V KO 8/20

Izba Karna2020-05-26

Skład orzekający: Wiesław Kozielewicz

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy wniosek o wznowienie postępowania, który wskazuje jedynie na wadliwe procedowanie sądu w zakończonym postępowaniu lub na enigmatyczne okoliczności i potrzebę poszukiwania dowodów, może zostać odrzucony jako oczywiście bezzasadny bez wzywania do usunięcia braków formalnych?
Ratio decidendi
Sąd Najwyższy odmówił przyjęcia wniosku o wznowienie postępowania, uznając go za oczywiście bezzasadny. Wskazano, że wniosek opierał się na wadliwym procedowaniu sądu, co nie stanowi podstawy wznowienia, oraz na enigmatycznych okolicznościach i potrzebie poszukiwania dowodów, co nie odpowiada podstawie wznowienia propter nova. Zgodnie z art. 545 § 3 k.p.k., wniosek taki podlega odrzuceniu bez wzywania do uzupełnienia braków formalnych, jeśli jego treść świadczy o oczywistej bezzasadności, co ma miejsce, gdy nie wskazano ustawowej podstawy wznowienia lub gdy odwołanie się do podstawy ogranicza się do formalnego jej przywołania bez wskazania konkretnych okoliczności.
Stan faktyczny
Skazany R. K. wniósł o wznowienie postępowania karnego, wskazując na wadliwe procedowanie sądu w zakresie terminu doręczenia aktu oskarżenia, co naruszyło jego prawo do obrony. Następnie wskazał na okoliczności dotyczące dowodu osobistego i pomówienia, które miałyby wynikać z informacji uzyskanych od osób z kręgu pokrzywdzonego. Sąd Najwyższy wezwał skazanego do sprecyzowania podstaw wniosku, a następnie rozpoznał sprawę na posiedzeniu.
Rozstrzygnięcie
Sąd Najwyższy postanowił odmówić przyjęcia wniosku o wznowienie postępowania wobec jego oczywistej bezzasadności.

