V KO 58/22

Izba Karna2022-07-06

Skład orzekający: Kazimierz Klugiewicz

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy względy związane z dobrem wymiaru sprawiedliwości, w tym obawa o brak warunków do bezstronnego rozpoznania sprawy i jej odbiór społeczny, mogą stanowić podstawę do przekazania sprawy innemu sądowi równorzędnemu na podstawie art. 37 k.p.k.?
Ratio decidendi
Sąd Najwyższy uznał, że względy związane z dobrem wymiaru sprawiedliwości, w tym potencjalne wątpliwości co do obiektywnego i bezstronnego rozpoznania sprawy w odczuciu społecznym, mogą uzasadniać przekazanie sprawy innemu sądowi równorzędnemu na podstawie art. 37 k.p.k. Nawet jeśli nie ma rzeczywistych podstaw do kwestionowania bezstronności sędziów, ważny jest odbiór społeczny i subiektywne odczucia obywateli co do możliwości bezstronnego rozpoznania sprawy.
Stan faktyczny
Sąd Rejonowy w G. zwrócił się do Sądu Najwyższego o przekazanie sprawy z oskarżenia prywatnego o zniesławienie i znieważenie innemu sądowi równorzędnemu z uwagi na dobro wymiaru sprawiedliwości. Uzasadnieniem wniosku były powiązania osobiste oskarżyciela prywatnego (Wiceprezydent G.) z Prezes Sądu Rejonowego w G. oraz sugestie o istnieniu lokalnych układów biznesowo-towarzyskich, które mogłyby wpływać na bezstronność sądu.
Rozstrzygnięcie
Sąd Najwyższy uwzględnił wniosek Sądu Rejonowego w G. i przekazał sprawę do rozpoznania Sądowi Rejonowemu w Ś. z uwagi na dobro wymiaru sprawiedliwości.

Pełny tekst orzeczenia

Sygn. akt V KO 58/22 POSTANOWIENIE Dnia 6 lipca 2022 r. Sąd Najwyższy w składzie: SSN Kazimierz Klugiewicz w sprawie przeciwko D. S. i in., z oskarżenia prywatnego S. G. o czyny z art. 212 § 2 k.k. i in., po rozpoznaniu w Izbie Karnej na posiedzeniu, w dniu 6 lipca 2022 r., wniosku Sądu Rejonowego w G. z dnia 26 maja 2022 r., sygn. akt II K […], o przekazanie sprawy innemu sądowi równorzędnemu, z uwagi na dobro wymiaru sprawiedliwości, na podstawie art. 37 k.p.k., p o s t a n o w i ł : uwzglednić wniosek i przekazać sprawę Sądu Rejonowego w G., sygn akt II K […], do rozpoznania Sądowi Rejonowemu w Ś.. UZASADNIENIE Sąd Rejonowy w G. postanowieniem z dnia 26 maja 2022 r., sygn. akt II K […], zwrócił się do Sądu Najwyższego o przekazanie sprawy z oskarżenia prywatnego S. G. przeciwko D. S. i in., o czyny z art. 212 § 2 k.k. i art. 216 § 2 k.k, innemu sądowi równorzędnemu z uwagi na dobro wymiaru sprawiedliwości. Uzasadniając swój wniosek wskazał, że oskarzyciel prywatny S. G. jest Wiceprezydentem G., a nadto szwagrem Prezes Sądu Rejonowego w G.. Częśc sędziów Sądu miejscowo właściwego została już wyłączona od rozpoznania przedmiotowej sprawy z uwagi na utrzymywanie kontaktów towarzyskich ze 2 stronami, a jeden z oskarżonych wskazuje na „istnienie lokalnego układu biznesowo-towarzyskiego zbudowanego wokół S. G. obejmującego jego zdaniem wieksośc sędziów grudziądzkiego sądu, część prokuratorów oraz niektórych pracowników Komendy miejskiej Policji w G.”. Sąd Najwyższy rozważył, co następuje. Inicjatywa Sądu Rejonowego w G. zasługuje na uwzględnienie. Należy podkreślić, że instytucja unormowana w art. 37 k.p.k. ma charakter wyjątku od zasady rozpoznania sprawy przez sąd miejscowo właściwy i z tego względu jej zastosowanie powinno mieć miejsce jedynie wówczas, gdy przemawiają za tym szczególne względy, związane z dobrem wymiaru sprawiedliwości. Jednym z nich jest autorytet wymiaru sprawiedliwości, dla kształtowania którego należy unikać sytuacji, w których rozpoznanie danej sprawy przez sąd wiązałoby się z ograniczeniem swobody orzekania lub mogłoby – w odczuciu społecznym – prowadzić do uzasadnionego przekonania o braku warunków do bezstronnego rozpoznania sprawy (zob. postanowienie Sądu Najwyższego z dnia 18 lutego 2021 r., IV KO 4/21, LEX nr 3126169). Z przedstawionych przez Sąd Rejonowy w G. w swoim wniosku okoliczności wynika, że faktycznie z uwagi na szereg powiązań osobistych pomiędzy oskarżycielem prywatnym oraz Prezes Sądu Rejonowego w G., a także innymi osobami, w odczuciu społecznym – niezaleznie od rzeczywistego stanu rzeczy – mogłyby się rodzić wątpliwości co do obiektywnego i bezstronnego rozpoznania przedmiotowej sprawy przez tenże Sąd. Oczywiście Sąd Najwyższy nawet nie dopuszcza mysli, że którykolwiek z sędziów Sądu Rejonowego w G. mógłby nie sprostać swojemu ślubowaniu i nie wymierzyć sprawiedliwości w sposób bezstronny, ale w omawianej sprawie chodzi przecież nie o sędziów, ale o odbiór społeczny i subiektywne odczucia obywateli, którzy mogliby (zapewne niesłusznie) powątpiewać w bezstronnośc i obiektywizm Sądu Rejonowego w G. przy rozpoznawaniu niniejszej sprawy. W takiej zaś sytuacji dobro wymiaru sprawiedliwości przemawia za przekazaniem tej sprawy do 3 rozpoznania Sądowi Rejonowemu w Ś., polożonemu w innym okręgu, ale stosunkowo blisko Sądu miejscowo właściwemu. Mając na uwadze powyższe uwagi, Sąd Najwyższy orzekł jak w postanowieniu. [as]

Powiązane orzeczenia

Powołane przepisy

art. 212 § 2 KKart. 37 KPKart. 216 § 2 k.k§ 2

Źródło: Baza Orzeczeń Sądu Najwyższego (sn.pl), pozyskano 15.07.2026. · PDF źródłowy