku paserstwa oraz pomimo, że zostały złożone jeszcze przed wszczęciem postępowania odwoławczego, rozpoznawanego łącznie przez 6 kolejnych terminów, który to stan, nie tylko wykluczał możliwość oddalenia tego wniosku o uzupełniające przesłuchanie świadków, jako powołanego dla zwłoki w postępowaniu, a przede wszystkim, w związku z tezą dowodową zawartą w pkt IV petitum apelacji, jak też argumentacją przywołaną w uzasadnieniu wniosku dowodowego, jako nieprzydatnego do stwierdzenia za wnioskowanych przez obronę okoliczności”.
6 Wskazując na powyższe zarzuty obrońca wniósł o uchylenie wyroku Sądu Okręgowego oraz utrzymanego w mocy tym orzeczeniem wyroku Sądu Rejonowego i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania przed Sądem I instancji. Prokurator Prokuratury Okręgowej w Ś. w odpowiedziach na kasacje wniósł o ich oddalenie, z tym że co do kasacji obrońcy P. Ż. jako oczywiście bezzasadnej. Sąd Najwyższy zważył, co następuje: Kasacje obrońcy P. Ż. i A. W. okazały się zasadne w zakresie niżej wskazanym, co musiało skutkować uchyleniem zaskarżonego wyroku i przekazaniem sprawy Sądowi Okręgowemu w Ś. do ponownego rozpoznania w postępowaniu odwoławczym. Rację ma bowiem obrońca P. Ż., gdy twierdzi, że na skutek pozostawienia bez rozpoznania zgłoszonego na rozprawie w dniu 29 czerwca 2018 r. wniosku o wyłączenie od udziału w sprawie przewodniczącego składu, na etapie postępowania odwoławczego doszło do rażącej obrazy art. 41 § 2 k.p.k., która mogła mieć istotny wpływ na treść zaskarżonego wyroku. Sąd Okręgowy w Ś. na rozprawie apelacyjnej tego dnia wydał postanowienie na podstawie art. 41 § 2 k.p.k. o pozostawieniu wniosku o wyłączenie sędziego bez rozpoznania, albowiem zgłoszony został po rozpoczęciu przewodu sądowego, a oskarżony nie wykazał by przyczyna wyłączenia powstała lub stała mu się wiadoma po rozpoczęciu przewodu. Zdaniem Sądu Najwyższego, w układzie procesowym jaki zaistniał w niniejszej sprawie, tego rodzaju decyzja Sądu narusza w sposób istotny podstawową gwarancję oskarżonego jaką jest prawo do bezstronnego sądu, która wyraża się również możliwością kwestionowania tej bezstronności w drodze złożenia wniosku o wyłączenie sędziego ze sprawy oraz prawem do jego merytorycznego rozpoznania, jeżeli wniosek spełnia wymogi przewidziane prawem. Przepis art. 41 § 2 k.p.k. zezwala na zaniechanie merytorycznego rozpoznania wniosku, ale tylko w określonych sytuacjach, a więc gdy został złożony po rozpoczęciu przewodu sądowego, podlega on jednak merytorycznemu rozpoznaniu, gdy przyczyna wyłączenia powstała lub stała się stronie wiadoma po rozpoczęciu przewodu
7 sądowego. W sprawie tej wniosek o wyłączenie przewodniczącego składu, a zarazem sędziego sprawozdawcy oskarżony P. Ż. złożył w związku z odmową uwzględnienia wniosku oskarżonego o odroczenie rozprawy celem zapewnienia stawiennictwa na rozprawie obrońcy ustanowionego w sprawie. Zarówno niestawiennictwo tego obrońcy, wniosek oskarżonego o odroczenie rozprawy jak i decyzja Sądu miały miejsce tego samego dnia 29 czerwca 2018 r., a więc przyczyna wniosku o wyłączenie sędziego powstała po rozpoczęciu przewodu sądowego, skoro stanowiła ją okoliczność mająca miejsce bezpośrednio przed złożeniem wniosku. Sąd nie był więc uprawniony do pozostawienia wniosku bez rozpoznania z powołaniem się na przesłankę, która w rzeczywistości nie miała miejsca, lecz był zobligowany do przekazania wniosku o wyłączenie sędziego do merytorycznego rozpoznania. Sędzia oraz członkowie składu orzekającego mają obowiązek czuwania nad zachowaniem bezstronności orzekania, a niedopełnienie tego obowiązku narusza zasady obiektywizmu i prawa oskarżonego do bezstronnego sądu. Należy podkreślić, że w tej sprawie nie ma znaczenia, w jaki sposób zostałby rozpoznany wniosek oskarżonego i czy był on merytorycznie zasadny, jednakże pozostawienie go bez rozpoznania w takiej sytuacji jak w sprawie, a nie merytoryczne jego rozpoznanie, mogło mieć istotny wpływ na rozstrzygnięcie sprawy. Podkreślić również należy, że na zasadność tego zarzutu kasacyjnego nie ma wpływu, czy w istocie Sąd Okręgowy rozpoznawał apelacje obrońców oskarżonych również na tym terminie, gdyż sędzia A. P. był sędziom sprawozdawcą w sprawie i brał udział w wydaniu wyroku w dniu 19 lipca 2018 r. To ostatnie zdanie wiąże się bezpośrednio z przyczyną uznania za zasadny zarzutu rażącej obrazy przepisów art. 170 § 1 pkt 3 i 5 k.p.k. podniesionego w apelacji obrońcy skazanego A. W., chociaż Sąd Najwyższy dostrzega naruszenie rażące tego przepisu zarówno w innych decyzjach Sądu odwoławczego, jak i w ich braku. Oczywiście ma rację ten skarżący, że decyzja Sądu z dnia 29 czerwca 2018 r. o oddaleniu wniosków dowodowych obrońcy A. W. na podstawie art. 170 § 1 pkt 3 i 5 k.p.k. jest nie do zaakceptowania. Zauważyć należy, że sam upływ czasu od zdarzenia nie może być traktowany jako podstawa do oddalenia wniosku
