V KS 25/19

Izba Karna2019-07-25

Skład orzekający: Dariusz Świecki

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy Sąd Najwyższy powinien uchylić wyrok sądu odwoławczego, który uchylił wyrok sądu pierwszej instancji i przekazał sprawę do ponownego rozpoznania, zarzucając przedwczesne uchylenie i naruszenie zasady ne peius?
Ratio decidendi
Skarga obrońcy oskarżonego została oddalona, ponieważ Sąd Najwyższy uznał, że Sąd Okręgowy prawidłowo uchylił wyrok sądu pierwszej instancji i przekazał sprawę do ponownego rozpoznania. Sąd odwoławczy nie naruszył zasady ne peius ani nie uchylił wyroku przedwcześnie, gdyż wyraźnie wskazał na błędy w ustaleniach faktycznych sądu pierwszej instancji dotyczące umyślności działania oskarżonego i podzielił argumentację apelacji wskazującą na możliwość skazania.
Stan faktyczny
Oskarżony M.N. został uniewinniony od zarzutu urządzania gier hazardowych wbrew przepisom ustawy. Prokurator i Naczelnik Urzędu Celno-Skarbowego wnieśli apelacje, zarzucając błąd w ustaleniach faktycznych i błędną ocenę dowodów w zakresie umyślności działania oskarżonego. Sąd Okręgowy uchylił wyrok uniewinniający i przekazał sprawę do ponownego rozpoznania. Obrońca oskarżonego wniósł skargę do Sądu Najwyższego, zarzucając przedwczesne uchylenie wyroku i naruszenie zasady ne peius.
Rozstrzygnięcie
Sąd Najwyższy oddalił skargę obrońcy oskarżonego i obciążył oskarżonego kosztami postępowania.

