V KO 27/18
Izba Karna2018-04-04
Skład orzekający: Jerzy Grubba
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy przekonanie oskarżonej o braku możliwości bezstronnego rozpoznania sprawy przez sąd miejscowo właściwy, oparte na fakcie skonfliktowania sędziego z osobą jej najbliższą, stanowi wystarczającą przesłankę do przekazania sprawy innemu sądowi równorzędnemu na podstawie art. 37 k.p.k. ze względu na dobro wymiaru sprawiedliwości?Ratio decidendi
Przekonanie o braku możliwości obiektywnego rozpoznania sprawy przez sąd właściwy miejscowo, aby mogło stanowić podstawę do przekazania sprawy innemu sądowi na podstawie art. 37 k.p.k., musi być zbudowane na racjonalnych przesłankach. Przekonanie oparte jedynie na przypuszczeniach i założeniach hipotetycznych, zwłaszcza wyrażanych przez stronę postępowania, nie jest wystarczające do odstąpienia od reguł właściwości miejscowej, które gwarantują niezawisłość sądu. Podzielenie takiego stanowiska mogłoby umacniać pogląd o dominacji solidarności grupowej sędziów nad obiektywizmem, co nie służy dobru wymiaru sprawiedliwości.Stan faktyczny
Sąd Rejonowy w W. wystąpił do Sądu Najwyższego z wnioskiem o przekazanie sprawy karnej przeciwko M.P. innemu sądowi równorzędnemu ze względu na dobro wymiaru sprawiedliwości. Oskarżona upatrywała brak możliwości bezstronnego rozpoznania sprawy w tym, że sędzia Sądu Rejonowego w W. pozostaje w sporze sądowym natury karnej z jej synem. Sąd Najwyższy rozpoznał wniosek na posiedzeniu.Rozstrzygnięcie
Sąd Najwyższy postanowił nie uwzględnić wniosku o przekazanie sprawy do rozpoznania innemu sądowi równorzędnemu.Pełny tekst orzeczenia
Sygn. akt V KO 27/18 POSTANOWIENIE Dnia 4 kwietnia 2018 r. Sąd Najwyższy w składzie: SSN Jerzy Grubba w sprawie M.P., po rozpoznaniu w Izbie Karnej na posiedzeniu w dniu 4 kwietnia 2018 r. wniosku Sądu Rejonowego w W. z dnia 9 marca 2018 r., w sprawie sygn. akt V KK (…), o przekazanie sprawy do rozpoznania innemu sądowi równorzędnemu na podstawie art. 37 k.p.k. p o s t a n o w i ł: nie uwzględnić wniosku. UZASADNIENIE Postanowieniem z dnia 9 marca 2018 r., sygn. akt V KK (…) Sąd Rejonowy w W. wystąpił o przekazanie w trybie art. 37 k.p.k., sprawy prowadzonej przeciwko oskarżonej M.P. do rozpoznania innemu sądowi równorzędnemu, ze względu na dobro wymiaru sprawiedliwości. W uzasadnieniu podniesiono, że „oskarżona upatruje brak możliwości bezstronnego rozpoznania jej sprawy w tym, iż sędzia Sądu Rejonowego w W. pozostaje w sporze sądowym natury karnej z jej synem i w jej ocenie fakt skonfliktowania sędziego z osobą dla niej najbliższą uniemożliwia prawidłowe rozpoznanie sprawy.” Sąd Najwyższy zważył co następuje: Bezsporne jest, że przepis art. 37 k.p.k. ma charakter wyjątkowy. Przewiduje bowiem odstępstwo od ustawowych reguł określenia właściwości miejscowej sądu. Stąd też jego zastosowanie może nastąpić tylko wtedy, gdy zaistniałe w sprawie okoliczności jednoznacznie świadczą o tym, że jej pozostawienie do rozpoznania sądowi miejscowo właściwemu byłoby sprzeczne z dobrem wymiaru
2 sprawiedliwości. Takimi okolicznościami mogą zaś być tego rodzaju sytuacje, które ocenić należy jako mogące wywierać wpływ na swobodę orzekania lub stwarzać przekonanie (nawet w istocie mylne, jakkolwiek powzięte w oparciu o racjonalne przesłanki) o braku warunków do rozpoznania danej sprawy w sposób w pełni obiektywny. Sytuacja taka nie zaistniała jednak w niniejszej sprawie. Sąd Najwyższy wielokrotnie wyrażał pogląd, że przekonanie o braku możliwości do obiektywnego rozpoznania sprawy przez sad właściwy miejscowo, powinno być zbudowane na racjonalnych przesłankach. Przekonanie takie, oparte tylko na przypuszczeniach i założeniach o charakterze hipotetycznym, zwłaszcza wyrażanych przez stronę postępowania, nie jest wystarczające dla odstąpienia od reguł właściwości miejscowej, których zadaniem jest między innymi gwarantowanie niezawisłości sądu. Brak jest uzasadnionych podstaw do twierdzenia, że sędziowie Sądu Rejonowego w W. nie mogą rozpoznać zawisłej przed tym Sądem sprawy o czyn z art. 270 § 1 k.k. bezstronnie. Podzielenie zaś stanowiska przedstawionego we wniosku umacniałoby raczej pogląd o tym, że solidarność grupowa sędziów dominuje nad obiektywizmem i zachowaniem niezawisłości w danej sprawie. To zaś z pewnością nie służyłoby dobru wymiaru sprawiedliwości. Z powyższych względów, kierując się także zakazem rozszerzającej wykładni przepisu o charakterze wyjątkowym, jakim jest art. 37 k.p.k., Sąd Najwyższy orzekł, jak w części dyspozytywnej postanowienia.
Powiązane orzeczenia
- IV KO 24/14 2014-05-13Czy przekonanie strony o braku możliwości obiektywnego rozpoznania sprawy przez sąd miejscowo właściwy, oparte na przypuszczeniach i założeniach hipotetycznych, uzasadnia przekazanie sprawy innemu sądowi równorzędnemu na…
- IV KO 23/14 2014-05-13Czy przekonanie strony o braku możliwości obiektywnego rozpoznania sprawy przez sąd miejscowo właściwy, oparte na przypuszczeniach i założeniach hipotetycznych, jest wystarczające do przekazania sprawy innemu sądowi równ…
- IV KO 77/13 2013-10-29Czy przekonanie strony o braku bezstronności sądu miejscowo właściwego, oparte na hipotetycznych założeniach i zarzutach wobec sędziów, stanowi wystarczającą podstawę do przekazania sprawy innemu sądowi na podstawie art.…
- IV KO 27/14 2014-05-13Czy przekonanie o braku warunków do obiektywnego rozpoznania sprawy przez sąd miejscowo właściwy, oparte na przypuszczeniach dotyczących relacji między sędziami a prokuratorem, stanowi wystarczającą podstawę do przekazan…
- IV KO 152/19 2020-01-03Czy w sytuacji, gdy sprawa dotyczy sędziego sądu nadrzędnego nad sądem właściwym miejscowo, zachodzi podstawa do przekazania sprawy innemu sądowi równorzędnemu na podstawie art. 37 k.p.k. ze względu na dobro wymiaru spra…
Powołane przepisy
art. 37 KPKart. 270 § 1 KK§ 1
Źródło: Baza Orzeczeń Sądu Najwyższego (sn.pl), pozyskano 15.07.2026. · PDF źródłowy