V KO 87/17
Izba Karna2017-12-14
Skład orzekający: Dorota Rysińska, Kazimierz Klugiewicz, Piotr Mirek
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy wniosek o wznowienie postępowania karnego zakończonego prawomocnym wyrokiem, oparty na twierdzeniu o złożeniu przez świadka fałszywych zeznań i zatajeniu przez niego kierowniczej roli w popełnieniu przestępstwa, spełnia przesłanki określone w art. 540 § 1 pkt 1 lub art. 540 § 1 pkt 2 lit. b k.p.k.?Ratio decidendi
Sąd Najwyższy uznał, że wniosek o wznowienie postępowania jest bezzasadny, ponieważ podnoszone przez wnioskodawcę okoliczności nie spełniają ustawowych przesłanek. Fałszywe zeznania świadka nie mogą stanowić podstawy wznowienia z art. 540 § 1 pkt 1 k.p.k., zwłaszcza gdy nie miały wpływu na treść orzeczenia. Ponadto, ujawnienie rzekomej kierowniczej roli świadka nie stanowi "nowego faktu lub dowodu" w rozumieniu art. 540 § 1 pkt 2 lit. b k.p.k., a okoliczności te były znane skazanemu przed postępowaniem. Nie wystąpiły również przesłanki do nadzwyczajnego złagodzenia kary z art. 60 § 3 k.k., gdyż przepis ten wymaga ujawnienia informacji organom ścigania przed zakończeniem postępowania, a nie zmiany postawy procesowej skazanego na późniejszym etapie.Stan faktyczny
Obrońca skazanego K. F. złożył wniosek o wznowienie postępowania karnego, powołując się na złożenie przez świadka J. S. fałszywych zeznań. Twierdził, że świadek zataiła swoją kierowniczą rolę w popełnieniu przestępstwa przypisanego skazanemu. Wnioskodawca argumentował, że ujawnienie tych faktów stanowi podstawę do zastosowania nadzwyczajnego złagodzenia kary na podstawie art. 540 § 1 pkt 2 lit. b k.p.k.Rozstrzygnięcie
Sąd Najwyższy oddalił wniosek o wznowienie postępowania i obciążył wnioskodawcę kosztami sądowymi postępowania wznowieniowego.Pełny tekst orzeczenia
Sygn. akt V KO 87/17 POSTANOWIENIE Dnia 14 grudnia 2017 r. Sąd Najwyższy w składzie: SSN Dorota Rysińska (przewodniczący) SSN Kazimierz Klugiewicz SSN Piotr Mirek (sprawozdawca) w sprawie K. F. skazanego z art. 63 ust. 1 i 3 ustawy z dnia 29 lipca 2005 r. o przeciwdziałaniu narkomanii i in. po rozpoznaniu w Izbie Karnej na posiedzeniu w dniu 14 grudnia 2017 r., wniosku obrońcy skazanego o wznowienie postępowania zakończonego prawomocnym wyrokiem Sądu Apelacyjnego w [...] z dnia 24 maja 2016 r., sygn. akt II AKa [...], zmieniającym wyrok Sądu Okręgowego w P. z dnia 30 września 2015 r., sygn. akt XVI K [...], postanowił 1. oddalić wniosek, 2. kosztami sądowymi postępowania wznowieniowego w kwocie 20 (dwadzieścia) zł obciążyć wnioskodawcę. UZASADNIENIE Pełnomocnik skazanego K. F., wnosząc o wznowienie postępowania zakończonego prawomocnie wymienionym wyżej wyrokiem Sądu Apelacyjnego w [...], wskazał na złożenie w tym postępowaniu nieprawdziwych zeznań przez świadka J. S., w których nie tylko zaprzeczyła swojemu udziałowi w popełnieniu przestępstwa przypisanego skazanemu, ale zataiła fakt podżegania go do popełnienia tego przestępstwa oraz odgrywania przez siebie kierowniczej roli w
