V KZ 54/20
PostanowienieIzba Karna2020-12-30
Skład orzekający: Dariusz Kala
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy odmowa przyjęcia kasacji sporządzonej osobiście przez skazanego, bez wcześniejszego wezwania do uzupełnienia braków formalnych (w tym sporządzenia jej przez adwokata lub radcę prawnego) i bez rozpatrzenia wniosku o ustanowienie obrońcy z urzędu, jest prawidłowa?Ratio decidendi
Sąd Najwyższy uznał, że odmowa przyjęcia kasacji sporządzonej osobiście przez skazanego, bez wcześniejszego wezwania do uzupełnienia braków formalnych i bez rozpatrzenia wniosku o ustanowienie obrońcy z urzędu, jest przedwczesna i wadliwa. Kasacja sporządzona osobiście przez stronę nie może być traktowana jako pochodząca od osoby nieuprawnionej, lecz jako środek obarczony brakiem formalnym, który podlega usunięciu na zasadach określonych w art. 120 k.p.k. W przypadku złożenia wniosku o wyznaczenie obrońcy z urzędu, termin na uzupełnienie braku ulega zawieszeniu.Stan faktyczny
Skazany S. C. wniósł osobiście kasację od wyroku Sądu Okręgowego. Przewodniczący Wydziału Karnego Odwoławczego Sądu Okręgowego odmówił przyjęcia kasacji, powołując się na wymóg jej sporządzenia przez adwokata lub radcę prawnego. Skazany wniósł zażalenie, podnosząc zarzut naruszenia przepisów postępowania i wniósł o ustanowienie obrońcy z urzędu. Sąd Najwyższy uchylił zaskarżone zarządzenie.Rozstrzygnięcie
Sąd Najwyższy uchylił zaskarżone zarządzenie o odmowie przyjęcia kasacji i przekazał sprawę Sądowi Okręgowemu w Z. do dalszego postępowania.Pełny tekst orzeczenia
Sygn. akt V KZ 54/20 POSTANOWIENIE Dnia 30 grudnia 2020 r. Sąd Najwyższy w składzie: SSN Dariusz Kala w sprawie skazanego S. C. po rozpoznaniu w Izbie Karnej na posiedzeniu w dniu 30 grudnia 2020 r. zażalenia skazanego na zarządzenie Przewodniczącego VII Wydziału Karnego Odwoławczego Sądu Okręgowego w Z. z dnia 22 października 2020 r. odmawiające przyjęcia kasacji złożonej przez skazanego od wyroku Sądu Okręgowego w Z. z dnia 14 lipca 2020 r., sygn. akt VII Ka (...) na podstawie art. 437 § 1 i 2 k.p.k. p o s t a n o w i ł uchylić zaskarżone zarządzenie i przekazać sprawę Sądowi Okręgowemu w Z. w celu podjęcia dalszych czynności związanych z wniesieniem kasacji. UZASADNIENIE W dniu 12 października 2020 r. (data wpływu do Sądu Okręgowego w Z.) skazany S. C. wniósł sporządzoną i podpisaną osobiście kasację od wyroku Sądu Okręgowego w Z. z dnia 14 lipca 2020 r., sygn. akt VII Ka (...). Zarządzeniem z dnia 22 października 2020 r. Przewodniczący VII Wydziału Karnego Odwoławczego Sądu Okręgowego w Z. „na podstawie art. 530 § 2 k.p.k. w zw. z art. 112 k.p.w. i art. 429 § 1 k.p.k.” odmówił przyjęcia ww. kasacji (k. 641). Od powyższego zarządzenia w ustawowym terminie zażalenie wywiódł skazany (k. 642 – 659), który podniósł zarzut naruszenia przepisów postępowania,
2 które mogło mieć wpływ na treść zaskarżonej decyzji procesowej, tj. art. 120 § 1 i 2 k.p.k. w zw. z art. 526 § 2 k.p.k. poprzez bezzasadną odmowę przyjęcia kasacji podpisanej przez skazanego z pominięciem wymogu sporządzenia i podpisania przez adwokata, podczas gdy wymóg ten stanowi dodatkowy warunek formalny kasacji jako pisma procesowego, wobec czego nie można przyjąć, że kasacja sporządzona osobiście przez stronę pochodzi od osoby nieuprawnionej i w konsekwencji z tego powodu odmówić jej przyjęcia. W konkluzji skarżący wniósł o uchylenie zarządzenia o odmowie przyjęcia kasacji. Jednocześnie wniósł o ustanowienie obrońcy z urzędu w celu sporządzenia i podpisania kasacji. Sąd Najwyższy zważył, co następuje. Zażalenie jest zasadne. Wydanie zarządzenia o odmowie przyjęcia kasacji było bowiem co najmniej przedwczesne. Wymóg sporządzenia