V KO 143/24

Izba Karna2025-02-27

Skład orzekający: Paweł Wiliński

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy wniosek o wznowienie postępowania wykonawczego w przedmiocie odwołania warunkowego przedterminowego zwolnienia może być oparty na podstawie wskazanej w art. 540 § 1 pkt 2 k.p.k. dotyczącej nowych lub nieznanych sądowi okoliczności faktycznych?
Ratio decidendi
Sąd Najwyższy odmówił przyjęcia wniosku o wznowienie postępowania wykonawczego w przedmiocie odwołania warunkowego przedterminowego zwolnienia, uznając, że podstawą takiego wniosku nie może być art. 540 § 1 pkt 2 k.p.k. Wskazano, że postępowanie wykonawcze w tym zakresie podlega szczególnemu trybowi kontroli i wzruszenia orzeczeń na podstawie art. 24 § 1 k.k.w., który ogranicza się do badania nowych lub nieznanych sądowi okoliczności faktycznych, a nie służy korygowaniu błędów prawnych. Wniosek oparty na kwestionowaniu okoliczności faktycznych i nowych informacjach od świadka, dotyczących rzekomej niechęci kuratora sądowego, nie spełniał wymogów dopuszczalności.
Stan faktyczny
Obrońca skazanego złożył wniosek o wznowienie postępowania zakończonego postanowieniem o odwołaniu warunkowego przedterminowego zwolnienia. Jako podstawę wniosku wskazał przepisy k.p.k. dotyczące wznowienia postępowania z powodu nowych okoliczności, w tym informacji o konflikcie między skazanym a kuratorem sądowym oraz braku weryfikacji przez kuratora informacji dotyczących okresu próby. Sąd Najwyższy odmówił przyjęcia wniosku.
Rozstrzygnięcie
Sąd Najwyższy odmówił przyjęcia wniosku o wznowienie postępowania. Wniosek został odrzucony ze względu na niedopuszczalność wskazanej podstawy prawnej.

