V KO 26/25
Izba Karna2025-05-28
Skład orzekający: Paweł Wiliński
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy Sąd Najwyższy powinien wszcząć z urzędu postępowanie o wznowienie postępowania karnego, jeśli sygnalizowana podstawa (wadliwy skład sądu apelacyjnego z powodu wadliwej procedury powołania sędziego) nie dotyczy składu orzekającego w sprawie, której dotyczy wniosek?Ratio decidendi
Sąd Najwyższy stwierdził brak podstaw do wszczęcia z urzędu postępowania o wznowienie postępowania karnego, ponieważ sygnalizowana przez skazanego wadliwość składu Sądu Apelacyjnego nie dotyczyła sędziego, który był członkiem składu orzekającego w sprawie zakończonej prawomocnym postanowieniem. Podkreślono, że zgodnie z uchwałą połączonych Izb SN, nienależyta obsada sądu zachodzi, gdy udział sędziego powołanego z udziałem wadliwie ukształtowanej KRS prowadzi do naruszenia standardów niezawisłości i bezstronności, co w tym przypadku nie zostało wykazane.Stan faktyczny
Skazany T. W. złożył pismo sygnalizujące konieczność wznowienia postępowania karnego z urzędu, wskazując na wadliwy skład Sądu Apelacyjnego w Gdańsku (udział sędziego powołanego z udziałem wadliwie ukształtowanej KRS). Sąd Najwyższy rozpoznał sygnalizację.Rozstrzygnięcie
Sąd Najwyższy stwierdził brak podstaw do wszczęcia przez Sąd Najwyższy postępowania o wznowienie z urzędu.Pełny tekst orzeczenia
V KO 26/25 ZARZĄDZENIE Dnia 28 maja 2025 r. Sąd Najwyższy w składzie: SSN Paweł Wiliński po zapoznaniu się z pismem skazanego T. W. oznaczonym jako wniosek o wznowienie postępowania, sygnalizującym konieczność wznowienia z urzędu postępowania karnego, zakończonego prawomocnym postanowieniem Sądu Apelacyjnego w Gdańsku z dnia 22 stycznia 2025 r., sygn. akt II AKo 307/24, stwierdzić brak podstaw do wszczęcia przez Sąd Najwyższy postępowania o wznowienie z urzędu wskazanego wyżej postępowania (art. 542 § 3 k.p.k.). [PŁ] UZASADNIENIE Skazany T. W., pismem z 28 stycznia 2025 r., oznaczonym jako wniosek o wznowienie postępowania, sygnalizującym konieczność wznowienia z urzędu postępowania karnego, zakończonego prawomocnym postanowieniem Sądu Apelacyjnego w Gdańsku z dnia 22 stycznia 2025 r., sygn. akt II AKo 307/24, wskazał na wystąpienie bezwzględnej podstawy odwoławczej z art. 439 § 1 pkt. 2 k.p.k. związanej z wadliwie ukształtowanym składem Sądu odwoławczego, mającym polegać na udziale w składzie Sądu Apelacyjnego w Gdańsku sędziego X. Y., który stanowisko sędziego sądu apelacyjnego uzyskał w procedurze z udziałem wadliwie ukształtowanej KRS. Zgodnie z art. 540 § 1 k.p.k. możliwe jest wznowienie postępowania sądowego zakończonego prawomocnym orzeczeniem z powodu wskazanych tam przesłanek. Z urzędu wznowienie takiego postępowania sądowego możliwe jest
V KO 26/25 2 także w razie ujawnienia się bezwzględnej przyczyny odwoławczej (art. 542 § 3 k.p.k.) i do jednej z nich właśnie odnosi się wniosek sygnalizacyjny. Zasadnicze znaczenie dla rozpoznania tej sprawy ma uchwała 3 połączonych Izb Sądu Najwyższego z dnia 23 stycznia 2020 r., BSA I-4110-1/2020. Jak wskazano w niej: „Nienależyta obsada sądu w rozumieniu art. 439 § 1 pkt 2 k.p.k. albo sprzeczność składu sądu z przepisami prawa w rozumieniu art. 379 pkt 4 k.p.c. zachodzi także wtedy, gdy w składzie sądu bierze udział osoba powołana na urząd sędziego w sądzie powszechnym