V KZ 2/25
PostanowienieIzba Karna2025-05-09
Skład orzekający: Małgorzata Bednarek, Marka Motuka, Mark Motuka, Marek Motuk
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy istnieją okoliczności uzasadniające wyłączenie sędziego Sądu Najwyższego od rozpoznania sprawy ze względu na wątpliwość co do jego bezstronności?Ratio decidendi
Wątpliwość co do bezstronności sędziego musi być uzasadniona konkretnymi okolicznościami faktycznymi, a nie abstrakcyjnymi zarzutami dotyczącymi ustrojowych kwestii powołania sędziego lub jego orzekania w innej izbie. Sama okoliczność orzekania w Izbie Odpowiedzialności Zawodowej lub popierania kandydatury na członka KRS nie stanowi podstawy do wyłączenia sędziego, jeśli nie wykazano wpływu tych faktów na rozstrzygnięcie konkretnej sprawy.Stan faktyczny
Obrońca M. K. złożyła wnioski o wyłączenie sędziego Sądu Najwyższego Marka Motuka od rozpoznania sprawy, wskazując na okoliczności związane z jego powołaniem na urząd, orzekaniem w Izbie Odpowiedzialności Zawodowej oraz poparciem kandydatury na członka KRS. Sąd Najwyższy rozpoznał merytorycznie te wnioski, uznając, że przedstawione argumenty nie uzasadniają wyłączenia sędziego.Rozstrzygnięcie
Sąd Najwyższy postanowił odmówić uwzględnienia wniosków obrońcy o wyłączenie SSN Marka Motuka.Pełny tekst orzeczenia
V KZ 2/25 POSTANOWIENIE Dnia 9 maja 2025 r. Sąd Najwyższy w składzie: SSN Małgorzata Bednarek w sprawie M. K. w przedmiocie zażalenia na zarządzenie Sądu Najwyższego po rozpoznaniu na posiedzeniu w Izbie Karnej w dniu 9 maja 2025 r. wniosku obrońcy o wyłączenie SSN Marka Motuka od rozpoznania zażalenia na podstawie art. 41 § 1 k.p.k. a contrario postanowił: odmówić uwzględnienia wniosków adw. K. M. o wyłączenie SSN Marka Motuka UZASADNIENIE Zarządzeniem z 3 grudnia 2024 r., sygn. akt V KO 121/24, Sąd Najwyższy odmówił przyjęcia wniosku obrońcy M. K. o wznowienie postępowania w przedmiocie wniosku o list żelazny zakończonego postanowieniem Sądu Apelacyjnego w Łodzi z dnia 11 września 2024 r., II AKz 734/24, z uwagi na jego niedopuszczalność. Do rozpoznania sprawy, zarządzeniem z 9 stycznia, wyznaczono SSN Marka Motuka. Pismem z 27 stycznia 2025 r., w sprawie o sygn. akt V KZ 2/25, obrońca M.K. złożyła wniosek o stwierdzenie braku spełnienia przez sędziego Sądu Najwyższego Marka Motuka wymogów niezawisłości i bezstronności. Wniosek został zarejestrowany pod sygnaturą V KB 8/25. Zarządzeniem z 30 stycznia 2025 r. wniosek został odrzucony oraz wpisany do repertorium KRI. Pismem z 17 lutego
V KZ 2/25 2 2025 r. obrońca M. K. złożyła ponowny wniosek o wyłączenie SSN Mark Motuka, również wpisany do repertorium KRI. W treści wniosków obrońca wskazała na okoliczności związane z powołaniem do pełnienia urzędu sędziego Sądu Najwyższego oraz fakt orzekania w Izbie Odpowiedzialności Zawodowej, jak również wyrażenia przez ww. sędziego poparcia dla kandydatury X.Y., sędziego Sądu Rejonowego […], na członka KRS. Sąd Najwyższy zważył co następuje: Na wstępie należy podkreślić, że zasadnicza część przedstawionych przez wnioskodawcę argumentów nie mogła zostać rozpoznana w trybie 41 § 1 k.p.k. W orzecznictwie Sądu Najwyższego słusznie podkreśla się, że wątpliwość co do bezstronności sędziego nie może być wywodzona z samych kwestii ustrojowych związanych z jego powołaniem i to niezależnie od tego w jakim okresie i z jakimi ułomnościami w procedurze nominacyjnej doszło to tego powołania (zob. m.in. postanowienie SN z dnia 21 czerwca 2023 r., IV KK 460/19; postanowienie SN z dnia 31 października 2023 r., V KK 358/23). Podnoszone zarzuty nie mogą mieć bowiem charakteru abstrakcyjnego i odnosić się do całych grup powołanych sędziów (vide postanowienie SN z dnia 10 sierpnia 2023 r., V KK 162/22). Gdyby zatem wnioskodawczyni poprzestała na argumentach systemowych związanych z powołaniem Marka Motuka na stanowisko sędziego Sądu Najwyższego, należałoby