V KRN 947/67
WyrokIzba Karna1967-12-19
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy postanowienie zarządzające wykonanie warunkowo zawieszonej kary pozbawienia wolności może zostać wydane po upływie ustawowego terminu przewidzianego w art. 64 k.k.?Ratio decidendi
Sąd Najwyższy uchylił postanowienie o zarządzeniu wykonania kary pozbawienia wolności, uznając, że zostało ono wydane z naruszeniem przepisów prawa materialnego, w szczególności art. 64 k.k. Postanowienie to zostało wydane po upływie ustawowego terminu, co czyni je niedopuszczalnym. Sąd podkreślił, że niedopuszczalna jest rozszerzająca wykładnia przepisów prawa materialnego na niekorzyść oskarżonego.Stan faktyczny
Juliusz G. został skazany za przestępstwa z art. 286 § 1 i 2 k.k. i otrzymał karę łączną 9 lat więzienia. Następnie został ułaskawiony przez warunkowe zawieszenie reszty kary na okres 5 lat, pod warunkiem pokrycia szkody. Sąd ustalił termin spłaty szkody do dnia 12 października 1966 r. Po niewywiązaniu się z tego obowiązku, Sąd Wojewódzki w Poznaniu zarządził wykonanie zawieszonej kary, jednak uczynił to z opóźnieniem, dopiero 13 września 1967 r., czyli po upływie ustawowego terminu przewidzianego w art. 64 k.k.Rozstrzygnięcie
Sąd Najwyższy uchylił zaskarżone postanowienie i umorzył postępowanie dotyczące tego postanowienia.Pełny tekst orzeczenia
Skład orzekającyPrzewodniczący: sędzia J. Zembaty (sprawozdawca).Sędziowie: Z. Chełmicki, M. Paluch.Prokurator Prokuratury Generalnej: S. Majewski.SentencjaSąd Najwyższy w sprawie Juliusza G., oskarżonego z art. 286 § 1 i 2 k.k., po rozpoznaniu rewizji nadzwyczajnej założonej przez Pierwszego Prezesa Sądu Najwyższego na korzyść Juliusza G. od postanowienia Sądu Wojewódzkiego w Poznaniu z dnia 13 września 1967 r., na podstawie art. 394-396, 400, 383 pkt 2, 388 § 1 i 442 k.p.k.uchylił zaskarżone postanowienie i umorzył postępowanie dotyczące tego postanowienia oraz przejął na rachunek Skarbu Państwa koszty tegoż postępowania.Uzasadnienie faktyczneRewizja nadzwyczajna Pierwszego Prezesa Sądu Najwyższego od prawomocnego postanowienia Sądu Wojewódzkiego w Poznaniu z dnia 13 września 1967 r., założona na korzyść skazanego Juliusza G., zarzuciła temu postanowieniu na podstawie art. 371 pkt 1 k.p.k. obrazę przepisów prawa materialnego, a w szczególności art. 64 k.k., na skutek wydania postanowienia w dniu 13 września 1967 r. o zarządzeniu wykonania kary pozbawienia wolności mimo braku ku temu podstaw prawnych i wniosła o uchylenie zaskarżonego postanowienia.Uzasadnienie prawneSąd Najwyższy zważył, co następuje:Rewizja nadzwyczajna jest zasadna.Wyrokiem Sądu Wojewódzkiego w Poznaniu z dnia 3 lipca 1953 r., wydanym w trybie doraźnym, Juliusz G. został skazany za dwa czyny z art. 286 § 1 i 2 k.k. na karę łączną 9 lat więzienia i utratę praw publicznych oraz obywatelskich praw honorowych na okres 5 lat.Decyzją Rady Państwa z dnia 12 października 1961 r. oskarżony Juliusz G. został ułaskawiony przez warunkowe zawieszenie reszty nie odcierpianej kary więzienia na okres 5 lat pod warunkiem pokrycia wyrządzonej szkody na rzecz Spółdzielni Ogrodniczej w P.Sąd Wojewódzki w Poznaniu w dniu 7 grudnia 1963 r. ustalił okres spłacania szkody przez Juliusza G. do dnia 12 października 1966 r. Nałożonego przez Radę Państwa obowiązku skazany nie dopełnił. Sąd Wojewódzki, wobec niewyrównania szkody przez oskarżonego do dnia 12 października 1966 r., zarządził na podstawie art. 63 § 2 k.k. wykonanie zawieszonej kary pozbawienia wolności. Okres zawieszenia w danej sprawie upływał w dniu 12 października 1966 r., a dodatkowy trzymiesięczny okres przewidziany w art. 64 k.k. w dniu 12 stycznia 1967 r. Postanowienie zarządzające wykonanie kary wydał Sąd Wojewódzki ze spóźnieniem, bo dopiero w dniu 13 września 1967 r., t j. po upływie 9 miesięcy od terminu ustawowego określonego w art. 64 k.k. Jakkolwiek postanowienie powyższe nie zostało przez Juliusza G. zaskarżone, to jednak nie może się ono ostać wobec oczywistej obrazy prawa materialnego.Tego rodzaju uchybienie powoduje uchylenie zaskarżonego postanowienia o wykonaniu kary pozbawienia wolności, albowiem niedopuszczalna jest rozszerzająca wykładnia przepisów prawa materialnego na niekorzyść oskarżonego.Dodać nadto należy, że postanowienie zarządzające wykonanie zawieszonej kary w trybie art. 63 k.k. może być zaskarżone rewizją nadzwyczajną, ponieważ należy do rzędu postanowień kończących postępowanie sądowe w sprawie wykonania zawieszonej warunkowo kary, podobnie jak postanowienie w sprawie przedterminowego warunkowego zwolnienia, od którego również może być wniesiona rewizja nadzwyczajna.Z tych względów orzeczono jak w sentencji.
Powiązane orzeczenia
- V KRN 283/83 1984-01-13Czy sąd może zarządzić wykonanie warunkowo zawieszonej kary pozbawienia wolności bez należytego ustosunkowania się do wyjaśnień skazanego i bez wykazania rażącego naruszenia porządku prawnego?
- V KRN 146/80 1980-07-28Czy niewykonanie obowiązku naprawienia szkody w terminie, bez ustalenia winy skazanego, uzasadnia zarządzenie wykonania warunkowo zawieszonej kary pozbawienia wolności?
- III KK 91/18 2018-04-10Czy postanowienie o zarządzeniu wykonania warunkowo zawieszonej kary pozbawienia wolności, które uprawomocniło się po upływie sześciu miesięcy od zakończenia okresu próby, jest zgodne z prawem?
- IV KK 143/25 2025-05-28Czy zarządzenie wykonania warunkowo zawieszonej kary pozbawienia wolności jest możliwe po upływie terminu wskazanego w art. 75 § 4 k.k., jeśli skazany nie został prawidłowo zawiadomiony o posiedzeniu sądu w tej sprawie?
- V KRN 81/71 1971-04-20Czy sąd może zarządzić wykonanie warunkowo zawieszonej kary pozbawienia wolności przed upływem terminu do wykonania nałożonego obowiązku dodatkowego, w sytuacji gdy skazany oświadczył wcześniej o odmowie jego wykonania?
Powołane przepisy
art. 286 § 1art. 394art. 371 pkt 1 KPKart. 64 KKart. 63 § 2 KKart. 63 KK§ 1§ 2
Źródło: Baza Orzeczeń Sądu Najwyższego (sn.pl), pozyskano 17.07.2026.