I NSP 501/24

I NSP 501/24 POSTANOWIENIE Dnia 13 maja 2025 r. Sąd Najwyższy w składzie: SSN Oktawian Nawrot (przewodniczący) SSN Paweł Księżak (sprawozdawca) SSN Joanna Lemańska w sprawie ze skargi D. K. na naruszenie prawa strony do rozpoznania sprawy bez nieuzasadnionej zwłoki w postępowaniu przed Sądem Apelacyjnym w Warszawie w sprawie o sygn. II AKa 60/24, z udziałem Skarbu Państwa - Prezesa Sądu Apelacyjnego w Warszawie po rozpoznaniu na posiedzeniu bez udziału stron w Izbie Kontroli Nadzwyczajnej i Spraw Publicznych w dniu 13 maja 2025 r., odrzuca skargę. Paweł Księżak Oktawian Nawrot Joanna Lemańska UZASADNIENIE Pismem z 12 grudnia 2024 r. skierowanym do Sądu Apelacyjnego w Warszawie i zatytułowanym jako „skarga” D. K. (dalej: „Skarżący”), domagał się: 1. sprawdzenia czy w postępowaniu sądowym toczącym się przed Sądem Apelacyjnym w Warszawie pod sygn. akt II AKa 601/24 nastąpiła przewlekłość postępowania; 2. w przypadku stwierdzenia przewlekłości zasądzenia na rzecz Skarżącego kwoty 20 000 (dwadzieścia tysięcy) złotych tytułem zadośćuczynienia – odszkodowania; I NSP 501/24 2 3. nadania orzeczeniu zapadłemu w związku ze złożeniem tego pisma klauzuli natychmiastowej wykonalności; 4. obciążenia kosztami postępowania Skarb Państwa. W uzasadnieniu Skarżący wskazał, że w jego ocenie skarga jest w pełni uzasadniona samą długością postępowania wynoszącą 4 lata. Ponadto okolicznością, iż w sprawie dwukrotne następowały ponad roczne okresy bezczynności, w przeciągu których sąd nie podejmował żadnych czynności zmierzających do rozpoznania sprawy, w szczególności nie zarządzał terminów rozpraw. Z powyższych względów w ocenie Skarżącego w sprawie Sąd Apelacyjny w Warszawie dopuścił się przewlekłości postępowania, co czyni skargę za zasadną. Mimo wezwania Skarb Państwa – Prezes Sądu Apelacyjnego w Warszawie nie zajął stanowiska wobec zarzutów zaprezentowanych przez Skarżącego w skardze. Sąd Najwyższy zważył, co następuje: Zgodnie z art. 2 ust. 1 ustawy z dnia 17 czerwca 2004 r. o skardze na naruszenie prawa strony do rozpoznania sprawy w postępowaniu przygotowawczym prowadzonym lub nadzorowanym przez prokuratora i postępowaniu sądowym bez nieuzasadnionej zwłoki (tekst jedn. Dz.U. 2023, poz. 1725, dalej: „u.s.p.p.”) strona może wnieść skargę o stwierdzenie, że w postępowaniu, którego skarga dotyczy, nastąpiło naruszenie jej prawa do rozpoznania sprawy bez nieuzasadnionej zwłoki, jeżeli postępowanie w tej sprawie trwa dłużej, niż to konieczne dla wyjaśnienia tych okoliczności faktycznych i prawnych, które są istotne dla rozstrzygnięcia sprawy, albo dłużej niż to konieczne do załatwienia sprawy egzekucyjnej lub innej dotyczącej wykonania orzeczenia sądowego (przewlekłość postępowania). W ślad za art. 6 ust. 1 u.s.p.p. określono, że skarga powinna czynić zadość wymaganiom przewidzianym dla pisma procesowego. Skarga powinna ponadto zawierać żądanie stwierdzenia przewlekłości postępowania w sprawie, której skarga dotyczy (art. 6 ust. 2 pkt 1 u.s.p.p.). Tymczasem Skarżący w skardze domagał się „sprawdzenia czy w postępowaniu sądowym dotyczącym sprawy o sygn. akt II AKa 601/24 doszło do przewlekłość tegoż postępowania”. Skarga