I NSP 552/25

Izba Kontroli Nadzwyczajnej i Spraw Publicznych2026-01-13

Skład orzekający: Aleksander Stępkowski

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy skarga na naruszenie prawa strony do rozpoznania sprawy bez nieuzasadnionej zwłoki może być wniesiona po prawomocnym zakończeniu postępowania?
Ratio decidendi
Skarga na naruszenie prawa strony do rozpoznania sprawy bez nieuzasadnionej zwłoki może być wniesiona jedynie w toku postępowania. Wniesienie takiej skargi po prawomocnym zakończeniu postępowania czyni ją niedopuszczalną, ponieważ nie może ona już spełnić swojej funkcji dyscyplinującej sąd do terminowego prowadzenia sprawy.
Stan faktyczny
Skarżący złożył skargę na przewlekłość postępowania przed Sądem Apelacyjnym w Łodzi, które zakończyło się prawomocnym wyrokiem. Wniósł o stwierdzenie przewlekłości, zasądzenie zadośćuczynienia oraz zobowiązanie sądu do sprawnego postępowania w przyszłości. Sąd Najwyższy rozpoznał skargę na posiedzeniu bez udziału stron.
Rozstrzygnięcie
Sąd Najwyższy odrzucił skargę na naruszenie prawa strony do rozpoznania sprawy bez nieuzasadnionej zwłoki.

Pełny tekst orzeczenia

I NSP 552/25 POSTANOWIENIE Dnia 13 stycznia 2026 r. Sąd Najwyższy w składzie: SSN Aleksander Stępkowski w sprawie ze skargi A.U. na naruszenie prawa strony do rozpoznania sprawy bez nieuzasadnionej zwłoki w postępowaniu przed Sądem Apelacyjnym w Łodzi w sprawie o sygn. II AKa 198/21, na posiedzeniu bez udziału stron w Izbie Kontroli Nadzwyczajnej i Spraw Publicznych w dniu 13 stycznia 2026 r., odrzuca skargę. UZASADNIENIE Pismem sporządzonym 1 grudnia 2025 r., które wpłynęło do Sadu Najwyższego 8 grudnia 2025 r., A.U. (dalej: „skarżący”) złożył skargę na przewlekłość postępowania przed Sądem Apelacyjnym w łodzi w sprawie pod sygn. akt II AKa 198/21, zakończonej prawomocnym wyrokiem z 28 czerwca 2022 r. i wniósł o stwierdzenie przewlekłości postępowania prowadzonego przez Sąd Apelacyjny w Łodzi, które w postępowaniu odwoławczym trwało 2 lata i 5 miesięcy od wpływu apelacji do jej rozpoznania; zasądzenie na swoją rzecz 20 000 zł „rekompensaty” za naruszenie prawa do rozpoznania sprawy bez zbędnej zwłoki oraz o zobowiązanie Sądu Apelacyjnego w Łodzi do podjęcia czynności zmierzających do sprawnego postępowania w przyszłości. I NSP 552/25 2 Sąd Najwyższy zważył, co następuje: 1. Zgodnie z art. 2 ust. 1 ustawy z dnia 17 czerwca 2004 r. o skardze na naruszenie prawa strony do rozpoznania sprawy w postępowaniu przygotowawczym prowadzonym lub nadzorowanym przez prokuratora i postępowaniu sądowym bez nieuzasadnionej zwłoki (tekst jedn. Dz.U. z 2023 r., poz. 1725, dalej: ustawa o skardze na przewlekłość postępowania) – strona może wnieść skargę o stwierdzenie, że w postępowaniu, którego skarga dotyczy, nastąpiło naruszenie jej prawa do rozpoznania sprawy bez nieuzasadnionej zwłoki, jeżeli postępowanie zmierzające do wydania rozstrzygnięcia kończącego postępowanie w sprawie trwa dłużej niż to konieczne dla wyjaśnienia istotnych okoliczności faktycznych i prawnych albo dłużej niż to konieczne do załatwienia sprawy egzekucyjnej lub innej dotyczącej wykonania orzeczenia sądowego (przewlekłość postępowania). Stosownie do art. 5 ust. 1 ustawy o skardze na przewlekłość, skargę o stwierdzenie, że w postępowaniu, którego skarga dotyczy, nastąpiła przewlekłość postępowania, wnosi się w toku postępowania w sprawie. Z przepisu tego a contrario wynika, że niedopuszczalne jest wniesienie skargi na przewlekłość postępowania, które już się zakończyło. 2. Postępowanie w sprawie toczącej się przed Sądem Apelacyjnym w Łodzi w sprawie pod sygn. akt II AKa 198/21, którego dotyczy skarga na przewlekłość postępowania, zakończyło się prawomocnym wyrokiem z 28 czerwca 2022 r. Czyni to bezprzedmiotowym kwestionowanie długości postępowania. 3. Jak zauważył Sąd Najwyższy w postanowieniu z 13 marca 2019 r., I NSP 51/18, skarga na przewlekłość postępowania ma przede wszystkim za zadanie eliminowanie i zapobieganie przewlekłości przez dyscyplinowanie sądu do podejmowania terminowych i właściwych czynności prowadzących do rozpoznania sprawy w rozsądnym terminie. Chodzi tu zatem o ocenę terminowości i prawidłowości czynności podjętych przez sąd w celu wydania rozstrzygnięcia kończącego postępowanie w sprawie. Skarga na przewlekłość postępowania wniesiona już po jego prawomocnym zakończeniu nie może odnieść tego skutku (zob. postanowienia Sądu Najwyższego z: 7 stycznia 2020 r., I NSP 171/19; 6 listopada 2019 r., I NSP 150/19 oraz uchwała Sądu Najwyższego z 28 marca 2013 r., III SPZP 1/13). I NSP 552/25 3 4. Z uwagi na powyższe Sąd Najwyższy, na podstawie art. 373 § 1 k.p.c. w zw. z art. 397 § 3 k.p.c. w zw. z art. 5 ust. 1 i art. 8 ust. 2 ustawy o skardze na przewlekłość postępowania, skargę odrzucił. Aleksander Stępkowski [K.O.] [a.ł]

Powiązane orzeczenia

Powołane przepisy

art. 2 ust. 1art. 5 ust. 1art. 373 § 1 KPCart. 397 § 3 KPCart. 8 ust. 2§ 1§ 3

Źródło: Baza Orzeczeń Sądu Najwyższego (sn.pl), pozyskano 29.07.2026. · PDF źródłowy