V KO 115/22

Izba Karna2022-12-21

Skład orzekający: Andrzej Siuchniński

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy względy związane z dobrem wymiaru sprawiedliwości, w tym potencjalne przekonanie opinii publicznej o braku bezstronności, uzasadniają przekazanie sprawy karnej innemu sądowi równorzędnemu na podstawie art. 37 k.p.k.?
Ratio decidendi
Sąd Najwyższy uznał, że wniosek o przekazanie sprawy innemu sądowi równorzędnemu na podstawie art. 37 k.p.k. jest zasadny, gdy istnieją okoliczności mogące godzić w dobro wymiaru sprawiedliwości. Dotyczy to sytuacji, w których oskarżeni są biegłymi sądowymi często występującymi przed sądami w danym okręgu, co może budzić w społecznym odbiorze przekonanie o braku bezstronności, nawet jeśli jest ono obiektywnie nieprawdziwe. Takie okoliczności mogą wpływać na swobodę orzekania lub stwarzać uzasadnione wątpliwości co do bezstronności sądu miejscowo właściwego.
Stan faktyczny
Sąd Rejonowy dla Łodzi – Śródmieścia w Łodzi zwrócił się do Sądu Najwyższego o przekazanie sprawy karnej dotyczącej dwóch biegłych sądowych, którym zarzucono popełnienie przestępstw, w tym z art. 231 § 1 k.k. Uzasadnieniem wniosku były okoliczności wskazujące, że jeden z oskarżonych jest wieloletnim pracownikiem i biegłym sądowym, który wielokrotnie występował przed sądami w danym okręgu, co mogło budzić wątpliwości co do bezstronności. Sąd Rejonowy powołał się również na wcześniejsze przekazanie podobnej sprawy z udziałem tego samego oskarżonego.
Rozstrzygnięcie
Sąd Najwyższy przekazał sprawę do rozpoznania Sądowi Rejonowemu w Radomiu, uznając wniosek o przekazanie za zasadny ze względu na dobro wymiaru sprawiedliwości.

Pełny tekst orzeczenia

Sygn. akt V KO 115/22 POSTANOWIENIE Dnia 21 grudnia 2022 r. Sąd Najwyższy w składzie: SSN Andrzej Siuchniński po rozpoznaniu w Izbie Karnej na posiedzeniu bez udziału stron w dniu 21 grudnia 2022 r., w sprawie J. B. i A. J., oskarżonych o przestępstwa z art. 231 § 2 k.k. in. inicjatywy przekazania sprawy innemu sądowi równorzędnemu, wyrażonej w postanowieniu Sądu Rejonowego dla Łodzi - Śródmieścia w Łodzi z dnia 23 listopada 2022 r., sygn. akt VI K 1042/22, na podstawie art. 37 k.p.k. p o s t a n o w i ł: przekazać sprawę do rozpoznania Sądowi Rejonowemu w Radomiu. UZASADNIENIE Sąd Rejonowy dla Łodzi - Śródmieścia w Łodzi zwrócił się do Sądu Najwyższego o zastosowanie właściwości delegacyjnej w sprawie, w której dwóm biegłym sądowym zarzucono popełnienie m.in. przestępstwa z art. 231 § 1 k.k. W uzasadnieniu tego wniosku podniesiono m.in., że oskarżony J. B. jest wieloletni pracownikiem Z. w Ł., wielokrotnie wydawał opinię dla sądów położonych w apelacji […], a także występował przed tymi sądami w charakterze biegłego, w tym także w sprawach prowadzonych przez sędziego referenta. Zdaniem Sądu występującego, taki stan rzeczy może godzić w dobro wymiaru sprawiedliwości i uzasadnia przekazanie sprawy innemu sądowi równorzędnemu spoza obszaru apelacji […]. W uzasadnieniu wskazano także, że na podstawie tożsamych 2 okoliczności inna sprawa z udziałem J. B. został przekazana przez Sąd Najwyższy w trybie art. 37 k.p.k. do Sądu Rejonowego w Radomiu. Sąd Najwyższy zważył, co następuje. Wniosek o przekazanie do rozpoznania przedmiotowej sprawy innemu sądowi równorzędnemu jest zasadny. Aktualne pozostają argumenty zaprezentowane w postanowieniu Sądu Najwyższego z dnia 13 stycznia 2022r., sygn.akt II KO 119/21, którym to w analogicznej sytuacji przekazano sprawę dotyczącą także m.in. J. B. poza teren apelacji […] wskazując, że: „ Fakt, że oskarżeni są biegłymi sądowymi z listy Sądu Okręgowego w Ł. i często brali (i w dalszym ciągu biorą) w tym charakterze udział w postępowaniach sądowych toczących się przed sądami w okręgu Sądu Apelacyjnego w […], a także sporządzają opinie dla innych jednostek wymiaru sprawiedliwości w całej apelacji […], może wytworzyć w społecznym odbiorze przekonanie (nawet błędne), że sprawa nie zostanie bezstronnie rozpoznana ani przez występujący Sąd Rejonowy, ani przez jakikolwiek inny sąd z obszaru apelacji […]”. W orzecznictwie Sądu Najwyższego niejednokrotnie podnoszono, że kryterium „dobra wymiaru sprawiedliwości”, o którym mowa w art. 37 k.p.k., odnoszone jest do sytuacji, które mogą wywierać realny wpływ na swobodę orzekania lub stwarzać w opinii publicznej uzasadnione (choć obiektywnie nieprawdziwe) przekonanie o braku warunków do rozpoznania sprawy przez sąd miejscowo właściwy w sposób bezstronny. Wobec tego podzielić należy argumentację zawartą w uzasadnieniu postanowienia Sądu Rejonowego dla Łodzi – Śródmieścia w Łodzi, że z uwagi na dobro wymiaru sprawiedliwości, o którym mowa w art. 37 k.p.k., należy niniejszą sprawę przekazać innemu sądowi równorzędnemu. Pozostawienie tej sprawy do rozpoznania w Sądzie właściwym, nie sprzyjałoby realizacji istotnego ze względu na dobro wymiaru sprawiedliwości celu, jakim jest potrzeba ukształtowania, w świadomości opinii publicznej, przekonania o bezstronności sądu rozpoznającego zażalenie. Jako właściwy do rozpoznania przedmiotowej sprawy należało wskazać na Sąd Rejonowy w Radomiu, jako nieodległy względem Sądu właściwego. 3 Z tych względów orzeczono jak w postanowieniu. [as] l.n

Powiązane orzeczenia

Powołane przepisy

art. 231 § 2 KKart. 37 KPKart. 231 § 1 KK§ 2§ 1

Źródło: Baza Orzeczeń Sądu Najwyższego (sn.pl), pozyskano 15.07.2026. · PDF źródłowy