kasacji przez adwokata lub radcę prawnego, radcę Prokuratorii Generalnej Rzeczypospolitej Polskiej, jak trafnie zauważył skarżący, stanowi wyłącznie dodatkowy warunek formalny kasacji. Oznacza to, że kasacja sporządzona osobiście przez stronę nie może być traktowana jako pochodząca od osoby nieuprawnionej, ale jako nadzwyczajny środek zaskarżenia obarczony brakiem formalnym, podlegającym usunięciu na zasadach i w trybie określonym w art. 120 k.p.k. Z powyższych wywodów, zestawionych z jednoznaczną treścią art. 530 § 2 k.p.k. wynika, że w przypadku wniesienia przez stronę osobistej kasacji, prezes sądu (przewodniczący wydziału, upoważniony sędzia) winien wezwać stronę do uzupełnienia ww. braku w terminie 7 dni, pod rygorem odmowy przyjęcia kasacji. Dopiero, gdy strona tego braku we wskazanym terminie nie usunie, aktualizują się podstawy do wydania zarządzenia o odmowie przyjęcia tego środka zaskarżenia. Podkreślenia nadto wymaga, że jeżeli strona w terminie wyznaczonym na usunięcie ww. braku złoży wniosek o wyznaczenie obrońcy lub pełnomocnika z urzędu w celu sporządzenia i podpisana kasacji, to termin na uzupełnienie braku ulega zawieszeniu na czas rozpoznania wniosku o wyznaczenie przedstawiciela
3 procesowego z urzędu (zob. D. Świecki (w:) Kodeks postępowania karnego. Tom II. Komentarz aktualizowany, pod red. D. Świeckiego, LEX/el. 2020, komentarz do art. 526, teza 5 i 9). W przedmiotowej sprawie opisany wyżej tryb postępowania nie został dochowany. Zarządzenie o odmowie przyjęcia osobistej kasacji skazanego, nie zostało bowiem poprzedzone wezwaniem S. C. do uzupełnienia braków formalnych tego środka. Zaskarżona decyzja procesowa jest zatem wadliwa, a konsekwencją jej wydania było pozbawienie skazanego przysługującego mu na tym etapie procedowania uprawnienia, tj. prawa do usunięcia braków formalnych nadzwyczajnego środka zaskarżenia. W tym stanie rzeczy Sąd Najwyższy zmuszony był uchylić zaskarżone zarządzenie i sprawę przekazać Sądowi Okręgowemu w Z. w celu podjęcia dalszych, tym razem prawidłowych czynności związanych z wniesieniem przez skazanego osobistej kasacji. W toku ich podejmowania właściwe organy procesowe muszą zwrócić uwagę na złożony przez skazanego w toku postępowania zażaleniowego wniosek o wyznaczenie obrońcy z urzędu w celu sporządzenia i podpisania kasacji. Z tych względów postanowiono jak na wstępie.
Powiązane orzeczenia
- III KZ 23/21 2021-05-31Czy odmowa przyjęcia kasacji skazanego, wniesionej osobiście mimo braku sporządzenia i podpisania jej przez adwokata lub radcę prawnego, jest prawidłowa, gdy skazanemu wyznaczono obrońcę z urzędu, który przedstawił opini…
- IV KZ 25/17 2017-09-21Czy zarządzenie o odmowie przyjęcia kasacji, wydane z powodu jej sporządzenia przez skazanego osobiście, zamiast przez profesjonalnego pełnomocnika, jest prawidłowe, gdy skazany miał wyznaczonego obrońcę z urzędu, który…
- IV KZ 67/13 2013-11-13Czy zarządzenie o odmowie przyjęcia kasacji sporządzonej osobiście przez skazanego, który nie usunął braków formalnych pomimo wezwania, jest prawidłowe?
- IV KZ 35/23 2024-05-29Czy zarządzenie o odmowie przyjęcia kasacji, wniesionej osobiście przez skazanego, jest zasadne, jeśli skazany nie uzupełnił braków formalnych w wyznaczonym terminie, mimo wcześniejszego wniosku o wyznaczenie obrońcy z u…
- IV KZ 1/25 2025-02-25Czy zarządzenie o odmowie przyjęcia kasacji sporządzonej osobiście przez skazanego, który nie uzupełnił braków formalnych mimo wezwania, jest prawidłowe?
Powołane przepisy
art. 437 § 1art. 530 § 2 KPKart. 112 KPart. 429 § 1 KPKart. 120 § 1art. 526 § 2 KPKart. 120 KPKart. 526§ 1§ 2
Źródło: Baza Orzeczeń Sądu Najwyższego (sn.pl), pozyskano 16.07.2026. · PDF źródłowy