VI KO 51/60

UchwałaIzba Karna1960-10-13

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy żołnierz, który popełnił przestępstwo ścigane z oskarżenia prywatnego w czasie urlopu, podlega właściwości sądów powszechnych, jeśli akt oskarżenia wniesiono po zakończeniu czynnej służby wojskowej?
Ratio decidendi
Żołnierz, który popełnił przestępstwo ścigane z oskarżenia prywatnego w czasie urlopu, podlega właściwości sądów powszechnych, jeśli akt oskarżenia został wniesiony po zakończeniu przez niego czynnej służby wojskowej. Właściwość sądów wojskowych w zakresie przestępstw pospolitych ustaje z chwilą ustania okoliczności uzasadniających tę właściwość, jeżeli sądowi wojskowemu nie został jeszcze złożony akt oskarżenia.
Stan faktyczny
Sąd Wojewódzki przedstawił Sądowi Najwyższemu zagadnienie prawne dotyczące właściwości sądu w sprawie żołnierza, który popełnił przestępstwo ścigane z oskarżenia prywatnego w czasie urlopu. Akt oskarżenia został wniesiony po zakończeniu przez niego zasadniczej służby wojskowej. Zmiana przepisu art. 17 § 1 lit. 'a' ustawy z 1950 r. nie miała znaczenia dla rozstrzygnięcia.
Rozstrzygnięcie
Sąd Najwyższy uchwalił pozostawić powyższe zapytanie bez odpowiedzi, uznając, że właściwość sądu powszechnego jest oczywista w przedstawionej sytuacji.

Pełny tekst orzeczenia

SentencjaSąd Najwyższy w Izbie Karnej na posiedzeniu niejawnym w związku z zapytaniem prawnym Sądu Wojewódzkiego:"Czy oskarżony żołnierz, który w czasie urlopu podczas pełnienia służby wojskowej - dnia 18 lipca 1957 r. - popełnił przestępstwo ścigane z oskarżenia prywatnego, podlega właściwości sądów powszechnych z uwagi na to, że akt oskarżenia wniósł oskarżyciel prywatny po odbyciu zasadniczej służby wojskowej przez oskarżonego, a to dnia 16 kwietnia 1958 r. - wyrok Sądu I instancji zapadł dnia 9 lutego 1959 r., a wyrok Sądu II instancji ma zapaść w roku 1960 lub później"- uchwalił powyższe zapytanie pozostawić bez odpowiedzi.Uzasadnienie faktyczneZmiana przepisu art. 17 § 1 lit. "a” ustawy z 20 lipca 1950 r. (Dz. U. Nr 38, poz. 348), wprowadzona ustawą z 30 stycznia 1959 r. (Dz. U. Nr 14, poz. 75), nie ma w przypadku przedstawionym w pytaniu Sądu Wojewódzkiego żadnego znaczenia, zarówno bowiem przed zmianą tego przepisu jak i po jego zmianie, sprawca przestępstwa pospolitego będzie zawsze w takim przypadku odpowiadał przed sądem powszechnym. Wynika to w sposób dostatecznie wyraźny z przepisu art. 9 § 2 prawa o ustroju sądów wojskowych i prokuratury wojskowej (Dz. U. z 1944 r. Nr 6, poz. 29), stanowiącego, iż właściwość sądów wojskowych w zakresie przestępstw pospolitych ustaje z chwilą ustania okoliczności, które tę właściwość uzasadniały, jeżeli sądowi wojskowemu nie został jeszcze złożony akt oskarżenia. Okolicznością uzasadniającą właściwość sądu wojskowego w tym wypadku byłoby aktualne, w chwili złożenia sądowi aktu oskarżenia, odbywanie przez oskarżonego czynnej służby wojskowej. Ponieważ w chwili wniesienia skargi przez oskarżyciela oskarżony już nie pełnił zasadniczej służby wojskowej, właściwość sądu wojskowego co do niego w zakresie przestępstw pospolitych ustała.

Powiązane orzeczenia

Powołane przepisy

art. 17 § 1art. 9 § 2§ 1§ 2

Źródło: Baza Orzeczeń Sądu Najwyższego (sn.pl), pozyskano 18.07.2026.