I NSP 113/25

Izba Kontroli Nadzwyczajnej i Spraw Publicznych2025-04-09

Skład orzekający: Adam Redzik

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy skarga na naruszenie prawa strony do rozpoznania sprawy bez nieuzasadnionej zwłoki może dotyczyć postępowania, którego przedmiotem jest stwierdzenie przewlekłości postępowania?
Ratio decidendi
Sąd Najwyższy uznał, że skarga na naruszenie prawa strony do rozpoznania sprawy bez nieuzasadnionej zwłoki nie przysługuje w postępowaniu, którego przedmiotem jest stwierdzenie przewlekłości postępowania. Przepisy ustawy o skardze na przewlekłość nie przewidują odrębnej skargi na przewlekłość, która sama dotyczy postępowania ze skargi na naruszenie prawa strony do rozpoznania sprawy w postępowaniu sądowym bez nieuzasadnionej zwłoki. W związku z tym, rozpoznawana skarga została uznana za niedopuszczalną.
Stan faktyczny
Skarżąca wniosła skargę na naruszenie prawa do rozpoznania sprawy bez nieuzasadnionej zwłoki w postępowaniach przed Sądem Apelacyjnym w Łodzi. Jedno z tych postępowań dotyczyło skargi na przewlekłość postępowania przed Sądem Okręgowym w Płocku, które zostało odrzucone. Drugie postępowanie dotyczyło skargi na przewlekłość postępowań przed Sądem Apelacyjnym w Lublinie, które również zostało odrzucone. Skarżąca wniosła również o zwolnienie od kosztów sądowych.
Rozstrzygnięcie
Sąd Najwyższy odrzucił skargę jako niedopuszczalną i umorzył postępowanie w przedmiocie wniosku o zwolnienie od kosztów sądowych.

