V KO 55/16

Izba Karna2016-08-25

Skład orzekający: Eugeniusz Wildowicz

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy w sytuacji, gdy oskarżonym w sprawie jest sędzia sądu wyższego rzędu, pełniący funkcję wizytatora, zachodzą uzasadnione wątpliwości co do bezstronności sądu właściwego miejscowo, uzasadniające przekazanie sprawy innemu sądowi równorzędnemu na podstawie art. 37 k.p.k.?
Ratio decidendi
Instytucja właściwości z delegacji, określona w art. 37 k.p.k., ma charakter wyjątkowy i może być zastosowana, gdy istnieją okoliczności dające podstawę do twierdzenia, że w odbiorze powszechnym powstają wątpliwości co do zdolności sądu właściwego do rozpoznania sprawy w sposób obiektywny i bezstronny. Sytuacja, w której oskarżonym jest sędzia sądu wyższego rzędu, pełniący funkcję wizytatora, może rodzić takie wątpliwości, nawet jeśli sędziowska niezawisłość jest chroniona, a ryzyko negatywnej oceny i kwestionowania prawidłowości orzeczenia przemawia za przekazaniem sprawy innemu sądowi równorzędnemu.
Stan faktyczny
Sąd Rejonowy dla Wrocławia – Fabrycznej we Wrocławiu wystąpił do Sądu Najwyższego z wnioskiem o przekazanie sprawy karnej S. J., oskarżonego o czyn z art. 177 § 1 k.k., innemu sądowi równorzędnemu. Uzasadnieniem wniosku był fakt, że oskarżony jest sędzią Sądu Apelacyjnego we Wrocławiu, pełniącym funkcję wizytatora. Sąd Rejonowy uznał, że orzekanie w tej sprawie przez sąd właściwy miejscowo mogłoby negatywnie wpłynąć na opinię o przebiegu postępowania i wzbudzić wątpliwości co do bezstronności sądu.
Rozstrzygnięcie
Sąd Najwyższy przekazał sprawę do rozpoznania Sądowi Rejonowemu w Lesznie.

Pełny tekst orzeczenia

Sygn. akt V KO 55/16 POSTANOWIENIE Dnia 25 sierpnia 2016 r. Sąd Najwyższy w składzie: SSN Eugeniusz Wildowicz w sprawie S. J. oskarżonego o czyn z art. 177 § 1 k.k. po rozpoznaniu na posiedzeniu w dniu 25 sierpnia 2016 r., wniosku Sądu Rejonowego dla Wrocławia – Fabrycznej we Wrocławiu z dnia 7 lipca 2016 r. o przekazanie sprawy do rozpoznania innemu sądowi równorzędnemu na podstawie art. 37 k.p.k. p o s t a n o w i ł: przekazać sprawę do rozpoznania Sądowi Rejonowemu w Lesznie UZASADNIENIE Postanowieniem z dnia 7 lipca 2016 r. Sąd Rejonowy dla Wrocławia – Fabrycznej we Wrocławiu wystąpił do Sądu Najwyższego z inicjatywą przekazania – na podstawie art. 37 k.p.k. – innemu sądowi równorzędnemu sprawy S. J. oskarżonego o czyn z art. 177 § 1 k.k. Uzasadniając wystąpienie Sąd Rejonowy dla Wrocławia – Fabrycznej we Wrocławiu stwierdził, że orzekanie w sprawie przez sąd właściwy, wobec faktu, że oskarżonym w sprawie jest sędzia Sądu Apelacyjnego we Wrocławiu, pełniący funkcję wizytatora do spraw cywilnych, mogłoby negatywnie wpływać na opinię o przebiegu postępowania przed Sądem Rejonowym dla Wrocławia – Fabrycznej we Wrocławiu oraz wzbudzić powszechne wątpliwości, co do bezstronności tego Sądu. Sąd Najwyższy zważył, co następuje. 2 Wniosek zasługuje na uwzględnienie. Instytucja tzw. właściwości z delegacji, określona w art. 37 k.p.k., ma charakter wyjątkowy. Skorzystanie z niej możliwe jest tylko w razie zaistnienia okoliczności, dających podstawę do racjonalnego twierdzenia, że w odbiorze powszechnym powstają wątpliwości, co do zdolności sądu właściwego do rozpoznania sprawy w sposób obiektywny i bezstronny. Takie okoliczności zaistniały w niniejszej sprawie. Nie ulega bowiem wątpliwości, że sytuacja, w której oskarżonym w sprawie jest sędzia sądu wyższego rzędu nad sądem właściwym miejscowo, pełniący fukcję wizytatora, może rodzić wątpliwości co do obiektywizmu i bezstronności orzekania. Wprawdzie sferę orzeczniczą chroni zasada sędziowskiej niezawisłości, ale nawet taka "zależność" może być powodem powstania w opinii publicznej i odbiorze społecznym przeświadczenia o braku warunków do rozpoznania sprawy w sposób wolny od jakichkolwiek pozaprocesowych wpływów, a to z kolei rodzi ryzyko negatywnej oceny i kwestionowania prawidłowości wydanego orzeczenia. Mając na uwadze powyższe okoliczności stwierdzić zatem należy, że wzgląd na dobro wymiaru sprawiedliwości przemawia za przekazaniem niniejszej sprawy innemu sądowi równorzędnemu, spoza apelacji wrocławskiej, czyli w tym wypadku - Sądowi Rejonowemu w Lesznie. Mając powyższe na uwadze, Sąd Najwyższy postanowił jak na wstępie.

Powiązane orzeczenia

Powołane przepisy

art. 177 § 1 KKart. 37 KPK§ 1

Źródło: Baza Orzeczeń Sądu Najwyższego (sn.pl), pozyskano 13.07.2026. · PDF źródłowy