V KRN 151/73

WyrokIzba Karna1973-06-26

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy wyrok łączny orzeczony z naruszeniem art. 67 § 1 k.k. poprzez wymierzenie kary niższej od najwyższej z kar podlegających połączeniu, a także poprzez niekorzystny dla skazanego wybór wariantu połączeniowego, podlega uchyleniu?
Ratio decidendi
Sąd Najwyższy uznał, że wyrok łączny wydany z naruszeniem art. 67 § 1 k.k., polegającym na orzeczeniu kary łącznej niższej od najwyższej z kar podlegających połączeniu, jest wadliwy. Ponadto, sąd orzekający ma obowiązek wybrać wariant połączeniowy, który jest najkorzystniejszy dla skazanego, co oznacza zastosowanie zasady absorpcji w pełnym zakresie i dążenie do uzyskania najniższej kary. Niewywiązanie się z tych obowiązków skutkuje uchyleniem wyroku łącznego.
Stan faktyczny
Oskarżony Stanisław Ż. został prawomocnie skazany kilkoma wyrokami za różne przestępstwa. Sąd Powiatowy w G. wydał wyrok łączny, orzekając karę łączną pozbawienia wolności w wymiarze niższym niż najwyższa z kar podlegających połączeniu, co stanowiło naruszenie art. 67 § 1 k.k. Ponadto, sąd nie zastosował najkorzystniejszego dla skazanego wariantu połączeniowego. Minister Sprawiedliwości wniósł rewizję nadzwyczajną na niekorzyść skazanego, zarzucając obrazę prawa materialnego.
Rozstrzygnięcie
Sąd Najwyższy uchylił zaskarżony wyrok łączny i przekazał sprawę Sądowi Powiatowemu w G. do ponownego rozpoznania.

