V KO 72/19

Izba Karna2019-07-31

Skład orzekający: Zbigniew Puszkarski

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy w sytuacji, gdy pokrzywdzony w sprawie karnej jest synem Prezesa Sądu Okręgowego, który pełnił funkcję w sądzie właściwym do rozpoznania sprawy i sprawuje nadzór nad jego działalnością, dobro wymiaru sprawiedliwości wymaga przekazania sprawy innemu sądowi równorzędnemu?
Ratio decidendi
Sąd Najwyższy uznał, że dobro wymiaru sprawiedliwości, postrzegane na płaszczyźnie społecznego odbioru jego funkcjonowania, przemawia za przekazaniem sprawy do rozpoznania innemu sądowi równorzędnemu, gdy pokrzywdzonym jest osoba najbliższa sędziego, który pełnił służbę w sądzie właściwym do rozpoznania sprawy i sprawuje nadzór nad jego działalnością. W takiej sytuacji istnieje wysokie prawdopodobieństwo pojawienia się wątpliwości co do zdolności sądu miejscowo właściwego do bezstronnego i obiektywnego rozpoznania sprawy, co może być spotęgowane przez potencjalne zainteresowanie medialne.
Stan faktyczny
Do Sądu Rejonowego we Wrocławiu wpłynął akt oskarżenia przeciwko M.G. i K.K. oskarżonym o pobicie M.Ł. Pokrzywdzony jest synem Prezesa Sądu Okręgowego we Wrocławiu, sędziego W.Ł., który złożył zawiadomienie o przestępstwie. Sąd Rejonowy we Wrocławiu zwrócił się do Sądu Najwyższego o przekazanie sprawy innemu sądowi równorzędnemu, wskazując na możliwość powstania wątpliwości co do obiektywnego rozpoznania sprawy z uwagi na funkcję i kontakty sędziego W.Ł. w środowisku sędziowskim.
Rozstrzygnięcie
Sąd Najwyższy przekazał sprawę do rozpoznania Sądowi Rejonowemu w Świdnicy.