Pełny tekst orzeczenia

V KO 143/24 ZARZĄDZENIE Dnia 27 lutego 2025 r. SSN Paweł Wiliński zarządza: Na podstawie art. 545 § 1 k.p.k. w zw. z art. 530 § 2 k.p.k. odmówić przyjęcia wniosku o wznowienie postępowania zakończonego postanowieniem Sądu Okręgowego w Gdańsku z dnia 14 marca 2024 r., sygn. akt VI Kow 3070/23, utrzymanego w mocy postanowieniem Sądu Apelacyjnego w Gdańsku z dnia 9 września 2024 r., sygn. akt II AKzw 743/24, w przedmiocie odwołania warunkowego przedterminowego zwolnienia. [J.J.] UZASADNIENIE Pismem z dnia 27 listopada 2024 r. obrońca skazanego P. K. złożył pismo oznaczone jako wniosek o wznowienie postępowania zakończonego postanowieniem Sądu Okręgowego w Gdańsku z dnia 14 marca 2024 r., sygn. akt VI Kow 3070/23, utrzymanego w mocy postanowieniem Sądu Apelacyjnego w Gdańsku z dnia 9 września 2024 r., sygn. akt II AKzw 743/24, w przedmiocie odwołania warunkowego przedterminowego zwolnienia. Jako podstawę wniosku wskazał przepisy art. 113 § 1 i 3 k.p.k. w zw. z art. 540 § 1 pkt. 2 lit a k.p.k. i art. 547 § 2 k.p.k. i okoliczności związane z pozyskaniem już po uprawomocnieniu się orzeczenia informacji o rozmowie kurator sądowej skazanego K. S. z inną osobą, z której to rozmowy miało wynikać, że istniał konflikt między skazanym a kuratorem V KO 143/24 2 oraz, iż kurator nie zweryfikowała prawidłowości informacji dotyczących przebiegu okresu próby, w tym prób spłaty zadłużenia, starań o podjęcie zatrudnienia. W postępowaniu o wznowienie postępowania odpowiednie stosowanie z mocy art. 545 § 1 k.p.k. znajduje m.in. art. 530 k.p.k. oraz art. 430 k.p.k., a zatem wniosek o wznowienie postępowania podlega kontroli wstępnej, a uprawnionym do jej dokonania z mocy art. 430 § 1 k.p.k. w zw. z art. 545 § 1 k.p.k. jest prezes sądu albo sąd, w tym przypadku Sąd Najwyższy. W ramach kontroli warunków formalnych wniosku o wznowienie postępowania badaniu podlega m.in. wskazanie podstaw do wznowienia postępowania. Jak wskazano w postanowieniu SN z 28 maja 2009 r., III KZ 22/09 z recypowanego do postępowania wznowieniowego art. 530 § 2 in fine k.p.k. wynika, że odmowa przyjęcia kasacji może nastąpić, gdy oparto ją na innych powodach niż wskazane w art. 523 § 1 k.p.k. Stosując ten przepis „odpowiednio” w postępowaniu o wznowienie postępowania należy przyjąć, że również odmowa przyjęcia wniosku o wznowienie postępowania może nastąpić, gdy we wniosku wskazano inne podstawy niż wymienione w art. 540 i art. 540a k.p.k. (postanowienie SN z 28 maja 2009 r., III KZ 22/09). Taki sam skutek wywoła zatem również wskazanie we wniosku podstawy prawnej, która nie może znaleźć zastosowania do wznowienia postępowania, ze względu na jego przedmiot. W orzecznictwie Sądu Najwyższego dominuje słuszny pogląd, że dopuszczalne jest wznowienie postępowań ubocznych, o ile mają charakter autonomiczny, a więc kończą postępowanie i nie są związane z zasadniczym nurtem postępowania karnego, a więc w tym m.in. w przedmiocie warunkowego przedterminowego zwolnienia - zarówno tego, którym je udzielono, jak i tego, którym je odwołano. Nie oznacza to jednak, że podstawą wniosku o wznowienie postępowania w sprawie z zakresu postępowania wykonawczego mogą być wszystkie podstawy wskazane w art. 540 k.p.k. Trafnie wskazuje się bowiem, że ze względu na treść art. 24 § 1 k.k.w. wznowienie postępowania w postępowaniu wykonawczym jest dopuszczalne tylko w zakresie przekraczającym możliwości zmiany postanowień na podstawie art. 24 § 1 k.k.w. Ten ostatni przepis wprowadza zatem szczególny tryb kontroli i wzruszenia orzeczeń wydanych na podstawie przepisów Kodeksu karnego wykonawczego, ograniczony właśnie do badania takich jak podniesione w niniejszej V KO 143/24 3 sprawie okoliczności faktycznych, nowych lub nieznanych sądowi w chwili orzekania okoliczności. Tryb ten nie może zaś służyć do korygowania błędów prawnych. W konsekwencji utrwalony jest już w orzecznictwie Sądu Najwyższego pogląd, z którym należy się zgodzić, że wznowienie postępowania w odniesieniu do postępowania wykonawczego w przedmiocie orzeczenia o odwołaniu dobrodziejstwa warunkowego przedterminowego zwolnienia może nastąpić tylko w wypadkach, których dotyczy art. 540 § 1 pkt 1 k.p.k., art. 540 § 2 i 3 k.p.k., jak również na podstawie art. 542 § 3 k.p.k. (por. postanowienia Sądu Najwyższego z dnia: 21 marca 1996 r., III KRN 1/96; 14 grudnia 2004 r., IV KO 35/04; 15 kwietnia 2010 r., III KO 23/10; 3 września 2015 r., V KO 43/15). Tym samym podstawą wniosku o wznowienie w postępowaniu wykonawczym nie może być art. 540 § 1 pkt. 2 k.p.k. Jak tymczasem wynika z treści wniosku, to właśnie na kwestionowaniu okoliczności faktycznych, ze wskazaniem nieznanych sądowi w chwili orzekania o odwołaniu warunkowego przedterminowego zwolnienia faktów i informacji od świadka, - który słyszeć miał wypowiedzi kurator sądowej niechętnej wobec skazanego - oparte jest stanowisko obrońcy, a zatem jest on w takiej postaci niedopuszczalny i z tego powodu należało odmówić jego przyjęcia. [J.J.] r.g.

Powiązane orzeczenia

Powołane przepisy

art. 545 § 1 KPKart. 530 § 2 KPKart. 113 § 1art. 540 § 1 pkt. 2art. 547 § 2 KPKart. 530 KPKart. 430 KPKart. 430 § 1 KPKart. 530 § 2art. 523 § 1 KPKart. 540art. 540a KPK

Źródło: Baza Orzeczeń Sądu Najwyższego (sn.pl), pozyskano 16.07.2026. · PDF źródłowy