Pełny tekst orzeczenia

Skład orzekającyPrzewodniczący: Sędzia SN St. Kotowski (spraw.).Sędziowie SN: A. Hapon, H. Kempisty.Protokolant: W. Sikorska.SentencjaSąd Najwyższy w Warszawie - Izba Karna na rozprawie przy udziale Prokuratora Prok. Gen. H. Rothera po rozpoznaniu w dniu 26 czerwca 1973 r. o wydanie wyroku łącznego, z powodu rewizji, nadzwyczajnej, wniesionej przez Ministra Sprawiedliwości na niekorzyść osk. Stanisława Ż. od wyroku Sądu Powiatowego w G. z dnia 28 września 1972 r.uchyla zaskarżony wyrok i sprawę przekazuje: Sądowi Powiatowemu w G. do ponownego rozpoznania.Uzasadnienie faktyczneStanisław Ż. skazany został prawomocnymi wyrokami:1.Sądu Powiatowego w P. z dnia 18 II 1971 r. - za przestępstwo z art. 203 § 1 k.k. w związku z art. 36 § 3 k.k., popełnione w dniu 28 września 1970 r. - na karę 10 (dziesięciu) miesięcy pozbawienia wolności i 1.500 zł grzywny, z warunkowym zawieszeniem wykonania orzeczonej kary pozbawienia wolności na okres lat 3, przy czym postanowieniem z dnia 11 III 1972 r. Sąd ten zarządził wykonanie kary pozbawienia wolności.2.Sądu powiatowego w P. z dnia 28 I 1972 r. sygn. akt Kp. 1542/71:a)za przestępstwo z art. 203 § 1 k.k. w związku z art. 36 § 3 k.k. - popełnione w dniu 13 września 1971 r. na karę 1 (jednego) roku pozbawienia wolności i 2.000 zł grzywny,b)za przestępstwo z art. 215 § 1 k.k. w związku z art. 36 § 3 k.k. - popełnione w sierpniu 1971 r. - na karę 10 (dziesięciu) miesięcy pozbawienia wolności i 1.500 zł grzywny,c)na karę łączną 1 (jednego) roku pozbawienia wolności i 2.500 zł grzywny z zamianą w razie jej uiszczenia w terminie na 50 dni zastępczej kary pozbawienia wolności;3.Sądu Powiatowego w G. z dnia 14 VI 1972 r. sygn. akt 692/71;a)za przestępstwo z art. 203 § 1 k.k. w związku z art. 36 § 3 k.k. - popełnione w dniu 1 listopada 1969 r. - na karą 1 (jednego) roku i 6 (sześciu) miesięcy pozbawienia wolności i 4.000 zł grzywny,b)za przestępstwo z art. 203 § 1 k.k. w związku z art. 36 § 3 k.k. - popełnione w dniu 19 maja 1970 r. - na karą 1 (jednego) roku i 6 (sześć) miesięcy pozbawienia wolności i 4.000 zł grzywny,c)na karą łączną 1 (jednego) roku i 10 (dziesięć) miesięcy pozbawienia wolności i 5.000 zł grzywny z zamianą w razie jej nieuiszczenia w terminie na 100 dni zastępczej kary pozbawienia wolności.Sąd Powiatowy w G. wyrokiem łącznym z dnia 28 września 1972 r. obejmującym skazania Stanisława Ż. w opisanych wyżej sprawach łączną w wysokości 1 (jeden) rok i 2 (dwa) miesiące pozbawienia wolności i 5.500 zł grzywny z zamianą w razie jej nieuiszczenia w terminie na 110 dni zastępczej kary pozbawienia wolności.Wyrok ten nie został zaskarżony przez strony i uprawomocnił się 26 października 1972 r.Od tego wyroku rewizję nadzwyczajną na niekorzyść osk. Ż. wniósł w dniu 13 marca 1973 r. Minister Sprawiedliwości i zarzucając temu wyrokowi obrazą przepisów prawa materialnego, a mianowicie art. 67 § 1 k.k., polegającą na orzeczeniu w stosunku do oskarżonego Stanisława Ż. kary łącznej w wymiarze niższym od najwyższej z kar podlegających łączeniu, wnosił o uchylenie tego wyroku i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania Sądowi Powiatowemu w G.Uzasadnienie prawneSąd Najwyższy zważył, co następuje:Rewizja nadzwyczajna słusznie zarzuca, że zaskarżony wyrok wydany został z oczywistą obrazą przepisu art. 67 § 1 k.k., bowiem wymierzając oskarżonemu karą łączną pozbawienia wolności w rozmiarze 1 (jednego) roku i 2 (dwóch) miesięcy, Sąd Powiatowy w G. orzekł karą niższą od najwyższej z kar wymierzonych w sprawach objętych wyrokiem łącznym (tj. w sprawie sygn. Kp. 692/71).Jak można wnosić na podstawie treści wyroku łącznego, powyższa obraza przepisów prawa materialnego jest następstwem przyjęcia przez Sąd Powiatowy w G., że Stanisław Ż. w sprawie skazany został na karę 1 roku pozbawienia wolności i karą grzywny, podczas gdy w rzeczywistości w sprawie tej skazany on został na karą łączną 1 roku i 10 miesięcy pozbawienia wolności i 5.000 zł grzywny.Niezależnie od uchybienia wyżej opisanego, wyrok łączny jest wadliwy również i z tego wzglądu, że przyjmuje wariant połączeniowy, który nie jest korzystny dla skazanego. Sąd właściwy do wydania wyroku łącznego powinien wybrać taki wariant, który - w razie zastosowania przy łączeniu kar zasady absorpcji w pełnym zakresie - dawałby skazanemu szansę uzyskania kary (sumy kar nie ulegających połączeniu) najniższej (por. wyrok Sądu Najwyższego z dnia 13 stycznia 1962 r., sygn. V K. 852/61 OSNKW zesz. V/1962 r., poz. 72).W sprawie niniejszej Sąd Powiatowy w G. do wskazania tego nie zastosował się, skoro połączył w wyroku łącznym skazania w sprawach sygn. Kp. 89/71 i Kp. 692/71 (pkt 1 i 3), pozostawiając poza wyrokiem skazanie w sprawie sygn. Kp. 1542/71 (pkt 2), jakkolwiek w tej ostatniej sprawie Stanisław Ż. skazany został na karą surowszą od tej, jaka została orzeczona w sprawie Kp. 89/7.Niewątpliwie wydany w ramach przepisów art. 66 i 67 § 1 k.k. wyrok łączny nie może objąć wszystkich skazań Stanisława Ż.Skoro jednak na sądzie orzekającym ciąży obowiązek wyboru najkorzystniejszego dla skazanego wariantu połączeniowego, to w ramach tej zasady, wyrok łączny winien objąć skazania oskarżonego w sprawach Kp. 1542/71 i Kp. 692/71. Takie bowiem rozwiązanie jest bardziej korzystne dla skazanego, albowiem oznacza połączenie dwóch surowszych skazań.Przeto Sąd Najwyższy, uznając zarzuty rewizji nadzwyczajnej za całkowicie zasadne, w pełni uwzględnił jej wniosek.

Powiązane orzeczenia

Powołane przepisy

art. 203 § 1 KKart. 36 § 3 KKart. 215 § 1 KKart. 67 § 1 KKart. 66§ 1§ 3

Źródło: Baza Orzeczeń Sądu Najwyższego (sn.pl), pozyskano 15.07.2026.