V KO 8/19
Izba Karna2019-05-22
Skład orzekający: Wiesław Kozielewicz, Rafał Malarski, Piotr Mirek
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy zażalenie skazanego na postanowienie Sądu Najwyższego o odmowie przyjęcia wniosku o wznowienie postępowania wobec jego oczywistej bezzasadności zasługuje na uwzględnienie?Ratio decidendi
Sąd Najwyższy uznał, że zażalenie skazanego zasługuje na uwzględnienie. Instytucja wznowienia postępowania jest nadzwyczajnym środkiem zaskarżenia, który może być uruchomiony wyłącznie na podstawie przesłanek ściśle określonych w ustawie (art. 540 k.p.k. i nast.). Od 1 lipca 2015 r. istnieje obowiązek kontroli wniosku o wznowienie postępowania pod kątem jego oczywistej bezzasadności. Sąd odmawia przyjęcia wniosku, jeżeli z jego treści wynika oczywista bezzasadność, co może wynikać ze wskazania podstaw nieprzewidzianych w ustawie lub braku wskazania jakichkolwiek podstaw, ograniczając się do postulowania kolejnej kontroli odwoławczej.Stan faktyczny
Skazany W. M. złożył wniosek o wznowienie postępowania karnego zakończonego prawomocnym wyrokiem. Sąd Najwyższy postanowieniem z dnia 14 marca 2019 r. odmówił przyjęcia tego wniosku wobec jego oczywistej bezzasadności. Skazany złożył zażalenie na to postanowienie. Sąd Najwyższy rozpoznał zażalenie.Rozstrzygnięcie
Sąd Najwyższy utrzymał w mocy zaskarżone postanowienie o odmowie przyjęcia wniosku o wznowienie postępowania i zwolnił wnioskodawcę od ponoszenia kosztów sądowych postępowania wznowieniowego, obciążając nimi Skarb Państwa.Pełny tekst orzeczenia
Sygn. akt V KO 8/19 POSTANOWIENIE Dnia 22 maja 2019 r. Sąd Najwyższy w składzie: SSN Wiesław Kozielewicz (przewodniczący, sprawozdawca) SSN Rafał Malarski SSN Piotr Mirek po rozpoznaniu na posiedzeniu w dniu 22 maja 2019 r. w sprawie skazanego W. M. zażalenia skazanego na postanowienie Sądu Najwyższego z dnia 14 marca 2019r., sygn. akt V KO 8/19, o odmowie przyjęcia wniosku W. M. o wznowienie postępowania wobec jego oczywistej bezzasadności, w sprawie zakończonej prawomocnym wyrokiem Sądu Apelacyjnego […] z dnia 7 maja 2009 r., sygn. akt II AKa […] utrzymującym w mocy wyrok Sądu Okręgowego w L. z dnia 5 lutego 2009r., sygn. akt III K […], postanowił: 1. utrzymać w mocy zaskarżone postanowienie; 2. zwolnić wnioskodawcę od ponoszenia kosztów sądowych postępowania wznowieniowego, obciążając nimi Skarb Państwa. UZASADNIENIE Wyrokiem Sądu Okręgowego w L. z dnia 5 lutego 2009 r., sygn. akt III K […], W. M. został uznany za winnego popełnienia przestępstwa z art. 148 § 1 k.k. w zw. z art. 31 § 2 k.k., za które wymierzono mu karę 15 lat pozbawienia wolności. Sąd Apelacyjny […] wyrokiem z dnia 7 maja 2009 r., sygn. akt II AKa […], utrzymał w mocy ww. wyrok Sądu Okręgowego w L..