nie zawiera zatem w ogóle „żądania I NSP 501/24 3 stwierdzenia przewlekłości postępowania w sprawie, której skarga dotyczy”, czego wymaga art. 6 ust. 2 pkt 1 u.s.p.p. Ponadto, skarga powinna zawierać również przytoczenie okoliczności uzasadniających żądanie – art. 6 ust. 2 pkt 2 u.s.p.p. Element ten, inaczej niż np. żądanie wydania sądowi rozpoznającemu sprawę zalecenia podjęcia w wyznaczonym terminie odpowiednich czynności, o którym mowa w art. 6 ust. 3 u.s.p.p., stanowi obligatoryjny składnik pisma jakim jest przedmiotowa skarga. Obowiązek przytoczenia okoliczności uzasadniających żądanie stwierdzenia przewlekłości postępowania w sprawie, której skarga dotyczy, należy rozumieć jako obowiązek szczegółowego wskazania, w czym skarżący upatruje nieuzasadnionej zwłoki w rozpoznaniu jego sprawy, tj. nakaz precyzyjnego przedstawienia konkretnych działań bądź zaniechań sądu rozpoznającego sprawę, które w konsekwencji doprowadziły do zwłoki (por. postanowienia Sądu Najwyższego z 16 marca 2022 r., I NSP 29/22; z 11 stycznia 2024 r., I NSP 236/23 i z 28 lutego 2024 r., I NSP 23/24). Innymi słowy sąd rozpoznający skargę musi wiedzieć, na jakim etapie postępowania doszło – według strony wnoszącej skargę – do przewlekłości, na czym ona polegała (jakie konkretnie czynności procesowe zostały podjęte przez sąd wadliwie lub nie zostały podjęte w ogóle) i czym została spowodowana. Bez wskazania powyższych okoliczności sąd rozpoznający skargę nie jest w stanie dokonać oceny czynności sądu w oparciu o kryteria wskazane w art. 2 ust. 2 u.s.p.p. Przedmiotowa skarga nie czyni zadość ww. obowiązkowi. Co prawda Skarżący wskazał, że w jego ocenie skarga jest zasadna i w ogólny sposób przytoczył łączny okres postępowania w jego sprawie oraz nadmienił, że w sprawie dwukrotnie następowały ponad roczne okresy bezczynności, to jednak nie wskazał, czy ww. okresy dotyczyły postępowania przed sądem I czy też II instancji, ani nie doprecyzował, dlaczego można w tym wypadku mówić o przewlekłości. W orzecznictwie Sądu Najwyższego podkreśla się, że skarga spełnia wymagania formalne przewidziane w art. 6 ust. 2 pkt 2 u.s.p.p., o ile skarżący w uzasadnieniu skargi szczegółowo wskaże, w czym dopatruje się nieuzasadnionej zwłoki w rozpoznaniu jego sprawy, tj. w sposób precyzyjny przedstawi konkretne działania bądź zaniechania sądu rozpoznającego sprawę, które w konsekwencji doprowadziły do zwłoki (zob. m.in. postanowienia Sądu Najwyższego z 16 kwietnia 2024 r., I NSP 211/23 oraz z 5 marca 2024 r., I NSP 45/24). Wskazuje się także, że ograniczenie się w skardze na naruszenie prawa strony do rozpoznania sprawy w postępowaniu sądowym bez nieuzasadnionej zwłoki tylko co do ogólnego wskazania długości postępowania sądowego należy uznać za I NSP 501/24 4 oczywiście niewystarczające dla spełnienia przesłanki „przytoczenia okoliczności uzasadniających żądanie stwierdzenia przewlekłości postępowania” (por. m.in. postanowienie Sądu Najwyższego z 15 stycznia 2008 r., III SPP 46/07). Mając to na uwadze, na podstawie art. 9 ust. 1 u.s.p.p. skargę należało odrzucić, jako zawierającą nieusuwalne braki formalne. Paweł Księżak Oktawian Nawrot Joanna Lemańska [J.M.] [a.ł]