2 jego wykonaniu. Podniósł następnie, że ujawnienie przez skazanego udziału J. S. w popełnieniu przypisanego mu przestępstwa jest w rozumieniu art. 540 § 1 pkt 2 lit. b k.p.k. ujawnieniem się po wydaniu orzeczenia faktu stanowiącego podstawę do zastosowania wobec K. F. nadzwyczajnego złagodzenia kary. Sąd Najwyższy zważył, co następuje. Wniosek pełnomocnika skazanego jest bezzasadny. Nie wdając się w szersze rozważania na temat niedostatków wniosku w zakresie jego staranności i precyzyjności, które choć nie utrudniają uchwycenia istoty skargi, to w piśmie procesowym sporządzanym przez profesjonalistę i kierowanym do Sądu Najwyższego nie powinny się zdarzać, stwierdzić trzeba, że od strony merytorycznej jest on pozbawiony jakiegokolwiek oparcia w obowiązujących przepisach prawa karnego – materialnego i procesowego. W kontekście argumentacji przedstawianej we wniosku obrońcy skazanego, przypomnieć należy, iż postępowanie sądowe zakończone prawomocnym orzeczeniem wznawia się, jeżeli w związku z postępowaniem dopuszczono się przestępstwa, a istnieje uzasadniona podstawa do przyjęcia, że mogło to mieć wpływ na treść orzeczenia (art. 540 § 1 pkt 1 k.p.k.) albo po wydaniu orzeczenia ujawnią się nowe fakty lub dowody wskazujące na to, że skazany nie popełnił czynu albo czyn jego nie stanowił przestępstwa lub nie podlegał karze (art. 540 § 1 pkt 2 lit. a k.p.k.) czy też skazano go za przestępstwo zagrożone karą surowszą albo nie uwzględniono okoliczności zobowiązujących do nadzwyczajnego złagodzenia kary albo też błędnie przyjęto okoliczności wpływające na nadzwyczajne obostrzenie kary (art. 540 § 1 pkt 2 lit. b k.p.k.). W sprawie skazanego nie wystąpiła żadna z tych podstaw. Po pierwsze, podnoszony przez wnioskodawcę fakt złożenia przez świadka J. S. fałszywych zeznań nie może – co oczywiste – stanowić podstawy wznowienia postępowania określonej w art. 540 § 1 pkt 1 k.p.k. Pomijając już przewidziany w art. 541 § 1 k.p.k. wymóg potwierdzenia zaistnienia takiego przestępstwa prawomocnym wyrokiem skazującym lub orzeczeniem stwierdzającym niemożność wydania wyroku skazującego z przyczyn wymienionych w art. 17 § 1 pkt 3-11 k.p.k. lub w art. 22 k.p.k., zauważyć trzeba, że już z samej treści wniosku wynika, iż złożenie fałszywych zeznań nie miało wpływu na treść orzeczenia. Fakty, które
3 według wnioskodawcy miała zataić J. S., nie podważały przecież popełnienia przez skazanego przypisanego mu przestępstwa. Po drugie, powoływane przez wnioskodawcę okoliczności, o których skazany nie tylko miał wiedzieć jeszcze przed wszczęciem postępowania, ale które również rozmyślnie zataił przed sądem, nie mogą być rozpatrywane w kategoriach nowych faktów lub dowodów wskazujących na to, że nie uwzględniono okoliczności zobowiązujących do nadzwyczajnego złagodzenia kary. Przepis art. art. 540 § 1 pkt 2 lit. b k.p.k. w brzmieniu nadanym mu ustawą z dnia 27 września 2013 r. o zmianie ustawy - Kodeks postępowania karnego oraz niektórych innych ustaw Dz.U. z 2013 r. poz.1247) dotyczy tych dowodów i faktów, które do czasu prawomocnego zakończenia postępowania nie były znane nie tylko sądowi ale i stronom postępowania. Z uzasadnienia wyroku Sądu pierwszej instancji (k. 759) wynika ponadto, że analizując i oceniając zgromadzony w sprawie materiał dowodowy, w tym wyjaśnienia skazanego i zeznania J. S. , Sąd Okręgowy miał w polu widzenia również wyniki badań daktyloskopijnych śladów linii papilarnych zabezpieczonych na słoikach z suszem marihuany, które jego zdaniem przeczyły twierdzeniom świadka, o braku wiedzy na temat styczności K. F. z zabezpieczonymi