V KO 37/19
Izba Karna2019-05-30
Skład orzekający: Włodzimierz Wróbel
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy wniosek o odszkodowanie i zadośćuczynienie za niesłuszne pozbawienie wolności powinien zostać przekazany do rozpoznania innemu sądowi równorzędnemu, jeśli jego rozpoznawanie przez sąd, w którym zapadł wyrok skazujący, może budzić wątpliwości co do bezstronności w odczuciu społecznym?Ratio decidendi
Sąd Najwyższy uznał, że wniosek o przekazanie sprawy do rozpoznania innemu sądowi równorzędnemu zasługuje na uwzględnienie, gdy wnioskodawca wykazał, że możliwym do wyobrażenia jest powzięcie przez uczestników postępowania oraz obserwatorów funkcjonowania wymiaru sprawiedliwości wątpliwości co do prawidłowości procedowania przez właściwy miejscowo sąd. Przekazanie sprawy jest uzasadnione, gdy dobro wymiaru sprawiedliwości przemawia za takim rozwiązaniem, a istnieją realne okoliczności wskazujące na brak warunków do obiektywnego rozpoznania sprawy w danym sądzie.Stan faktyczny
Sąd Okręgowy we W. wystąpił do Sądu Najwyższego z wnioskiem o przekazanie do rozpoznania innemu sądowi równorzędnemu wniosku T. K. o odszkodowanie i zadośćuczynienie za niesłuszne pozbawienie wolności. Uzasadnieniem wniosku była obawa, że rozpoznawanie sprawy przez sąd, w którym zapadł wyrok skazujący, może budzić wątpliwości co do bezstronności w odczuciu społecznym. Wnioskodawca również zwrócił się o przekazanie sprawy.Rozstrzygnięcie
Sąd Najwyższy przekazał sprawę wniosku T. K. o odszkodowanie i zadośćuczynienie do rozpoznania Sądowi Okręgowemu w O..Pełny tekst orzeczenia
Sygn. akt V KO 37/19 POSTANOWIENIE Dnia 30 maja 2019 r. Sąd Najwyższy w składzie: SSN Włodzimierz Wróbel po rozpoznaniu na posiedzeniu w dniu 30 maja 2019 r. wniosku Sądu Okręgowego we W. z dnia 19 kwietnia 2019 r., sygn. akt III KO […], o przekazanie sprawy do rozpoznania innemu sądowi równorzędnemu, na podstawie art. 37 k.p.k. p o s t a n o w i ł przekazać sprawę wniosku T. K. z dnia 17 kwietnia 2019 r. o odszkodowanie za poniesioną szkodę oraz zadośćuczynienie za doznaną krzywdę, wynikłe z wykonywania względem wnioskodawcy części kary pozbawienia wolności, której nie powinien był ponieść, do rozpoznania Sądowi Okręgowemu w O.. UZASADNIENIE Postanowieniem Sądu Okręgowego we W. z dnia 19 kwietnia 2019 r., sygn. akt III KO […], wystąpiono do Sądu Najwyższego z wnioskiem o przekazanie do rozpoznania innemu sądowi równorzędnemu wniosku T. K. z dnia 17 kwietnia 2019 r. o odszkodowanie za poniesioną szkodę oraz zadośćuczynienie za doznaną krzywdę, wynikłe z wykonywania względem wnioskodawcy części kary pozbawienia wolności, której nie powinien był ponieść. W uzasadnieniu postanowienia wskazano, że z uwagi na charakter sprawy i żywe zainteresowanie opinii publicznej, rozpoznawanie wniosku o odszkodowanie przez ten sam Sąd, w którym zapadł wyrok niesłusznie skazujący wnioskodawcę na długotrwałą karę pozbawienia wolności, mogłoby budzić w odczuciu społecznym wątpliwości
2 co do bezstronności rozpoznawania sprawy. Także wnioskodawca zwrócił się o przekazanie sprawy do innego sądu równorzędnego. Sąd Najwyższy zważył, co następuje. Wniosek zasługuje na uwzględnienie. Przepis art. 37 k.p.k., jako wyjątkowy, nie podlega interpretacji rozszerzającej. Przekazanie sprawy winno nastąpić jedynie w sytuacji, gdy występują realne okoliczności, które mogą zasadnie stwarzać przekonanie o braku warunków do obiektywnego rozpoznania sprawy w danym sądzie oraz o tym, że tylko przekazanie sprawy stworzy lepsze możliwości do trafnego rozstrzygnięcia w przedmiocie tego procesu. Zgodnie z ugruntowanym orzecznictwem Sądu Najwyższego odstąpienie od rozpoznania sprawy w sądzie miejscowo właściwym ma charakter wyjątkowy i może nastąpić tylko w razie zaistnienia sytuacji jednoznacznie świadczącej o tym, że pozostawienie sprawy w gestii tego sądu sprzeciwiałoby się dobru wymiaru sprawiedliwości (tak m.in. w postanowieniu z dnia 4 lipca 2006 r. V KO 55/06, Biul.SN 2006/8/17). W niniejszej sprawie wniosek Sądu jest uzasadniony. Uznać należy, iż wnioskodawca wykazał, że możliwym do wyobrażenia jest powzięcie przez uczestników postępowania oraz innych obserwatorów funkcjonowania wymiaru sprawiedliwości wątpliwości, co do prawidłowości procedowania przez właściwy miejscowo sąd, mając na uwadze szczególny kontekst konkretnej sprawy wskazany w uzasadnieniu postanowienia Sądu Okręgowego we W.. Z tych względów uznając, że dobro wymiaru sprawiedliwości przemawia za przekazaniem sprawy do rozpoznania innemu sądowi równorzędnemu, Sąd Najwyższy przekazał ją do Sądu Okręgowego w O..
Powiązane orzeczenia
- III KO 139/18 2018-11-21Czy w sytuacji, gdy wnioskodawca o odszkodowanie i zadośćuczynienie za niewątpliwie niesłuszne zatrzymanie jest znanym adwokatem w danym okręgu, a jego sprawa może być postrzegana przez opinię publiczną jako sytuacja, w…
- V KO 31/18 2018-05-16Czy wniosek sądu o przekazanie sprawy do rozpoznania innemu sądowi równorzędnemu ze względu na dobro wymiaru sprawiedliwości jest zasadny, gdy wnioskodawca pełnił wcześniej urząd sędziego w okręgu sądu właściwego?
- III KO 136/24 2024-09-03Czy wniosek sądu o przekazanie sprawy do rozpoznania innemu sądowi równorzędnemu, uzasadniony dobrem wymiaru sprawiedliwości ze względu na fakt, że pokrzywdzoną w sprawie jest sędzia tego sądu, powinien zostać uwzględnio…
- IV KO 28/18 2018-04-26Czy wniosek sądu o przekazanie sprawy do rozpoznania innemu sądowi równorzędnemu powinien zostać uwzględniony, gdy rozpoznanie sprawy w sądzie właściwym mogłoby stworzyć przekonanie o braku warunków do jej bezstronnego r…
- V KO 60/25 2025-04-24Czy wniosek sądu o przekazanie sprawy do rozpoznania innemu sądowi równorzędnemu, oparty na odczuciach stron postępowania co do braku obiektywizmu sądu, może zostać uwzględniony, jeśli sąd ten nie brał udziału w postępow…
Powołane przepisy
art. 37 KPK
Źródło: Baza Orzeczeń Sądu Najwyższego (sn.pl), pozyskano 13.07.2026. · PDF źródłowy