8 dowodowego, jako nieprzydatnego do stwierdzenia okoliczności wskazanych w tezie dowodowej, gdyż Sąd nie jest uprawniony, by oceniać z góry, czy wnioskowany przez stronę świadek, będzie pamiętał lub nie okoliczności, w związku z którymi wniesiono o jego przesłuchanie. Stwierdzając natomiast, że wnioski dowodowe w sposób oczywisty zmierzają do przedłużenia postępowania, Sąd całkowicie pomija fakt, że wnioski te, w zasadniczej części, zostały zawarte w apelacji obrońcy, która wpłynęła do Sądu w dniu 20 lipca 2017 r. Istotniejsze w sprawie jest to, że sposób procedowania w tej sprawie przez Sąd Okręgowy w Ś. narusza wszelkie reguły rzetelnego procesu, co pozwala na stwierdzenie, że decyzja w sprawie wniosków dowodowych obrońcy nie została w sprawie w ogóle wydana. Z wyroku tego Sądu z dnia 19 lipca 2018 r. wynika, że Sąd ten przyjmuje, że sprawa P. Ż. i A. W. była rozpoznawana na rozprawie w dniach 5 stycznia, 30 stycznia 15 marca i 29 czerwca 2018.Konieczne jest więc przypomnienie, a co wynika jednoznacznie z analizy akt sprawy, że przed terminem rozprawy w dniu 5 stycznia 2018 r., odbyły się rozprawy w dniach 20 października i 24 listopada 2017 r, z tym że skład orzekający był inny niż wskazany w obecnie zaskarżonym wyroku, a nadto nie były podejmowane żadne czynności merytoryczne. Natomiast na rozprawie w dniu 5 stycznia 2018 r., Sąd Okręgowy w Ś. rozpoznawał sprawę w składzie, który wydał następnie wyrok, a z protokołu wynika, że bezpośrednio po sprawdzeniu obecności, Sąd przystąpił do przesłuchania świadka zawnioskowanego w apelacji obrońcy P. Ż.. Przewód sądowy nie został więc otwarty, a sędzia sprawozdawca nie złożył ustnego sprawozdania. Na terminie rozprawy 30 stycznia 2018 r., skład Sądu był ten sam, co na rozprawie w dniu 5 stycznia 2018 r., ale nie były podejmowane żadne czynności merytoryczne. W dniu 15 marca 2018 r. Sąd, w tym samym składzie, przesłuchał kolejnego świadka zawnioskowanego w apelacji obrońcy P. Ż..
9 Na rozprawie w dniu 29 czerwca 2018 r., skład Sądu pozostał niezmieniony i zostały wydane postanowienia: w trybie art. 170 § 1 pkt 3 i 5 k.p.k. o oddaleniu wniosków dowodowych obrońcy A. W. oraz w trybie art. 41 § 2 k.p.k. o pozostawieniu bez rozpoznania wniosku oskarżonego P. Ż. o wyłączenie sędziego, co zostało powyżej omówione. Po zapadnięciu tych decyzji, jak wynika z protokołu rozprawy, sędzia sprawozdawca A. P. złożył ustne sprawozdanie stosownie do art. 453 § 1 k.p.k. i odczytał akta sprawy w niezbędnym zakresie i ujawniono aktualne dane o karalności oskarżonych. Podkreślić należy, że była to pierwsza czynność w tym postępowaniu podjęta w trybie art. 453 § 1 k.p.k. Bezpośrednio po tym został zamknięty przewód sądowy i przewodniczący udzielił głosu stronom zgodnie z art. 453 § 3 k.p.k. Swoje stanowisko wyrazili obrońca A. W. oraz prokurator, a celem kontynuowania głosów stron rozprawa została przerwana do dnia 10 lipca 2018 r. W dniu 10 lipca 2018 r. skład Sądu uległ zmianie i w miejsce sędziego A. P. weszła sędzia S. W. . Z uwagi na niewskazanie tego terminu w wyroku, można by było przyjąć, że ta okoliczność nie ma istotnego znaczenia w sprawie, gdyby nie fakt, że ponownie sędzia sprawozdawca A. P. złożył ustne sprawozdanie stosownie do art. 453 § 1 k.p.k. i odczytał akta sprawy w niezbędnym zakresie i ujawniono aktualne dane o karalności dot. oskarżonych. Umieszczenie tego zapisu w protokole rozprawy jednoznacznie wskazuje, że doszło do zmiany składu orzekającego, przed którym został ponownie otwarty przewód sądowy. Rozprawa została odroczona na 19 lipca 2018 r. W dniu 19 lipca 2018 r. do składu orzekającego powróciła ponownie sędzia A. P., a w związku z ponownym otwarciem przewodu sądowego w dniu 10 lipca 2018 r., ta zmiana składu mogłaby być traktowana w kategoriach bezwzględnej przyczyny odwoławczej, gdyby nie fakt, iż na terminie tej rozprawy ponownie został otwarty przewód sądowy, a sędzia sprawozdawca A. P. złożył ustne sprawozdanie stosownie do art. 453 § 1 k.p.k. i odczytał akta sprawy w niezbędnym zakresie i ujawniono aktualne dane o karalności dot. oskarżonych. Ponownie też przewodniczący udzielił głosu stronom zgodnie z art. 453 § 3 k.p.k., a następnie wydał Sąd odwoławczy wyrok.