Pełny tekst orzeczenia

Sygn. akt V KS 25/19 POSTANOWIENIE Dnia 25 lipca 2019 r. Sąd Najwyższy w składzie: SSN Dariusz Świecki w sprawie M.N. oskarżonego z art. 107 § 1 kks po rozpoznaniu w Izbie Karnej na posiedzeniu w dniu 25 lipca 2019 r., skargi obrońcy oskarżonego na wyrok sądu odwoławczego - Sądu Okręgowego w P. z dnia 14 marca 2019 r., sygn. akt XVII Ka […] uchylający wyrok Sądu Rejonowego w G. z dnia 15 października 2018 r., sygn. akt II K […] i przekazujący sprawę do ponownego rozpoznania na podstawie art. 539e § 2 kpk 1. oddala skargę, 2. obciąża oskarżonego kosztami sądowymi postępowania skarbowego. UZASADNIENIE M.N. został oskarżony o to, że w czasie bliżej nieokreślonym, ale przed dniem 12.10.2016 r. w lokalu Punkt Przyjmowania Zakładów Bukmacherskich „M.” w G. przy ulicy S., urządzał gry na automatach do gier o nazwach: „Hot Fun” nr […] i „Hot Fun II” nr […] wbrew przepisom ustawy z dnia 19 listopada 2009 r. o grach hazardowych (Dz. U. z 2016 r., poz. 471 z późn. zm.) w szczególności naruszając 2 art. 6 ust. 1, art. 14 ust. 1 oraz art. 23a ust. 1 wyżej cytowanej ustawy, tj. o czyn z art. 107 § 1 k.k.s. Wyrokiem Sądu Rejonowego w G. z dnia 15 października 2018 r., oskarżony został uniewinniony od popełnienia zarzucanego mu czynu. Od tego wyroku apelacje wnieśli prokurator i Naczelnik [...] Urzędu Celno - Skarbowego w P., zaskarżając go w całości na niekorzyść oskarżonego. Prokurator w swym środku odwoławczym podniósł zarzut błędu w ustaleniach faktycznych przyjętych za podstawę orzeczenia i mający wpływ na treść wyroku, a polegający na uznaniu, że oskarżony „nie dopuścił się znamion czynu zabronionego określonego w art. 107 § 1 k.k.s.”, podczas gdy prawidłowa ocena materiału dowodowego prowadzi do wniosku przeciwnego. W konkluzji skarżący wniósł o uchylenie zaskarżonego wyroku i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania Sądowi Rejonowemu. Natomiast Naczelnik [...] Urzędu Celno-Skarbowego w P. zarzucił zaskarżonemu wyrokowi błąd w ustaleniach faktycznych przyjętych za podstawę orzeczenia, który mógł mieć wpływ na jego ocenę, a który wynika z błędnej oceny dowodów, polegający na bezzasadnym uznaniu, że w przedmiotowej sprawie występuje brak znamion czynu zabronionego z art. 107 § 1 k.k.s., tj. strony podmiotowej obejmującej umyślność oskarżonego, podczas gdy kompleksowa, prawidłowa ocena całości zgromadzonego w sprawie materiału dowodowego jednoznacznie wskazuje, że oskarżony działał umyślnie z zamiarem ewentualnym. W konkluzji skarżący wniósł o uchylenie zaskarżonego wyroku i przekazanie sprawy Sądowi Rejonowemu do ponownego rozpoznania. Po rozpoznaniu tych apelacji, Sąd Okręgowy w P., wyrokiem z dnia 14 marca 2019 r., uchylił zaskarżony wyrok i przekazał sprawę Sądowi Rejonowemu w G. do ponownego rozpoznania. Skargę od tegoż wyroku wniósł obrońca oskarżonego, zaskarżając go w całości. Zarzucił mu obrazę przepisów postępowania, tj. art. 437 § 2 w zw. z art. 454 § 1 k.p.k., polegającą na przedwczesnym uchyleniu przez Sąd odwoławczy wyroku Sądu pierwszej instancji z powołaniem się na regułę ne peius z art. 454 k.p.k., przy jednoczesnym nieusunięciu przez Sąd odwoławczy uchybień postępowania dowodowego, co czyni przedwczesnym założenie o konieczności 3 zmiany wyroku uniewinniającego na skazujący. W konkluzji skarżący wniósł o uchylenie zaskarżonego wyroku w całości i przekazanie sprawy Sądowi odwoławczemu do ponownego rozpoznania. Sąd Najwyższy zważył, co następuje. Skarga okazała się niezasadna. Nie doszło bowiem do podnoszonego w jej zarzucie naruszenia prawa. Otóż, skarżący zarzuca przedwczesne uchylenie przez Sąd odwoławczy wyroku Sądu Rejonowego z przekazaniem sprawy do ponownego rozpoznania w pierwszej instancji. Zdaniem autora skargi Sąd Okręgowy powinien wpierw usunąć stwierdzone uchybienia, w szczególności poprzez uzupełnienie postępowania dowodowego, dokonanie prawidłowej oceny dowodów czy poczynienie prawidłowych ustaleń faktycznych. Obrońca nie precyzuje jednak, w jaki konkretnie sposób Sąd odwoławczy miałby usunąć stwierdzone uchybienia. Już ta okoliczność rzutować musi na negatywną ocenę zasadności wniesionej przez niego skargi. Zapoznanie się przy tym z pisemnymi wywodami Sądu Okręgowego dowodzi, że Sąd ten nie widział już potrzeby dokonywania uzupełnień w zakresie materiału dowodowego. Co więcej, Sąd odwoławczy podzielił argumentację obydwu apelacji, koncentrującą się na podważeniu prawidłowości rozstrzygnięcia Sądu meriti, a wskazującą na umyślne popełnienie przez oskarżonego zarzucanego mu przestępstwa. Sąd Okręgowy wyraźnie wywiódł, że naprowadzone przez apelujących argumenty, w tym nagłośnienie w mediach informacji o zatrzymaniach nielegalnych urządzeń do gier, a także o prowadzonych na terenie całego kraju postępowaniach karnych skarbowych w zakresie gier hazardowych oraz wreszcie okoliczności pierwszego zabezpieczenia w niniejszej sprawie automatów do gier w dniu 12 września 2016 r., pozwalają na stwierdzenie, iż oskarżony posiadał świadomość nielegalnego urządzania gier, a mimo to godził się na kontynuowanie takiej działalności i w tym celu udostępniał pomieszczenie oraz infrastrukturę. Odwołując się m.in. do umowy zawartej między oskarżonym a spółką ,,O.” sp. z o.o. oraz okoliczności owego pierwszego zabezpieczenia automatów do gier w dniu 12 września 2016 r., Sąd odwoławczy podzielił zarzut błędu w ustaleniach faktycznych w zakresie określenia znamion czynu 4 zabronionego, podkreślając, że oskarżony musiał co najmniej przypuszczać, iż gry urządzane w jego lokalu na automatach wstawionych przez spółkę ,,O.” sp. z o.o. są nielegalne. W konsekwencji, zdaniem tegoż Sądu, zachodziły przesłanki do stwierdzenia umyślności działania oskarżonego. Tym samym, Sąd Okręgowy w klarowny sposób zaprezentował swoje stanowisko, nie ograniczając się, jak podnosi autor skargi, jedynie do stwierdzenia uchybienia w procedowaniu Sądu meriti, ale wyraźnie wskazując powody odmiennej od Sądu Rejonowego oceny materiału dowodowego sprawy. W konsekwencji, nie może również przekonywać podawany w uzasadnieniu skargi argument, że Sąd Okręgowy nie zbadał kwestii pozostawania oskarżonego w błędzie co do okoliczności stanowiących znamiona zarzucanego mu czynu oraz nie przeprowadził w tym zakresie żadnych dowodów, ograniczając się jedynie do lakonicznego odniesienia się do kwestii świadomości oskarżonego w uzasadnieniu wyroku. Przytoczone wcześniej rozważania Sądu Okręgowego ewidentnie przeczą tym twierdzeniom skargi. Obrońca podnosi też w uzasadnieniu skargi, że Sąd odwoławczy nie wskazał, iż niezbędne jest przeprowadzenie postępowania dowodowego w całości. Tyle tylko, że jak wynika z zaprezentowanych wcześniej wywodów Sądu odwoławczego, podzielającego argumentację obydwu apelacji w zakresie błędu w ustaleniach faktycznych, podstawą uchylenia wyroku Sądu pierwszej instancji był brak możliwości wydania orzeczenia reformatoryjnego (art. 454 § 1 k.p.k.), a nie konieczność przeprowadzenia na nowo przewodu sądowego w całości w rozumieniu art. 437 § 2 zdanie drugie k.p.k. Wszystkie wcześniejsze uwagi wskazują, że nie potwierdził się zarzut skargi o przedwczesnym jakoby uchyleniu przez Sąd odwoławczy wyroku Sądu Rejonowego. Z tego też powodu niniejsza skarga została oddalona. Z tych wszystkich względów Sąd Najwyższy orzekł, jak na wstępie.

Powiązane orzeczenia

Powołane przepisy

art. 107 § 1 kkart. 539e § 2 kpkart. 6 ust. 1art. 14 ust. 1art. 23a ust. 1art. 437 § 2art. 454 § 1 KPKart. 454 KPK§ 1§ 2

Źródło: Baza Orzeczeń Sądu Najwyższego (sn.pl), pozyskano 16.07.2026. · PDF źródłowy