VI KO 70/59
UchwałaIzba Karna1959-08-10
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy wyrażenie "jeżeli zniesławienie popełniono w druku", użyte w § 4 art. 5 ustawy z 20 lipca 1950 r., należy rozumieć ściśle pod kątem widzenia określonej techniki drukarskiej, czy też szeroko, biorąc pod uwagę przede wszystkim fakt szerokiego rozpowszechnienia zniesławienia drogą powielenia pisma w dowolny sposób techniczny, np. przez użycie tzw. cyklostylu?Ratio decidendi
Sąd Najwyższy uchwalił, że wyrażenie "w druku" użyte w art. 5 § 4 ustawy z 20 lipca 1950 r. należy rozumieć szeroko. Obejmuje ono nie tylko pismo drukowane w tradycyjnym sensie, ale także każdy wytwór graficzny odbity sposobem mechanicznym lub środkami chemicznymi, przeznaczony do rozpowszechnienia. Celem takiego szerokiego rozumienia jest uwzględnienie faktu, że różne techniki powielania pisma, takie jak cyklostyl, sprzyjają szerokiemu rozpowszechnianiu zniesławienia, podobnie jak tradycyjny druk.Stan faktyczny
Sąd Wojewódzki zwrócił się do Sądu Najwyższego z pytaniem prawnym dotyczącym interpretacji pojęcia "w druku" w kontekście przestępstwa zniesławienia. Pytanie dotyczyło tego, czy należy rozumieć to pojęcie wąsko, odnosząc je do konkretnej techniki drukarskiej, czy też szeroko, uwzględniając wszelkie sposoby powielania pisma służące jego rozpowszechnieniu, np. cyklostyl. Ustawa z 20 lipca 1950 r. przewidywała tryb uproszczony dla pewnych przestępstw, z wyłączeniem spraw o zniesławienie popełnione w druku lub na zebraniu publicznym.Rozstrzygnięcie
Sąd Najwyższy uchwalił udzielić odpowiedzi na postawione przez Sąd Wojewódzki pytanie prawne.Pełny tekst orzeczenia
SentencjaSąd Najwyższy na posiedzeniu niejawnym, na postawione przez Sąd Wojewódzki pytanie prawne:"Czy wyrażenie "jeżeli zniesławienie popełniono w druku", użyte w § 4 art. 5 ustawy z 20 lipca 1950 r. (Dz. U. Nr 38, poz. 348 z późn. zmianami), należy rozumieć ściśle pod kątem widzenia określonej techniki drukarskiej, czy też szeroko, biorąc pod uwagę przede wszystkim fakt szerokiego rozpowszechnienia zniesławienia drogą powielenia pisma w dowolny sposób techniczny, np. przez użycie tzw. cyklostylu" -uchwalił udzielić odpowiedzi jak wyżej.Uzasadnienie faktyczneWedług przepisu art. 5 § 1 ustawy z 20 lipca 1950 r. (w brzmieniu noweli z 28 marca 1958 r. - Dz. U. Nr 18, poz. 76) sąd powiatowy rozpoznaje w trybie uproszczonym m. in. sprawy o przestępstwa zagrożone karą pozbawienia wolności do dwóch lat lub grzywną albo obiema tymi karami łącznie, niezależnie od kar dodatkowych i środków zabezpieczających. Nie podlegają jednak temu rozpoznaniu m.in. sprawy o przestępstwo z art. 255 k.k., jeżeli zniesławienie popełniono w druku lub na zebraniu publicznym (§ 4 powołanego art. 5).Jak widać z powyższego, ustawa stawia na równi zniesławienie w druku i zniesławienie, którego dopuszczono się na zebraniu publicznym. Obydwie bowiem te postacie zniesławienia, ze względu na sposób i okoliczności popełnienia, szczególnie sprzyjają szerokiemu rozpowszechnianiu się wiadomości uwłaczających czci.Ustawa mówi o zniesławieniu, które popełniono "w druku". Słowa "druk" użyto więc nie tylko w sensie określenia pisma drukowanego, lecz również dla oznaczenia każdego wytworu graficznego, odbitego sposobem mechanicznym lub środkami chemicznymi, a przeznaczonego do rozpowszechnienia.
Powiązane orzeczenia
- VI KZP 7/69 1969-06-25Czy pisma wykonane na maszynie do pisania i uwielokrotnione tą samą techniką w celu rozpowszechnienia stanowią druki w rozumieniu art. 2 ust. 1 pkt 2 dekretu z dnia 5 lipca 1946 r. o utworzeniu Głównego Urzędu Kontroli P…
- II KK 94/18 2018-11-28Czy wyrysowanie napisów o treści „PPR=swastyka hitlerowska” i „precz PPR” na podłodze i ławce w palarni stolarni, przez osobę niekarana, młodą i przyznającą się do czynu, ale negującą jego celowość, może być uznane za pr…
- III KRN 58/74 1974-06-11Czy skierowanie pisma zawierającego zarzut zniesławienia do instancji partyjnej lub organu władzy, które następnie jest czytane przez funkcjonariuszy w zakresie ich kompetencji, stanowi działanie publiczne w rozumieniu a…
- I KK 337/23 2024-06-05Czy wpisy w Internecie, które krytykują działania organów państwa i samorządu, mogą być uznane za zniesławienie, jeśli nie zawierają sformułowań obraźliwych lub wulgarnych i mieszczą się w granicach dozwolonej krytyki or…
- IV KK 403/12 2013-05-09Czy Sąd Okręgowy, umarzając postępowanie w sprawie o zniesławienie, prawidłowo ocenił stopień społecznej szkodliwości czynu, uwzględniając okoliczności powstałe po jego popełnieniu i pomijając zamiar sprawcy?
Powołane przepisy
art. 5art. 5 § 1art. 255 KK§ 4§ 1
Źródło: Baza Orzeczeń Sądu Najwyższego (sn.pl), pozyskano 19.07.2026.