Pełny tekst orzeczenia

Sygn. akt V KO 8/20 POSTANOWIENIE Dnia 26 maja 2020 r. Sąd Najwyższy w składzie: SSN Wiesław Kozielewicz w sprawie z wniosku R. K. o wznowienie postępowania karnego w sprawie zakończonej prawomocnym wyrokiem Sądu Apelacyjnego w (…) z dnia 25 października 2017 r., sygn. akt II AKa (…) na posiedzeniu w dniu 26 maja 2020 r. bez udziału stron na podstawie art. 545 § 3 k.p.k. p o s t a n o w i ł: odmówić przyjęcia wniosku o wznowienie postępowania wobec jego oczywistej bezzasadności. UZASADNIENIE Skazany R. K. pismem z dnia 22 października 2019 r. skierowanym do Sądu Apelacyjnego w (…), wniósł o wznowienie postępowania karnego, wskazując, że Sąd Rejonowy w J. , przed przekazaniem sprawy Sądowi Okręgowemu w J. , powinien był zadbać, by pomiędzy doręczeniem aktu oskarżenia a terminem rozprawy upłynął siedmiodniowy termin, czego w tej sprawie Sąd zaniedbał. W tym stanie rzeczy, zdaniem skazanego R. K. , naruszono jego prawo do obrony. Wezwany do sprecyzowania, o jaką sprawę chodzi, wskazał, że jego wniosek dotyczy sprawy prowadzonej przez Sąd Okręgowy w J. pod sygn. akt III K (…). Z uwagi na to, że w tej sprawie w postępowaniu odwoławczym orzekał Sąd Apelacyjny w (…) (wyrok z dnia 25 października 2017 r., II AKa (…)), Sąd Apelacyjny w (…), stosownie do art. 544 § 2 k.p.k., przekazał ten wniosek Sądowi Najwyższemu. 2 Przewodniczący Wydziału V w Izbie Karnej, zarządzeniem z dnia 22 stycznia 2020 r., wezwał skazanego do podania, jakie to okoliczności, wymienione w art. 540 k.p.k. lub art. 540a k.p.k. czy art. 540b k.p.k., miałyby stanowić podstawę wniosku o wznowienie postępowania karnego, pod rygorem skierowania wniosku na posiedzenie w trybie art. 545 § 3 k.p.k. Skazany R. K. , pismem z dnia 28 stycznia 2020 r., wyjaśnił, że podstawą wniosku jest okoliczność niepopełniania przez niego przypisanego mu przestępstwa rozboju na szkodę D. Ł.. W dalszej części pisma wskazał, że z informacji jakie posiada, a uzyskanych „od osób z kręgu poszkodowanego” ma wynikać, iżby pokrzywdzony nie utracił w wyniku przestępstwa dowodu osobistego, którego kradzież została przypisana skazanemu. Podniósł także, że pokrzywdzony miał posługiwać się na terenie Niemiec, przed 2016 r., tym dowodem osobistym, a ojciec pokrzywdzonego potwierdzić miał, że D. Ł. celowo pomówił skazanego o kradzież. W piśmie tym wyrażono również oczekiwanie, by Sąd zwrócił się do różnych organów i instytucji w G. o potwierdzenie, że pokrzywdzony w dniu 3 stycznia 2016 r. posługiwał się dowodem osobistym wydanym przed 2016 r. w Z.. W przedmiotowej sprawie poza sporem jest, że skuteczne zainicjowanie przez skazanego postępowania o wznowienie postępowania wymaga złożenia wniosku sporządzonego i podpisanego przez adwokata lub radcę prawnego (art. 545 § 2 k.p.k.). Skazany, którego nie stać na ustanowienie obrońcy z wyboru dla dokonania takiej czynności może złożyć wniosek o przyznanie mu obrońcy z urzędu dla jej wykonania. Podkreślić też należy, że instytucja wznowienia postępowania jest wysoce sformalizowana w zakresie istnienia podstaw do złożenia wniosku o wznowienie postępowania. W przypadku wniosków o wznowienie postępowania, złożonych przez strony osobiście, ustawa procesowa umożliwia skierowanie wniosku na posiedzenie w przedmiocie odmowy przyjęcia wniosku (art. 545 § 3 k.p.k.), jeżeli wniosek nie jest oparty na ustawowej podstawie, albo gdy odwołuje się do okoliczności, które nie stanowią takiej podstawy. W niniejszej sprawie złożone przez skazanego R. K. pisma wskazują jedynie na dwie kwestie. Po pierwsze, wadliwe procedowanie Sądu w prawomocnie zakończonym postępowaniu karnym (pismo z dnia 22 października 2019 r.), które, nawet jeżeli miało miejsce, nie odpowiada jakiejkolwiek podstawie wznowieniowej określonej w 3 art. 540 k.p.k., art. 540a k.p.k. lub art. 540b k.p.k., ani – z uwagi na deklarowane uchybienie – nie może stanowić sygnalizacji do rozważenia wznowienia postępowania karnego z urzędu (art. 542 § 3 k.p.k. w zw. z art. 9 § 2 k.p.k.). Po drugie, wskazane w ostatnim piśmie skazanego R. K. okoliczności, z uwagi na ich enigmatyczność (informacje uzyskane z kręgu osób pokrzywdzonego), albo potrzebę poszukiwania dowodów (zwrócenie się do organów i instytucji niemieckich z zapytaniem czy posiadają określone informacje), także żadną miarą nie odpowiadają podstawom wznowieniowym propter nova. Naleźy przy tym podkreślić, że skazany R. K. w swoich pismach nie wskazał, aby miało istnieć jakieś nowe źródło dowodowe albo miałyby pojawić się jakieś nowe fakty i z jakiego źródła dowodowego miałyby wynikać. Postępowanie w przedmiocie wznowienia prawomocnie zakończonego postępowania karnego jest zaś szczególnym postępowaniem, które ma prowadzić do wyeliminowania z obrotu prawomocnego wyroku skazującego tylko w ściśle i wąsko określonych przypadkach. Ustawodawca nie zezwala bowiem na możliwość kontestowania prawomocnych wyroków skazujących z jakiegokolwiek powodu. Postępowanie to nie służy także ponownej weryfikacji poprawności wydanego już w sprawie prawomocnego orzeczenia. Wznowienie możliwe jest, z uwagi na podstawę propter nova, tylko wtedy, gdy strona wykaże istnienie nowych faktów lub nowych dowodów, które wskazywać mają m.in. na to, że skazany przestępstwa nie popełnił. Przypomnieć w tym miejscu należy, że postępowanie wznowieniowe nie służy, na co wielokrotnie w swym orzecznictwie wskazywał już Sąd Najwyższy, poszukiwaniu nowych dowodów, a więc podejmowaniu czynności, które dopiero mają doprowadzić do zdobycia nowych dowodów czy też nowych faktów. Przewidziana w art. 97 k.p.k. w zw. z art. 546 k.p.k. możliwość sprawdzenia okoliczności faktycznych ma służyć jedynie potwierdzeniu twierdzeń stron zawartych we wniosku co do nowych faktów czy nowych dowodów, a nie ich poszukiwaniu. Z tego też powodu, ewentualny obrońca z urzędu wyznaczony skazanemu w celu rozważenia sporządzenia i podpisania wniosku o wznowienie postępowania karnego nie miałby obowiązku poszukiwać dla skazanego nowych faktów czy dowodów. 4 Skoro zatem żądanie skazanego R. K. nie znajduje żadnych podstaw w zakresie wznowienia postępowania, to należało odmówić przyjęcia tego wniosku, bez rozpoznania wniosku o ustanowienie obrońcy z urzędu. Z tych powodów orzeczono jak w postanowieniu.

Powiązane orzeczenia

Powołane przepisy

art. 545 § 3 KPKart. 544 § 2 KPKart. 540 KPKart. 540a KPKart. 540b KPKart. 545 § 2 KPKart. 542 § 3 KPKart. 9 § 2 KPKart. 97 KPKart. 546 KPK§ 3§ 2

Źródło: Baza Orzeczeń Sądu Najwyższego (sn.pl), pozyskano 20.07.2026. · PDF źródłowy