albo wojskowym na wniosek Krajowej Rady Sądownictwa ukształtowanej w trybie określonym przepisami ustawy z 2017 r. o zmianie ustawy o Krajowej Radzie Sądownictwa oraz niektórych innych ustaw, jeżeli wadliwość procesu powoływania prowadzi, w konkretnych okolicznościach, do naruszenia standardu niezawisłości i bezstronności w rozumieniu art. 45 ust. 1 Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej, art. 47 Karty Praw Podstawowych Unii Europejskiej oraz art. 6 ust. 1 Konwencji o ochronie praw człowieka i podstawowych wolności”. Oznacza to konieczność wykazania istnienia „okoliczności” wskazujących na szczególnie bliski związek konkretnego sędziego z organami władzy wykonawczej w okresie podejmowania przez te organy zamachu na dobro wymiaru sprawiedliwości, które w związku z faktem powołania na stanowisko sędziowskie z udziałem wadliwie ukształtowanej KRS prowadzą do wniosku, że nie zapewnia on w ocenie bezstronnego obserwatora wymaganych standardów bezstronności i niezależności. W tej sprawie autor sygnalizacji wskazał na powołanie sędziego X. Y. z udziałem wadliwie funkcjonującej KRS, jednak sędzia ten nie był członkiem składu orzekającego, wydającego postanowienie o odmowie wznowienia postępowania w sprawie II AKo 307/24. Zarzut ten nie mógł tez dotyczyć członków składu orzekającego w przedmiocie wznowienia postępowania skoro nie uzyskali oni awansu w takiej procedurze. Poza tym zarzutem wnioskodawca nie wskazał na istnienie żadnych inny okoliczności. Nie są one także znane Sądowi Najwyższemu z urzędu. W tych okolicznościach stwierdzić należało, że przedstawiona sygnalizacja nie wykazała podstaw do stwierdzenia by ujawniona została przesłanka wskazana w art. 542 § 3 k.p.k., a zatem wznowienie postępowania jest w tym trybie pozbawione podstaw. Biorąc powyższe pod uwagę zarządzono, jak na wstępie. [PŁ] [a.ł]
V KO 26/25 3
Powiązane orzeczenia
- IV KO 149/24 2025-01-17Czy istnieją podstawy do wznowienia z urzędu postępowania karnego zakończonego prawomocnym wyrokiem, jeżeli skazany sygnalizuje udział w składzie sądu odwoławczego sędziego powołanego z udziałem wadliwie ukształtowanej K…
- V KO 207/25 2025-12-17Czy istnieją podstawy do wznowienia postępowania karnego z urzędu, jeżeli skazany wskazuje na wadliwie ukształtowany skład sądu z uwagi na udział sędziów powołanych z udziałem wadliwie ukształtowanej Krajowej Rady Sądown…
- I KO 122/24 2025-05-21Czy istnieją podstawy do wznowienia postępowania karnego z urzędu z uwagi na udział w składzie sądu sędziego powołanego w procedurze z udziałem wadliwie ukształtowanej Krajowej Rady Sądownictwa, jeśli nie wykazano konkre…
- I KO 24/25 2025-05-28Czy Sąd Najwyższy powinien z urzędu wznowić postępowanie karne, jeśli w składzie sądu orzekającego brał udział sędzia powołany z udziałem wadliwie ukształtowanej Krajowej Rady Sądownictwa, bez wykazania dodatkowych okoli…
- V KO 215/25 2025-12-10Czy istnieją podstawy do wznowienia postępowania karnego z urzędu w sytuacji, gdy skazany podnosi zarzut wadliwego powołania sędziego orzekającego w pierwszej instancji?
Powołane przepisy
art. 542 § 3 KPKart. 439 § 1 pkt. 2 KPKart. 540 § 1 KPKart. 439 § 1 pkt 2 KPKart. 379 pkt 4 KPCart. 45 ust. 1art. 47art. 6 ust. 1§ 3§ 1 pkt. 2§ 1§ 1 pkt 2
Źródło: Baza Orzeczeń Sądu Najwyższego (sn.pl), pozyskano 16.07.2026. · PDF źródłowy