V KO 124/24
Izba Karna2024-11-27
Skład orzekający: Jerzy Grubba
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy nienależyta obsada sądu powszechnego w rozumieniu art. 439 § 1 pkt 2 k.p.k. zachodzi w sytuacji, gdy w składzie sądu orzekał sędzia powołany na wniosek Krajowej Rady Sądownictwa ukształtowanej ustawą z dnia 8 grudnia 2017 r., bez wykazania konkretnych okoliczności naruszających standard niezawisłości i bezstronności?Ratio decidendi
Nienależyta obsada sądu powszechnego w rozumieniu art. 439 § 1 pkt 2 k.p.k. zachodzi, gdy w składzie sądu bierze udział osoba powołana na urząd sędziego na wniosek Krajowej Rady Sądownictwa ukształtowanej przepisami ustawy z dnia 8 grudnia 2017 r., jeżeli wadliwość procesu powoływania prowadzi, w konkretnych okolicznościach, do naruszenia standardu niezawisłości i bezstronności. Samo powołanie sędziego na wniosek Krajowej Rady Sądownictwa ukształtowanej w trybie określonym ustawą z dnia 8 grudnia 2017 r. nie jest wystarczające do stwierdzenia nienależytej obsady sądu powszechnego, jeśli nie wykazano konkretnych okoliczności naruszających standard niezawisłości i bezstronności.Stan faktyczny
Skazany D.K. wniósł o wszczęcie z urzędu postępowania o wznowienie postępowania, wskazując na nienależytą obsadę sądu odwoławczego. Argumentował, że w składzie sądu zasiadała osoba, która otrzymała nominację sędziowską na wniosek Krajowej Rady Sądownictwa ukształtowanej ustawą z dnia 8 grudnia 2017 r. Sąd Najwyższy rozpoznał wniosek, analizując przesłanki z art. 439 § 1 pkt 2 k.p.k.Rozstrzygnięcie
Sąd Najwyższy stwierdził brak podstaw do wszczęcia z urzędu postępowania o wznowienie postępowania i obciążył koszty postępowania Skarb Państwa.Pełny tekst orzeczenia
V KO 124/24 POSTANOWIENIE Dnia 27 listopada 2024 r. Sąd Najwyższy w składzie: SSN Jerzy Grubba w sprawie D.K. po rozpoznaniu w Izbie Karnej na posiedzeniu w dniu 27 listopada 2024 r. wniosku skazanego o wszczęcie z urzędu postępowania o wznowienie postępowania zakończonego postanowieniem Sądu Apelacyjnego w Gdańsku z dnia 23 września 2024r. (II AKzw 1637/24) utrzymującym w mocy postanowienie Sądu Okręgowego w Bydgoszczy z dnia 11 lipca 2024r. (V Kow 1791/24/wz) na podstawie art. 542§3 k.p.k. p o s t a n o w i ł: 1/ - stwierdzić brak podstaw do wszczęcia z urzędu postępowania o wznowienie postępowania, 2/ - kosztami postępowania obciążyć Skarb Państwa. [WB] UZASADNIENIE Skazany D.K. wniósł o zbadanie przez Sąd Najwyższy, czy podczas rozpoznawania sprawy przed Sądem Apelacyjnym doszło do zaistnienia bezwzględnej przesłanki odwoławczej wskazanej w art. 439§1 pkt 2 k.p.k.,
V KO 124/24 2 a w konsekwencji, zwrócił się o rozważenie wznowienia z urzędu postępowania w tej sprawie. Sednem wniosku jest wskazanie w jego uzasadnieniu, że sąd rozpoznający sprawę w instancji odwoławczej był nienależycie obsadzony gdyż w jego składzie zasiadała osoba, która otrzymała nominację sędziowską na wniosek tzw. Krajowej Rady Sądownictwa w składzie, który został ukształtowany ustawą z dnia 8 grudnia 2017 r. (Dz. U. z 2018 r., poz. 3). Powyższa okoliczność nie jest jednak wystarczająca do wszczęcia z urzędu postępowania wznowieniowego. Jak wynika z pkt 2 uchwały składu połączonych Izb: Cywilnej, Karnej oraz Pracy i Ubezpieczeń Społecznych Sądu Najwyższego z dnia 23 stycznia 2020r., sygn. akt BSA I-4110-1/20 „nienależyta obsada sądu w rozumieniu art. 439§1 pkt 2 k.p.k. (…) zachodzi także wtedy, gdy w składzie sądu bierze udział osoba powołana na urząd sędziego w sądzie powszechnym albo wojskowym na wniosek Krajowej Rady Sądownictwa