VI KO 14/61

Skład orzekającyPrzewodniczący: Prezes Z. Opuszyński. Sędziowie: M. Grudziński, M. Budzianowski (sprawozdawca). Prokurator: T. Guzkiewicz.SentencjaSąd Najwyższy w sprawie Floriana T. oskarżonego z art. 208 k.k., po wysłuchaniu wniosku Prokuratora, na podstawie art. 390 § 1 k.p.k. uchwalił przedstawioną przez Sąd Wojewódzki w Szczecinie kwestię prawną wymagającą zasadniczej wykładni ustawy:"Czy w myśl art. 83 ustawy z dnia 27 czerwca 1950 r. o ustroju adwokatury (tekst jednolity: Dz. U. z 1959 r. Nr 8, poz. 41) aplikant adwokacki uprawniony jest do samodzielnego wnoszenia pism procesowych w sprawie karnej, a w szczególności do wnoszenia rewizji od zapadłego wyroku (...)?"rozstrzygnąć jak wyżej.Uzasadnienie faktyczneObrona i zastępstwo stron przed sądami powierzona jest adwokatom (art. 49 ustawy z dnia 27 czerwca 1950 r. o ustroju adwokatury).Jest to upoważnienie generalne, obejmujące wszystkie sprawy, w których osoby zainteresowane zwrócą się do adwokatów o udzielenie pomocy, oraz wszystkie akty obrony i zastępstwa w granicach zakreślonych przepisami prawnymi.Od zasady sprawowania obrony i zastępstwa stron przez adwokatów ustawa o ustroju adwokatury przewiduje wyjątek, stanowiąc w art. 83, że aplikant adwokacki może zastępować adwokata w sądach i urzędach z wyjątkiem Sądu Najwyższego oraz że takie zastępstwo może mieć miejsce na podstawie upoważnienia adwokata, który prowadzi daną sprawę.W kwestii, jaki zakres obrony lub zastępstwa stron obejmuje to zastępstwo adwokata sprawowane przez aplikanta, rozważyć należy, co następuje.Przede wszystkim charakter wyjątkowy przepisu art. 83 nie pozwala na rozszerzającą jego wykładnię, sama zaś ustawa wskazuje na znacznie węższy zakres uprawnień aplikanta adwokackiego w sferze obrony lub zastępstwa. Mianowicie stanowi ona w art. 76, że przepis wspomnianego wyżej art. 49 nie ma zastosowania do aplikantów adwokackich.Już z zawartego w tym ostatnim przepisie sformułowania, że upoważnienia do zastępstwa udziela aplikantowi adwokat, "który prowadzi sprawę", wynika, że aplikant nie może we wszystkich czynnościach prowadzenia sprawy powierzonej adwokatowi zastąpić tego adwokata.Nie może on więc przedsiębrać takich czynności procesowych, które świadczyłyby o faktycznym prowadzeniu przezeń sprawy. Do czynności tego rodzaju należy niewątpliwie wniesienie aktu oskarżenia oraz zaskarżenie orzeczeń, tj. wszczęcie postępowania w pierwszej lub wyższej instancji. W związku z tym wyrażenia "zastępowanie adwokata w sądach" przez aplikanta nie można tłumaczyć rozszerzająco i należy uznać, że chodzi tu jedynie o udział w czynnościach dokonywanych przez sąd, czyli w tych, które są przedsiębrane w sądach w tej lub innej fazie postępowania, jakie toczy się już w I lub II instancji.Z tych względów należało przedstawioną przez Sąd Wojewódzki kwestię prawną rozstrzygnąć jak wyżej.