Pełny tekst orzeczenia

Sygn. akt V KO 72/19 POSTANOWIENIE Dnia 31 lipca 2019 r. Sąd Najwyższy w składzie: SSN Zbigniew Puszkarski w sprawie M.G. i K.K. oskarżonych o czyn z art. 158 § 1 k.k. po rozpoznaniu w Izbie Karnej na posiedzeniu w dniu 31 lipca 2019 r. wniosku Sądu Rejonowego [...] we W. o przekazanie sprawy do rozpoznania innemu sądowi równorzędnemu na podstawie art. 37 k.p.k. p o s t a n o w i ł: sprawę do rozpoznania przekazać Sądowi Rejonowemu w Ś.. UZASADNIENIE Do Sądu Rejonowego [...] we W. w dniu 1 lipca 2019 r. wpłynął akt oskarżenia przeciwko M.G. i K.K. oskarżonym o to, że w dniu 30 listopada 2018 r. we W. przy ul. K. […] działając wspólnie i w porozumieniu dokonali pobicia M.Ł. w ten sposób, że uderzali go w głowę i po całym ciele przedmiotem przypominającym metalową lub drewnianą pałką, kopali nogami po głowie i ciele powodując u niego obrażenia w postaci licznych tępych urazów twarzo - i mózgoczaszki z krótkotrwałą utratą przytomności i następczymi obrzękami tkanek miękkich, wybroczynami krwawymi śródskórnymi, otarciami naskórka oraz ranami w okolicy łuku brwiowego i okolicy skroniowej, a także powierzchniowego tępego urazu tułowia, łokcia i podudzia z otarciem naskórka, które to obrażenia naruszają czynności narządu ciała na okres powyżej dni siedmiu i naraziły pokrzywdzonego na zaistnienie u 2 niego następstw określonych w art. 156 § 1 k.k., tj. o popełnienie czynu z art. 158 § 1 k.k. Postanowieniem z dnia 12 lipca 2019 r., sygn. akt XII K […], Sąd Rejonowy [...] we W. zwrócił się na podstawie art. 37 k.p.k., tj. z uwagi na dobro wymiaru sprawiedliwości, do Sądu Najwyższego o przekazanie sprawy M.G. i K.K. do rozpoznania innemu sądowi równorzędnemu. W uzasadnieniu wskazał, że „pokrzywdzony w sprawie – M.Ł. jest synem Prezesa Sądu Okręgowego we W. – Sędziego W.Ł., który w niniejszej sprawie złożył w imieniu syna zawiadomienie o podejrzeniu przestępstwa. Jest to osoba powszechnie znana w środowisku sędziowskim, z racji pełnionej funkcji, pozostająca w kontaktach zawodowych nie tylko z sędziami tutejszego Sądu, w którym wcześniej orzekał i pełnił funkcję Prezesa Sądu, ale także z sędziami pozostałych [...] Sądów Rejonowych oraz Sądu Okręgowego. Jako Prezes Sądu Okręgowego sędzia W.Ł. jest również członkiem Kolegium Sądu Okręgowego we W. oraz Zgromadzenia Ogólnego Sędziów Okręgu.” Zdaniem Sądu Rejonowego, „u oskarżonych, z uwagi na powyższe okoliczności, może powstać wątpliwość co do obiektywnego rozpoznania sprawy w tutejszym Sądzie”. Sąd Najwyższy zważył, co następuje. Wniosek Sądu Rejonowego [...] we W. zasługuje na uwzględnienie. W orzecznictwie Sądu Najwyższego niejednokrotnie wskazywano na wyjątkowy charakter przepisu art. 37 k.p.k., jako dopuszczającego możliwość odstąpienia od fundamentalnej zasady rozpoznania sprawy przez sąd właściwy miejscowo. Najczęściej powodem takiego postąpienia jest dążenie do uniknięcia sytuacji, kiedy to w opinii publicznej, także stron występujących w sprawie, może się pojawić wątpliwość co do zdolności obiektywnego jej rozpoznania przez sąd właściwy. W niniejszej sprawie taki przypadek występuje. Z pewnością, z punktu widzenia dobra wymiaru sprawiedliwości nie jest wskazane rozpoznawanie sprawy osób oskarżonych o czyn, którym pokrzywdzonym jest osoba najbliższa (w rozumieniu art. 115 § 11 k.k.) sędziego, przez sąd, w którym wymieniony sędzia pełnił służbę, a obecnie z racji pełnionej funkcji sprawuje nadzór nad jego działalnością. W takim bowiem przypadku wysoce prawdopodobne będzie 3 pojawienie się głosów podających w wątpliwości zdolność sądu miejscowo właściwego do bezstronnego i obiektywnego rozpoznania sprawy. Nie bez znaczenia jest też okoliczność, że z uwagi na jej realia, przedmiotowa sprawa może stać się obiektem szerszego, także medialnego, zainteresowania. Zatem dobro wymiaru sprawiedliwości, postrzegane na płaszczyźnie społecznego odbioru jego funkcjonowania, przemawia za podjęciem decyzji polegającej na przeniesieniu sprawy do innego sądu równorzędnego, która zminimalizuje ryzyko pojawienia się w opinii publicznej, także u stron procesu, wątpliwości co do sprawiedliwego, wolnego od pozaprocesowych wpływów, rozpoznania sprawy. Mając powyższe na uwadze, dodatkowo także perspektywę ewentualnego postępowania odwoławczego, Sąd Najwyższy uznał, że słuszne będzie przekazanie sprawy do rozpoznania położonemu poza obszarem okręgu [...], niezbyt od niego odległemu Sądowi Rejonowemu w Ś.

Powiązane orzeczenia

Powołane przepisy

art. 158 § 1 KKart. 37 KPKart. 156 § 1 KKart. 115 § 11 KK§ 1§ 11

Źródło: Baza Orzeczeń Sądu Najwyższego (sn.pl), pozyskano 16.07.2026. · PDF źródłowy