narkotykami. Po trzecie, wbrew oczekiwaniom wnioskodawcy, w realiach sprawy skazanego nic nie wskazuje na wystąpienie przesłanek nadzwyczajnego złagodzenia kary w trybie art. 60 § 3 k.k. Z dobrodziejstwa tego może bowiem skorzystać wyłącznie ten sprawca współdziałający w popełnieniu przestępstwa z innymi osobami, który ujawni wobec organu powołanego do ścigania przestępstw informacje dotyczące osób uczestniczących w popełnieniu przestępstwa oraz istotne okoliczności jego popełnienia. Odwołując się zatem do treści art. 60 § 3 k.k. i jednolitego w tym zakresie orzecznictwa Sądu Najwyższego (por. uchwała z dnia 25 lutego 1999 r., I KZP 38/98, OSNKW 1999/3-4/12; postanowienie z dnia 26 listopada 2008 r., III KO 54/08, LEX nr 471010; postanowienie z dnia 4 listopada 2010 r., V KK 121/10, LEX nr 653683) przypomnieć należy, iż podstawą wznowienia postępowania ze względu potrzebę zastosowania wobec skazanego obligatoryjnego nadzwyczajnego złagodzenia kary nie może być zmiana postawy procesowej skazanego, który dopiero na etapie postepowania wykonawczego decyduje się na ujawnienie
4 współdziałających z nim osób, lecz ustalenie w oparciu o nowe fakty lub dowody, że sąd orzekający w postępowaniu którego dotyczy wniosek, nie miał wiedzy o tym, że na etapie postępowania przygotowawczego skazany ujawnił wobec organu powołanego do ścigania przestępstw informacje dotyczące osób uczestniczących w popełnieniu przestępstwa oraz istotne okoliczności jego popełnienia. Oczywistym jest przy tym, że przepis art. 60 § 3 k.k. odnosi się do sprawcy współdziałającego w popełnieniu przestępstwa z co najmniej dwoma osobami. Sytuacja taka w niniejszej sprawie nie zachodzi, o czym zresztą przekonuje treść samego wniosku. Uwzględniając powyższe należało orzec jak na wstępie. l.n
Powiązane orzeczenia
- II KO 38/21 2021-06-30Czy wniosek o wznowienie postępowania karnego, oparty na twierdzeniu o uzgadnianiu zeznań kluczowych świadków i ich fałszywych zeznaniach, które nie zostały potwierdzone prawomocnym wyrokiem skazującym za składanie fałsz…
- III KO 55/17 2017-09-12Czy wniosek o wznowienie postępowania karnego, oparty na zarzucie popełnienia przestępstwa składania fałszywych zeznań przez świadka, może być skutecznie oparty na postanowieniu o odmowie wszczęcia śledztwa z powodu prze…
- V KO 83/17 2018-01-16Czy wniosek o wznowienie postępowania karnego, oparty na twierdzeniu o popełnieniu przestępstwa fałszywych zeznań przez świadka, może być uwzględniony, jeśli postępowanie karne w sprawie tych fałszywych zeznań zostało um…
- IV KO 64/26 2026-06-17Czy wniosek o wznowienie postępowania sądowego, oparty na twierdzeniu o niesprawiedliwości orzeczenia skazującego z powodu fałszywych zeznań świadka, może zostać uwzględniony, jeśli wnioskodawca nie wykazał istnienia now…
- V KO 87/23 2023-11-16Czy ujawnienie nowych dowodów, w tym oświadczeń pokrzywdzonego, które mają świadczyć o złożeniu przez niego fałszywych zeznań, uzasadnia wznowienie postępowania karnego zakończonego prawomocnym wyrokiem, na podstawie art…
Powołane przepisy
art. 63 ust. 1art. 540 § 1 pkt 2art. 540 § 1 pkt 1 KPKart. 541 § 1 KPKart. 17 § 1 pkt 3art. 22 KPKart. 60 § 3 KKart. 60 § 3 KK§ 1 pkt 2§ 1 pkt 1§ 1§ 1 pkt 3
Źródło: Baza Orzeczeń Sądu Najwyższego (sn.pl), pozyskano 16.07.2026. · PDF źródłowy