V KZ 40/24
PostanowienieIzba Karna2024-11-20
Skład orzekający: Włodzimierz Wróbel
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy zarządzenie o odmowie przyjęcia kasacji, wydane z powodu nieuiszczenia przez skazanego kary pozbawienia wolności bez warunkowego zawieszenia jej wykonania i braku zarzutów z art. 439 k.p.k., jest prawidłowe, gdy w zażaleniu podniesiono zarzut orzeczenia kary nieznanej ustawie?Ratio decidendi
Zarzządzenie o odmowie przyjęcia kasacji jest prawidłowe, jeśli skazanie nastąpiło na karę inną niż pozbawienie wolności bez warunkowego zawieszenia jej wykonania i nie podniesiono w kasacji zarzutów z art. 439 k.p.k. Nawet jeśli w zażaleniu podniesiono zarzut orzeczenia kary nieznanej ustawie, co mogłoby stanowić bezwzględną przyczynę odwoławczą, to kwestia niezgodności z Konstytucją powinna być rozpatrywana na drodze wznowienia postępowania. Kasacja nie spełniła minimalnych warunków formalnych wskazanych w art. 523 § 2 k.p.k.Stan faktyczny
Obrońca B.M. wniósł kasację od wyroku Sądu Okręgowego w Łodzi, w którym skazano go na karę ograniczenia wolności. Przewodniczący Sądu Okręgowego odmówił przyjęcia kasacji, wskazując na brak spełnienia wymogów formalnych dotyczących rodzaju kary i braku zarzutów z art. 439 k.p.k. Obrońca wniósł zażalenie, podnosząc, że orzeczony dożywotni zakaz prowadzenia pojazdów mechanicznych jest karą nieznaną ustawie, co stanowi bezwzględną przyczynę odwoławczą. Sąd Najwyższy utrzymał w mocy zaskarżone zarządzenie.Rozstrzygnięcie
Sąd Najwyższy utrzymał w mocy zaskarżone zarządzenie o odmowie przyjęcia kasacji.Pełny tekst orzeczenia
V KZ 40/24 POSTANOWIENIE Dnia 20 listopada 2024 r. Sąd Najwyższy w składzie: SSN Włodzimierz Wróbel w sprawie B.M. po rozpoznaniu w Izbie Karnej na posiedzeniu w dniu 20 listopada 2024 r. zażalenia obrońcy B.M. na zarządzenie Przewodniczącego V Wydziału Karnego Odwoławczego Sądu Okręgowego w Łodzi z dnia 4 lipca 2024 r. (sygn. akt V WKK 37/24) o odmowie przyjęcia kasacji, p o s t a n o w i ł: utrzymać w mocy zaskarżone zarządzenie. UZASADNIENIE Zarządzeniem Przewodniczącego V Wydziału Karnego Sądu Okręgowego w Łodzi z dnia 4 lipca 2024 r. (sygn. akt V WKK 37/24) odmówiono przyjęcia kasacji obrońcy skazanego B.M., adwokata M.M., od wyroku Sądu Okręgowego w Łodzi z 7 marca 2024 r. w sprawie pod sygn. V Ka 920/23. Wskazano w uzasadnieniu zarządzenia, że kasację na korzyść można wnieść jedynie w razie skazania oskarżonego za przestępstwo lub przestępstwo skarbowe na karę pozbawienia wolności bez warunkowego zawieszenia jej wykonania. Podkreślono, że wyjątkiem od wskazanej przesłanki jest sytuacja, gdy kasację wnosi się z powodu uchybień wymienionych w art. 439 k.p.k. Skoro B.M. wymierzono karę ograniczenia wolności, to kasacja mogła zostać wniesiona przez stronę jedynie z powodu wystąpienia okoliczności stanowiących tzw. bezwzględne przyczyny odwoławcze z art. 439 § 1 k.p.k. We wniesionym przez obrońcę skazanego nadzwyczajnym środku zaskarżenia