2 W dniu 10 maja 2013 r. wpłynął osobisty wniosek W. M. o wznowienie postępowania w ww. sprawie. Wyznaczony skazanemu obrońca z urzędu nie stwierdził podstaw do złożenia wniosku o wznowienie postępowania, a wobec nieuzupełnienia przez skazanego braków formalnych wniosku zarządzeniem z dnia 9 stycznia 2015 r., sygn. akt V KO 47/14, odmówiono przyjęcia osobistego wniosku skazanego o wznowienie postępowania. Zarządzenie to zostało utrzymane w mocy postanowieniem z dnia 17 lutego 2015 r. W. M. złożył w pismach z dnia 29 kwietnia 2013 r., z dnia 22 maja 2013 r., z dnia 15 lipca 2013 r., z dnia 16 grudnia 2013 r., z dnia 5 maja 2014 r., z dnia 1 lipca 2014 r., z dnia 2 lipca 2014 r. oraz z dnia 21 lipca 2014 r. kolejny wniosek o wznowienie postępowania. W uzasadnieniu wniosku skazany wskazał na niewłaściwe zachowanie funkcjonariuszy policji w trakcie śledztwa, składanie fałszywych zeznań przez świadka J. R., brak wystarczającej aktywności jego obrońcy w toku procesu, niewłaściwe zachowanie sędziego orzekającego w sprawie. Sąd Najwyższy postanowieniem z dnia 6 października 2015 r., sygn. akt V KO 56/15, odmówił przyjęcia tego wniosku wobec jego oczywistej bezzasadności, a postanowienie to zostało utrzymane w mocy postanowieniem z dnia 30 listopada 2015 r., wydanym również pod sygn. V KO 56/15. W piśmie z dnia 14 listopada 2018 r., skazany W. M. ponownie wniósł o wznowienie postępowania w ww. sprawie. Postanowieniem z dnia 14 marca 2019 r., sygn. akt V KO 8/19, Sąd Najwyższy odmówił przyjęcia tego wniosku wobec jego oczywistej bezzasadności. W dniu 25 marca 2019 r. skazany W. M. złożył zażalenie na to postanowienie (k. 17-18). Sąd Najwyższy rozważył, co następuje. Zażalenie zasługuje na uwzględnienie. W orzecznictwie Sądu Najwyższego jednoznacznie wskazuje się, że instytucja wznowienia postępowania należy do nadzwyczajnych środków zaskarżenia, których procesowe uruchomienie może nastąpić wyłącznie na podstawie przesłanek ściśle określonych w ustawie. Katalog okoliczności otwierających drogę do wystąpienia z inicjatywą wzruszenia prawomocnego rozstrzygnięcia zawierają przepisy art. 540 k.p.k., art. 540a k.p.k., art. 540b k.p.k.,
3 art. 542 § 3 k.p.k. Zaznaczyć przy tym należy, że w związku z wejściem w życie ustawy z dnia 27 września 2013 r. o zmianie ustawy – Kodeks postępowania karnego i niektórych innych ustaw (Dz. U. poz. 1247), od dnia 1 lipca 2015 r. powstał obowiązek dokonywania kontroli wniosku o wznowienie postępowania – z punktu widzenia jego ewentualnej oczywistej bezzasadności. Ustawodawca w treści art. 545 § 3 k.p.k. określił, że sąd odmawia przyjęcia wniosku niepochodzącego od prokuratora, obrońcy lub pełnomocnika, bez wzywania do usunięcia jego braków formalnych, jeżeli z treści wniosku, w szczególności odwołującego się do okoliczności, które były już rozpoznawane w postępowaniu o wznowienie postępowania, wynika jego oczywista bezzasadność. Ta oczywista bezzasadność wynikać może z tego, że we wniosku wskazano podstawy wznowienia, które nie są przewidziane w ustawie albo z tego, że w ogóle nie wskazano żadnych podstaw wznowienia, ograniczając się do postulowania przeprowadzenia kolejnej kontroli odwoławczej (zob. np. postanowienie Sądu Najwyższego z dnia 25 września 2015 r., II KO 49/15, OSNKW 2016, z. 1, poz. 5). Taka właśnie sytuacja zaistniała w przedmiotowej sprawie. Trafnie podniesiono w uzasadnieniu zaskarżonego postanowienia, że skazany podejmuje starania o wznowienie postępowania tylko dlatego, że uznaje wyrok za niesprawiedliwy. Nie jest to jednak powód do wznowienia postępowania. Ustawodawca powody te, jak wyżej wskazano, określił w art. 540 k.p.k., art. 540a k.p.k., art. 540b k.p.k., art. 542 § 3 k.p.k. W tym stanie rzeczy Sąd Najwyższy rozstrzygnął jak wyżej.
Powiązane orzeczenia
- III KO 119/16 2017-05-23Czy zażalenie skazanego na postanowienie Sądu Najwyższego o odmowie przyjęcia wniosku o wznowienie postępowania wobec jego oczywistej bezzasadności, oparte na zarzutach dotyczących uchybień proceduralnych na różnych etap…
- II KZ 32/21 2021-07-27Czy zażalenie skazanego na postanowienie Sądu Najwyższego o odmowie przyjęcia wniosku o wznowienie postępowania wobec jego oczywistej bezzasadności zasługuje na uwzględnienie?
- I KZ 11/21 2021-04-22Czy zażalenie na postanowienie o odmowie przyjęcia wniosku o wznowienie postępowania, oparte na tych samych okolicznościach, które były już wcześniej przedmiotem oceny i zostały uznane za oczywiste bezzasadne, może skutk…
- I KZ 16/23 2023-06-29Czy zażalenie na postanowienie Sądu Najwyższego o odmowie przyjęcia wniosku o wznowienie postępowania z powodu oczywistej bezzasadności zasługuje na uwzględnienie?
- II KZ 43/24 2024-11-27Czy zażalenie na postanowienie Sądu Najwyższego o odmowie przyjęcia wniosku o wznowienie postępowania z powodu jego oczywistej bezzasadności jest zasadne, gdy wnioskodawca nie przedstawił żadnych konkretnych okoliczności…
Powołane przepisy
art. 148 § 1 KKart. 31 § 2 KKart. 540 KPKart. 540a KPKart. 540b KPKart. 542 § 3 KPKart. 545 § 3 KPK§ 1§ 2§ 3
Źródło: Baza Orzeczeń Sądu Najwyższego (sn.pl), pozyskano 13.07.2026. · PDF źródłowy