II KO 62/14

Sygn. akt II KO 62/14 POSTANOWIENIE Dnia 16 października 2014 r. Sąd Najwyższy w składzie: SSN Andrzej Stępka (przewodniczący, sprawozdawca) SSN Jacek Sobczak SSN Włodzimierz Wróbel w sprawie A. D. po rozpoznaniu w Izbie Karnej na posiedzeniu w dniu 16 października 2014 r., wniosku skazanego o wyłączenie wszystkich sędziów Sądu Apelacyjnego w […], na podstawie art. 42 § 4 k.p.k. w zw. z art. 41 § 1 k.p.k. p o s t a n o w i ł: nie uwzględnić wniosku UZASADNIENIE W dniu 19 września 2014 r. do Sądu Najwyższego wpłynął wniosek A. D. – przekazany przez Sąd Apelacyjny w […] – o wyłączenie wszystkich sędziów tego Sądu od rozpoznania sprawy, w której skazany zamierza wystąpić z kolejnym wnioskiem o jej wznowienie. Wniosek ten miałby dotyczyć postępowania zakończonego wyrokiem Sądu Okręgowego w P. z dnia 6 sierpnia 2010 r., w sprawie IV Ka […], zmieniającym wyrok Sądu Rejonowego w R. z dnia 4 lutego 2010 r., w sprawie VI K […]. Na uzasadnienie żądania wyłączenia sędziów Sądu Apelacyjnego w […] skazany podniósł, że istnieją uzasadnione wątpliwości co do bezstronności sędziów m.in. z uwagi na fakt, iż nie powiodły się wcześniejsze jego próby wznowienia w/w postępowań, w czym upatruje nierzetelności 2 w postępowaniu sędziów dotychczas rozpoznających sprawę. W dalszej części podniósł również argumenty natury politycznej twierdząc, że za wyłączeniem wszystkich sędziów przemawiają przyczyny mające „charakter ustrojowy”. Rozpoznając przedmiotowy wniosek Sąd Najwyższy zważył, co następuje. Wniosek o wyłączenie wszystkich sędziów Sądu Apelacyjnego w […] od rozpoznania sprawy o wznowienie w/w postępowań jest całkowicie bezpodstawny. Mimo, że obwiniony nie przedstawił podstawy prawnej swego wniosku, niewątpliwie złożył go w oparciu o art. 41 § 1 k.p.k. W pierwszej kolejności należy więc zaznaczyć, że przepis ten jest regulacją wyjątkową i jego zastosowanie nie może zależeć od subiektywnego przeświadczenia wnioskodawcy o uprzedzeniu sędziego (bądź sędziów) i braku bezstronności. Wątpliwości w tym zakresie muszą być obiektywnie uzasadnione, co najmniej uprawdopodobnione i poddawać się merytorycznej weryfikacji. A zatem wniosek o wyłączenie sędziego musi być skonkretyzowany zarówno co do podstaw, jak i co do osoby sędziego oraz wskazywać przyczyny żądania wyłączenia. Trzeba też przypomnieć, że zgodnie z art. 40 § 1 k.p.k. i art. 41 § 1 k.p.k., wyłączenie dotyczy sędziego już wyznaczonego do udziału w sprawie, którą w rozumieniu w/w przepisów jest postępowanie zmierzające do rozstrzygnięcia o przedmiocie postępowania. W rozpoznawanej sprawie byłaby to kwestia ewentualnego wznowienia postępowań wskazanych przez A. D.. Oznacza to, że wniosek o wyłączenie może zostać skutecznie złożony tylko w stosunku do sędziów, którzy zostali wyznaczeni do rozpoznania danej sprawy. Nie dotyczy więc bezpośrednio pozostałych sędziów danego sądu, gdyż nie można wyłączyć sędziego "na przyszłość" od rozpoznania sprawy. Jak już wskazano, ustawa procesowa nie przewiduje wyłączenia sędziego in abstracto, ale wiąże wyłączenie sędziego wyłącznie z "udziałem w sprawie". W rozumieniu art. 42 § 3 k.p.k. "udział w sprawie" oznacza podejmowanie przez sędziego czynności procesowych związanych z merytorycznym rozstrzygnięciem określonej sprawy. Wreszcie podnieść należy, że obowiązujące przepisy postępowania karnego nie przewidują możliwości wyłączenia wszystkich sędziów danego sądu, ani nawet wszystkich sędziów konkretnego wydziału tego sądu. (por. postanowienia Sądu Najwyższego: z dnia 21 czerwca 2012 r., III KO 34/12, OSNKW 2012, z. 11, poz. 116; z dnia 30 czerwca 2010 r., WD 7/10, Lex Nr 844325; z dnia 14 grudnia 2006 r., 3 V KO 102/06, Lex Nr 324795; z dnia 26 stycznia 2005 r., III KO 53/04, Lex Nr 222993; z dnia 23 listopada 2004 r., V KK 195/04, OSNKW 2005, z. 1, poz. 5. Postanowienia Sądów Apelacyjnych: w Warszawie, z dnia 2 maja 2012 r., II Ako 65/12, Lex Nr 1220705; w Lublinie, z dnia 20 marca 2002 r., II AKo 69/202, KZS 2003/Nr 3, poz. 78). Reasumując należy stwierdzić, że przeciwko dopuszczalności wniosku skazanego A. D. o wyłączenie wszystkich sędziów Sądu Apelacyjnego w […] przemawia zarówno okoliczność, iż wniosek ten dotyczy sędziów, którzy nie zostali jeszcze wyznaczeni do rozpoznania sprawy o wznowienie postępowania, jak i fakt, że sprawa ta w ogóle nie została jeszcze zainicjowana przez stronę poprzez złożenie niezbędnego wniosku o wznowienie. Mając na uwadze wszystkie podniesione powyżej okoliczności, Sąd Najwyższy nie uwzględnił przedmiotowego wniosku. [aw]