V KZ 40/24 2 podniesiono jedynie zarzuty dotyczące wadliwej kontroli odwoławczej opartej na obrazie art. 433 § 2 k.p.k. Na powyższe zarządzenie zażalenie wniósł obrońca skazanego, zarzucając orzeczeniu „naruszenie przepisów postępowania, które mogło mieć wpływ na jego treść, a to art. 536 k.p.k. poprzez wydanie zaskarżonego zarządzenia w sytuacji gdy Sąd Najwyższy w wypadkach opisanych w art. 439 k.p.k. rozpoznaje kasacje również poza zakresem zaskarżenia i podniesionych zarzutów, a w sprawie doszło do rażącego naruszenia prawa i zaistniała bezwzględna przyczyna odwoławcza zaś zaskarżone zarządzenie wydane zostało w sytuacji gdy w świetle wyroku TK z dnia 4 czerwca 2024 roku sygn. akt SK 22/21 uznać należy, że w sprawie orzeczono wobec skazanego karę nieznaną ustawie, co stanowi bezwzględną przyczynę odwoławczą opisaną w art. 439 § 1 pkt 5 k.p.k.” Skarżący wniósł o uchylenie zarządzenia o odmowie przyjęcia kasacji. Sąd Najwyższy zważył, co następuje. Zażalenie nie jest zasadne. Powodem nieprzyjęcia kasacji była kwestia formalna, tj. skazanie sprawcy na karę inną niż pozbawienie wolności bez warunkowego jej zawieszenia i brak podniesienia w kasacji zarzutu z art. 439 k.p.k. Dopiero w zażaleniu obrońca podnosi, że jego zdaniem orzeczenie dożywotniego zakazu prowadzenia pojazdów mechanicznych jest karą nieznaną ustawie. Jeżeli jednak upatruje problemu (jak wynika z uzasadnienia zażalenia) w niezgodności tego rozwiązania z Konstytucją, możliwość ewentualnego wzruszenia prawomocnego orzeczenia w tej perspektywie formalnie możliwe jest na drodze wznowienia postępowania. Brak przyjęcia kasacji był prawidłowy, gdyż nie spełniła ona minimalnych warunków formalnych wskazanych w art. 523 § 2 k.p.k. Skarżący nie przedstawił argumentów kwestionujących tą decyzję sądu. Na marginesie wskazać wypada, że niezależnie od poglądu na dopuszczalność ustanawiania przez ustawodawcę przepisów bezwzględnie obligujących sąd do zastosowania określonej instytucji prawa karnego, dożywotni zakaz prowadzenia pojazdów jest wciąż środkiem karnym znanym ustawie. Wobec powyższego należało orzec jak w sentencji. [WB] r.g.
V KZ 40/24 3
Powiązane orzeczenia
- I KZ 46/25 2025-10-01Czy zażalenie na zarządzenie o odmowie przyjęcia kasacji, wniesionej od wyroku skazującego na karę pozbawienia wolności z warunkowym zawieszeniem jej wykonania, jest zasadne, jeśli obrońca podnosi zarzuty inne niż te wym…
- II KZ 32/19 2019-10-11Czy zażalenie na zarządzenie o odmowie przyjęcia kasacji, wniesione przez skazanego, który nie został skazany na karę pozbawienia wolności bez warunkowego zawieszenia jej wykonania, może być uwzględnione, jeśli nie wskaz…
- I KZ 14/26 2026-03-18Czy zarządzenie o odmowie przyjęcia kasacji, wydane na podstawie art. 523 § 2 k.p.k. wobec skazanego na karę pozbawienia wolności z warunkowym zawieszeniem jej wykonania, jest prawidłowe, gdy w kasacji nie podniesiono za…
- III KZ 35/23 2023-09-26Czy zarządzenie Prezesa Sądu Okręgowego o odmowie przyjęcia kasacji, oparte na stwierdzeniu, że zarzuty kasacji są prawnie niedopuszczalne z uwagi na rodzaj orzeczonej kary (warunkowo zawieszonej), jest prawidłowe, gdy o…
- I KZ 15/24 2024-05-22Czy zarządzenie o odmowie przyjęcia kasacji jako niedopuszczalnej z mocy ustawy, wydane na podstawie art. 530 § 2 k.p.k. w zw. z art. 523 § 1 i 2 k.p.k. i art. 429 § 1 k.p.k., jest prawidłowe, gdy skazany nie wskazał w k…
Powołane przepisy
art. 439 KPKart. 439 § 1 KPKart. 433 § 2 KPKart. 536 KPKart. 439 § 1 pkt 5 KPKart. 523 § 2 KPK§ 1§ 2§ 1 pkt 5
Źródło: Baza Orzeczeń Sądu Najwyższego (sn.pl), pozyskano 22.07.2026. · PDF źródłowy