Pełny tekst orzeczenia

I NSP 113/25 POSTANOWIENIE Dnia 9 kwietnia 2025 r. Sąd Najwyższy w składzie: SSN Adam Redzik w sprawie ze skargi J. W. na naruszenie prawa strony do rozpoznania sprawy bez nieuzasadnionej zwłoki w postępowaniu przed Sądem Apelacyjnym w Łodzi w sprawach o sygn. akt I As 98/24 i I As 51/24 na posiedzeniu niejawnym w Izbie Kontroli Nadzwyczajnej i Spraw Publicznych 9 kwietnia 2025 r.: 1. odrzuca skargę; 2. umarza postępowanie w przedmiocie wniosku o zwolnienie od kosztów sądowych. UZASADNIENIE Pismem datowanym na 19 lutego 2025 r. J. W. (dalej jako: Skarżąca) wniosła skargę na naruszenie prawa strony do rozpoznania sprawy bez nieuzasadnionej zwłoki w postępowaniach prowadzonych przed Sądem Apelacyjnym w Łodzi pod sygn. I As 98/24 i I As 51/24. Skarżąca wniosła nadto o zwolnienie jej od opłaty od skargi w całości. Z nadesłanych akt Sądu Apelacyjnego w Łodzi wynika, że postępowanie w sprawie I As 51/24 toczyło się na skutek wniesienia przez M. K. skargi na przewlekłość postępowania prowadzonego przez Sąd Okręgowy w Płocku pod sygn. IV Ca 1043/21. Sąd Apelacyjny w Łodzi odrzucił powyższą skargę postanowieniem z 18 listopada 2024 r. I NSP 113/25 2 Postanowienie w sprawie I As 98/24 toczyło się na skutek wniesienia przez J. W. skargi na przewlekłość postępowań prowadzonych przez Sąd Apelacyjny w Lublinie pod sygn. I As 50/24, I As 51/24, I As 52/24. Sąd Apelacyjny w Łodzi odrzucił powyższą skargę postanowieniem z 14 stycznia 2025 r. Sąd Najwyższy zważył, co następuje: Według art. 2 ust. 1 ustawy z 17 czerwca 2004 r. o skardze na naruszenie prawa strony do rozpoznania sprawy w postępowaniu przygotowawczym prowadzonym lub nadzorowanym przez prokuratora i postępowaniu sądowym bez nieuzasadnionej zwłoki (tekst jedn. Dz.U. 2023, poz. 1725, dalej: u.s.p.p.) strona może wnieść skargę o stwierdzenie, że w postępowaniu, którego skarga dotyczy, nastąpiło naruszenie jej prawa do rozpoznania sprawy bez nieuzasadnionej zwłoki, jeżeli postępowanie zmierzające do wydania rozstrzygnięcia kończącego postępowanie w sprawie trwa dłużej niż to konieczne dla wyjaśnienia istotnych okoliczności faktycznych i prawnych albo dłużej niż to konieczne do załatwienia sprawy egzekucyjnej lub innej dotyczącej wykonania orzeczenia sądowego (przewlekłość postępowania). Według przepisów powołanej ustawy skarga na przewlekłość nie przysługuje w każdym postępowaniu, ale - przeciwnie - dotyczy tylko postępowań wymienionych w art. 3 u.s.p.p. Katalog ten ma charakter zamknięty (m.in. postanowienia Sądu Najwyższego z: 1 czerwca 2022 r., I NSP 177/22; 11 maja 2022 r., I NSP 134/22; 11 maja 2022 r.; I NSP 101/22; 20 kwietnia 2022 r., I NSP 98/22; 12 września 2019 r.; I NSP 97/19; 8 maja 2020 r., I NSP 47/20). W szczególności nie można skutecznie wnieść skargi na przewlekłość postępowania, którego przedmiotem jest stwierdzenie przewlekłości postępowania (m.in. postanowienia Sądu Najwyższego z: 11 maja 2022 r., I NSP 134/22; 27 kwietnia 2022 r., I NSP 77/22; 19 stycznia 2022 r., I NSP 266/21; 5 października 2021 r., I NSP 153/21). Przepisy ustawy o skardze na przewlekłość nie przewidują odrębnej skargi na przewlekłość, która sama dotyczy postępowania ze skargi na naruszenie prawa strony do rozpoznania sprawy w postępowaniu sądowym bez nieuzasadnionej zwłoki (postanowienie Sądu Najwyższego z 5 września I NSP 113/25 3 2023 r., I NSP 63/23). Z tego względu rozpoznawaną skargę należy uznać za niedopuszczalną. Według art. 8 ust. 2 u.s.p.p. w sprawach nieuregulowanych w ustawie do postępowania toczącego się na skutek skargi sąd stosuje odpowiednio przepisy o postępowaniu zażaleniowym obowiązujące w postępowaniu, którego skarga dotyczy. Mając powyższe na uwadze, Sąd Najwyższy odrzucił skargę na podstawie art. 8 ust. 2 u.s.p.p. w zw. z art. 3941 § 3 k.p.c. w zw. z art. 39821 k.p.c. w zw. z art. 373 § 1 k.p.c. w zw. z art. 3 ust. 1 u.s.p.p. i art. 5 ust. 1 u.s.p.p. Konsekwencją odrzucenia skargi na przewlekłość postępowania wobec jej niedopuszczalności jest zbędność orzekania w przedmiocie wniosku Skarżącej o zwolnienie od kosztów sądowych w zakresie opłaty od skargi. Postępowanie w tym zakresie należało więc umorzyć na podstawie art. 3941 § 3 w zw. z art. 39821 w zw. z art. 391 § 1 w zw. z art. 355 k.p.c. w zw. z art. 8 ust. 2 u.s.p.p. sk [a.ł]

Powiązane orzeczenia

Powołane przepisy

art. 2 ust. 1art. 3art. 8 ust. 2art. 3941 § 3 KPCart. 39821 KPCart. 373 § 1 KPCart. 3 ust. 1art. 5 ust. 1art. 3941 § 3art. 39821art. 391 § 1art. 355 KPC

Źródło: Baza Orzeczeń Sądu Najwyższego (sn.pl), pozyskano 29.07.2026. · PDF źródłowy