uznać wnioski za niedopuszczalne z mocy ustawy i pozostawić je bez rozpoznania. Niemniej jednak obrońca powołała się również na okoliczności faktyczne, które mogą jej zdaniem stanowić podstawę wniosku o wyłączenie sędziego w trybie art. 41 § 1 k.p.k., co uzasadniało ich merytoryczne rozpoznanie. Zgodnie z treścią art. 41 § 1 k.p.k. sędzia ulega wyłączeniu, jeżeli istnieje okoliczność tego rodzaju, że mogłaby wywołać uzasadnioną wątpliwość co do jego bezstronności w danej sprawie. W orzecznictwie Sądu Najwyższego przyjęto, że należy ją rozumieć jako obiektywną bezstronność sędziego, w tym zarówno subiektywne poczucie sędziego co do własnej bezstronności, jak i jego bezstronność w odbiorze zewnętrznym, opartą na zobiektywizowanych przesłankach oraz analizowaną przez odwołanie się do oceny sytuacji dokonanej przez przeciętnego, rozsądnie rozumującego obserwatora procesu (zob. uchwała SN z dnia 26 kwietnia 2007 r., I KZP 9/07, OSNKW 2007/5/39; wyrok SN z dnia 8
V KZ 2/25 3 stycznia 2009r., III KK 257/08, LEX nr 532400; wyrok SN z dnia 18 marca 2009 r., IV KK 380/08, LEX nr 491543). Wątpliwość co do bezstronności sędziego powinna być więc należycie, a zatem wystarczająco „uzasadniona". Instytucja wyłączenia sędziego z powodu istnienia okoliczności mogących wywołać wątpliwości co do jego bezstronności ma bowiem charakter procesowej gwarancji w konkretnym postępowaniu. W konsekwencji zasadność wniosku o wyłączenie sędziego zależy od okoliczności faktycznych mogących mieć wpływ na sposób prowadzenia postępowania przez sędziego w danej sprawie. Przenosząc powyższe rozważania na grunt przedmiotowej sprawy, wskazać należy, że wnioskodawczyni nie przedstawiła żadnych argumentów wskazujących na to, że w realiach niniejszej sprawy SSN Marek Motuk mógłby naruszyć standard bezstronności, ograniczając się wyłącznie do prezentacji swoich poglądów popartych argumentacją o charakterze abstrakcyjnym. Nie stanowi bowiem o braku bezstronności ww. sędziego w przedmiotowej sprawie fakt orzekania przez SSN Marka Motuka w Izbie Odpowiedzialności Zawodowej czy też okoliczność popierania konkretnej osoby na członka KRS, w sytuacji, gdy wnioskodawczyni nie tylko nie wskazała na jakikolwiek wpływ tych okoliczności na rozstrzygnięcie sprawy, a także czy w ogóle zachodzi pomiędzy tymi okolicznościami, a przedmiotem sprawy jakikolwiek związek. Reasumując, okoliczności podniesione we wnioskach adw. K. M. nie uzasadniały wyłączenia SSN Marka Motuka od rozpoznania sprawy V KZ 2/25, co skutkowało ich nieuwzględnienie w oparciu o art. 42 § 1 i 4 k.p.k. w zw. z art. 41 § 1 k.p.k. a contrario. [PŁ] [a.ł]
Powiązane orzeczenia
- V KO 121/24 2024-12-03Czy postanowienie w przedmiocie wydania listu żelaznego może podlegać procedurze wznowienia postępowania na podstawie art. 540-540b k.p.k.?
- II KO 133/24 2025-03-27Czy niedopuszczalne jest wznowienie z urzędu postępowania sądowego zakończonego prawomocnym postanowieniem w przedmiocie wydania listu żelaznego, nawet w przypadku sygnalizacji wystąpienia bezwzględnej przyczyny odwoławc…
- II KO 55/24 2024-06-13Czy postanowienie o podjęciu zawieszonego postępowania wykonawczego i odwołaniu poszukiwania skazanego listem gończym jest orzeczeniem, które może podlegać wznowieniu postępowania?
- III KO 80/22 2022-09-09Czy postanowienie sądu odwoławczego utrzymujące w mocy postanowienie o odmowie przyjęcia wniosku o wznowienie postępowania z powodu oczywistej bezzasadności, może być przedmiotem postępowania wznowieniowego z urzędu na p…
- II KO 188/24 2025-07-16Czy Sąd Najwyższy może z urzędu wznowić postępowanie zakończone postanowieniem sądu apelacyjnego uchylającym postanowienie sądu okręgowego o przekazaniu sprawy prokuratorowi w celu uzupełnienia postępowania przygotowawcz…
Powołane przepisy
art. 41 § 1 KPKart. 42 § 1§ 1
Źródło: Baza Orzeczeń Sądu Najwyższego (sn.pl), pozyskano 18.07.2026. · PDF źródłowy