ukształtowanej w trybie określonym przepisami ustawy z dnia 8 grudnia 2017 r. o zmianie ustawy o Krajowej Radzie Sądownictwa oraz niektórych innych ustaw (Dz.U. z 2018 r., poz. 3), jeżeli wadliwość procesu powoływania prowadzi, w konkretnych okolicznościach, do naruszenia standardu niezawisłości i bezstronności w rozumieniu art. 45 ust. 1 Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej, art. 47 Karty Praw Podstawowych Unii Europejskiej oraz art. 6 ust. 1 Konwencji o ochronie praw człowieka i podstawowych wolności. Uchwała ta w swej treści stanowi zasadę wiążącą wszystkie składy Sądu Najwyższego (postanowienie Sądu Najwyższego z dnia 16 września 2021 r., I KZ 29/21, OSNK 2021, z. 10, poz. 41). Podkreślić zatem należy, że odmiennie należy postrzegać sytuację należytej obsady sądu w zależności od tego czy sąd ten jest Sądem Najwyższym czy sądem powszechnym. W pierwszym wypadku Sąd zawsze jest nienależycie obsadzony gdy zasiadają w jego składzie osoby powołane na wniosek tzw. Krajowej Rady Sądownictwa w składzie, który został ukształtowany ustawą z dnia 8 grudnia 2017r. W drugim, ten sam fakt, zaistnienia wadliwego procesu nominacyjnego, powiązać jednak trzeba z konkretnymi okolicznościami sprawy.
V KO 124/24 3 Wnioskodawca w swym wniosku tego nie czyni. Sąd Najwyższy analizując przebieg kariery zawodowej SSA X.Y. również nie dostrzegł takich okoliczności, które można by uznać za rzutujące na ocenę jej bezstronności w niniejszej sprawie. W tej sytuacji podnieść należy, że Sąd Najwyższy nie dostrzegł samodzielnie zaistnienia żadnej z przesłanek z art. 439§1 k.p.k. Zauważyć też wypada, że postanowienia wydane w przedmiocie złożonego przez D.K. wniosku o udzielenie warunkowego przedterminowego zwolnienia nie mają charakteru ostatecznego i skazany może składać kolejne wnioski w tym przedmiocie. Mając na uwadze powyższe, Sąd Najwyższy nie znalazł podstaw do stwierdzenia, aby w omawianej sprawie zaistniały jakiekolwiek powody uzasadniające wznowienie postępowania z urzędu w trybie art. 542§3 k.p.k. Kierując się przedstawionymi względami, Sąd Najwyższy orzekł, jak na wstępie. [WB] [a.ł]
Powiązane orzeczenia
- V KO 186/25 2025-12-10Czy nienależyta obsada sądu w rozumieniu art. 439 § 1 pkt 2 k.p.k. zachodzi, gdy w składzie sądu powszechnego bierze udział osoba powołana na urząd sędziego na wniosek Krajowej Rady Sądownictwa ukształtowanej ustawą z dn…
- I KO 5/26 2026-02-24Czy nienależyta obsada sądu w rozumieniu art. 439 § 1 pkt 2 k.p.k. zachodzi w przypadku, gdy w składzie sądu powszechnego zasiada osoba powołana na urząd sędziego na wniosek Krajowej Rady Sądownictwa ukształtowanej ustaw…
- III KO 60/21 2021-10-26Czy nienależyta obsada sądu w rozumieniu art. 439 § 1 pkt 2 k.p.k. zachodzi, gdy w składzie sądu bierze udział osoba powołana na urząd sędziego na wniosek Krajowej Rady Sądownictwa ukształtowanej w trybie określonym prze…
- III KO 56/24 2024-06-18Czy nienależyta obsada sądu, wynikająca z wadliwego procesu powoływania sędziego, stanowi bezwzględną przesłankę odwoławczą w rozumieniu art. 439 § 1 pkt 2 k.p.k., uzasadniającą wznowienie postępowania?
- II KK 329/24 2024-09-05Czy nienależyta obsada sądu w rozumieniu art. 439 § 1 pkt 2 k.p.k. zachodzi, gdy w składzie sądu bierze udział osoba powołana na urząd sędziego w sądzie powszechnym na wniosek Krajowej Rady Sądownictwa ukształtowanej w t…
Powołane przepisy
art. 542§3 KPKart. 439§1 pkt 2 KPKart. 45 ust. 1art. 47art. 6 ust. 1art. 439§1 KPK§3§1 pkt 2§1
Źródło: Baza Orzeczeń Sądu Najwyższego (sn.pl), pozyskano 13.07.2026. · PDF źródłowy