10 Zdaniem Sądu Najwyższego taki sposób prowadzenia rozprawy jest niedopuszczalny i wskazuje, co najmniej, na całkowite lekceważenie obowiązków wynikający z przepisów kodeksu postępowania karnego nałożonych na przewodniczącego składu orzekającego. Tych zapisów zawartych w protokołach, a dotyczących czynności podejmowanych w trybie art. 453 k.p.k., nie można bowiem traktować jedynie w kategoriach np. omyłek pisarskich wynikających w wykorzystywania szablonów protokołów, o czym świadczy chociażby wielkość czcionki, używanej w całym protokole oraz brak takich zapisów w części z nich. Podkreślić należy, że to przewodniczący składu orzekającego kieruje przebiegiem rozprawy, poświadczając swoim podpisem zgodność protokołu z czynnościami podejmowanymi w jej trakcie. Przyjmując więc, że w istocie sprawa niniejsza była rozpoznawana jedynie na terminie 19 lipca 2018 r., to sprawa nie jest obarczona bezwzględną przyczyną odwoławczą, natomiast zostały w sposób rażący naruszone przepisy postępowania, szczególnie regulujące przebieg postępowania dowodowego, co powoduje konieczność stwierdzenia, że wnioski dowodowe obrońcy A. W. nie zostały w ogóle rozpoznane. Zauważyć należ, że rozpoznanie obu kasacji do powyżej wskazanych uchybień jest wystarczające do uchylenia zaskarżonego wyroku i przekazania sprawy Sądowi Okręgowemu w Ś. do ponownego rozpoznania w postępowaniu odwoławczym, który winien rozpoznać w pełnym zakresie zarzuty podniesione w apelacjach oraz ustosunkować się, zgodnie z obowiązującym prawem, do wniosków dowodowych obrońców. Z uwagi na uwzględnienie kasacji, Sąd w oparciu o art. 527 § 4 k.p.k. zarządził zwrot A. W. opłaty od kasacji. Mając powyższe na uwadze Sąd Najwyższy orzekł jak w części dyspozytywnej wyroku
Powiązane orzeczenia
- IV KK 390/18 2019-02-21Czy naruszenie przepisu art. 41 § 1 k.p.k. dotyczące niewyłączenia sędziego, którego bezstronność mogła budzić uzasadnione wątpliwości, może stanowić podstawę do uchylenia zaskarżonego wyroku sądu odwoławczego?
- III KK 53/13 2013-06-05Czy naruszenie przez sąd odwoławczy art. 433 § 2 k.p.k. poprzez nierozpoznanie zarzutu apelacyjnego dotyczącego wyłączenia sędziego z powodu wyrażenia przez niego opinii co do wymiaru kary przed wydaniem wyroku, może sta…
- II KO 62/14 2014-10-16Czy wniosek o wyłączenie wszystkich sędziów sądu od rozpoznania sprawy o wznowienie postępowania, która nie została jeszcze zainicjowana, może zostać uwzględniony na podstawie przepisów Kodeksu postępowania karnego?
- I ZO 115/24 2024-08-22Czy wniosek o wyłączenie sędziego złożony po wydaniu orzeczenia kończącego postępowanie w danej sprawie powinien zostać pozostawiony bez rozpoznania?
- V KK 166/24 2024-10-23Czy naruszenie przepisów postępowania karnego, w szczególności dotyczące składu sądu i rozpoznania wniosku o wyłączenie sędziego, może stanowić podstawę do uchylenia wyroku sądu odwoławczego?
Powołane przepisy
art. 294 § 1 kkart. 291 § 1 kkart. 12 kkart. 65 § 1 kkart. 270 § 1 kkart. 291art. 294art.12 KKart. 65art. 270art. 4 § 1 KKart. 33 § 2 KK
Źródło: Baza Orzeczeń Sądu Najwyższego (sn.pl), pozyskano 21.07.2026. · PDF źródłowy