I NSP 65/19
Izba Kontroli Nadzwyczajnej i Spraw Publicznych2019-07-16
Skład orzekający: Maria Szczepaniec, Grzegorz Żmij, Oktawian Nawrot
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy skarga na przewlekłość postępowania przed sądem apelacyjnym, wniesiona po wydaniu przez ten sąd postanowienia o pozostawieniu skargi na przewlekłość bez rozpoznania, podlega rozpoznaniu przez Sąd Najwyższy?Ratio decidendi
Sąd Najwyższy pozostawił skargę na przewlekłość postępowania przed sądem apelacyjnym bez rozpoznania, uznając, że została ona wniesiona po terminie, gdyż skarżący złożył pismo datowane na 28 stycznia 2019 r., podczas gdy sąd apelacyjny wydał postanowienie o pozostawieniu skargi bez rozpoznania już 17 grudnia 2018 r. Ponadto, Sąd Najwyższy uznał się za niewłaściwy do rozpoznania skargi w części dotyczącej postępowań przed sądami niższych instancji, przekazując ją do rozpoznania sądowi apelacyjnemu.Stan faktyczny
Skarżący złożył skargę na przewlekłość postępowania przed Sądem Apelacyjnym w […], Sądem Okręgowym w G. oraz Sądem Rejonowym w T. Skarga została datowana na 28 stycznia 2019 r. Sąd Apelacyjny w [...] postanowieniem z 17 grudnia 2018 r. pozostawił skargę na przewlekłość postępowania przed tym sądem bez rozpoznania. Skarżący domagał się również stwierdzenia bezczynności sądów i zasądzenia odszkodowania.Rozstrzygnięcie
Sąd Najwyższy pozostawił skargę skarżącego w zakresie przewlekłości postępowania Sądu Apelacyjnego bez rozpoznania i przekazał sprawę w pozostałym zakresie Sądowi Apelacyjnemu jako właściwemu do jej rozpoznania.Pełny tekst orzeczenia
Sygn. akt I NSP 65/19 POSTANOWIENIE Dnia 16 lipca 2019 r. Sąd Najwyższy w składzie: SSN Maria Szczepaniec (przewodniczący) SSN Grzegorz Żmij SSN Oktawian Nawrot (sprawozdawca) w sprawie ze skargi T. L. na przewlekłość postępowania Sądu Apelacyjnego w […] w sprawie o sygn. II S […], po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym w Izbie Kontroli Nadzwyczajnej i Spraw Publicznych w dniu 16 lipca 2019 r., postanawia: 1. skargę T. L. w zakresie przewlekłości postępowania Sądu Apelacyjnego w […] w sprawie II S […] pozostawić bez rozpoznania; 2. uznać się za niewłaściwy do rozpoznania skargi w części odnoszącej się do postępowania prowadzonego przed Sądem Okręgowym w G. (sygn. akt V Ka […]) i Sądem Rejonowym w T. (sygn. akt II W […]) i przekazać sprawę w tym zakresie Sądowi Apelacyjnemu w […] jako właściwemu do jej rozpoznania; 3. zwolnić skarżącego od wydatków niniejszego postępowania, obciążając nimi Skarb Państwa.
2 UZASADNIENIE W dniu 5 czerwca 2019 r. do Sądu Najwyższego wpłynęło pismo T. L. (dalej: „skarżący”) zatytułowane „skarga na działania sądu” obejmujące m.in. skargę na naruszenie prawa strony do rozpoznania sprawy w postępowaniu przygotowawczym prowadzonym przez prokuraturę i postępowaniu sądowym bez nieuzasadnionej zwłoki, datowane na dzień 28 stycznia 2019 r. Skarżący wniósł o: 1. „stwierdzenie: a) bezczynności: Sądu Apelacyjnego w […] w sprawie skargi o wznowienie postępowania na podstawie Art. 540. § 1. 2) a) i b) b) bezczynności: Sądu Okręgowego w G. Sygn. Akt V Ka […] c) bezczynności: Sądu Rejonowego w T. Sygn. Akt II W […] 2. zlecenie Sądowi prowadzącemu postępowanie odpowiednich czynności w wyznaczonym terminie: a) rozpoznanie skargi o wznowienie postępowania na podstawie Art. 540. § 1. 2) a) i b) b) odczytanie i rozpoznanie apelacji obwinionego od wyroku Sądy Rejonowego w T. II Wydział Karny z dnia 27 sierpnia 2018 roku Sygn. Akt II W […] zawartej w piśmie T. L. z dnia 09.11.2018 r. c) doręczenie obwinionemu odpisu wyroku Sądu I Instancji wraz z uzasadnieniem na adres R. Ul. Ś. […], […] S. 3. odczytanie i rozpoznanie zażalenia na niesłuszne zatrzymanie 4. zasądzenia od Skarbu Państwa Sądu Okręgowego kwoty pieniężnej w wysokości 10 000 zł” (k.5, pisownia oryginalna). W uzasadnieniu skargi T. L. podniósł, że Sąd Apelacyjny w […] postanowieniem z dnia 17 grudnia 2018 r. postanowił skargę o stwierdzenie przewlekłości postępowania pozostawić bez rozpoznania. Sąd Najwyższy zważył, co następuje:
3 Art. 4 ust. 2 ustawy o skardze stanowi, że Sąd Najwyższy właściwy jest do rozpoznania skargi dotyczącej przewlekłości postępowania przed sądem apelacyjnym lub Sądem Najwyższym. Jeśli skarga dotyczy przewlekłości postępowania przed sądem rejonowym i sądem okręgowym – właściwy do jej rozpoznania w całości jest sąd apelacyjny (art. 4 ust. 1a ustawy o skardze). Jeżeli zaś skarga dotyczy przewlekłości postępowania przygotowawczego, właściwy do jej rozpoznania jest sąd przełożony nad sądem, który byłby właściwy rzeczowo do rozpoznania sprawy (art. 4 ust. 5 ustawy o skardze). Sąd Najwyższy zważył ponadto, że instytucja skargi na przewlekłość nie obejmuje wszystkich rodzajów postępowań. Przeciwnie, art. 3 ustawy o skardze zawiera zamknięty katalog postępowań, w których stronom przysługuje uprawnienie do wniesienia skargi na przewlekłość. W katalogu tym nie zostało uwzględnione postępowanie w przedmiocie naruszenia prawa strony do rozpoznania sprawy bez nieuzasadnionej zwłoki, a ograniczając skargę do postępowania przed Sądem Apelacyjnym w […], uznać należy, że wniesiona do Sądu Najwyższego skarga dotyczy takiego właśnie postępowania (zob. postanowienie Sądu Najwyższego z dnia 12 stycznia 2017 r., WSP 2/16; postanowienie Sądu Najwyższego z dnia 2 października 2017 r., WSP 1/17; postanowienie Sądu Najwyższego z dnia 9 stycznia 2018 r., KSP 21/17; postanowienie Sądu Najwyższego z dnia 29 listopada 2018 r., I NSP 19/18; postanowienie Sądu Najwyższego z dnia 29 listopada 2018 r., I NSP 39/18). Ponadto w orzecznictwie Sądu Najwyższego utrwalony jest pogląd, że przepisy o skardze na przewlekłość nie przewidują odrębnej skargi na przewlekłość postępowania incydentalnego (tak Sąd Najwyższy w postanowieniach z dnia 6 lutego 2018 r., WSP 2/17 oraz z dnia 29 listopada 2018 r., I NSP 39/18). Pogląd ten koresponduje ze stanowiskiem Europejskiego Trybunału Praw Człowieka (zob. np. decyzja z dnia 11 grudnia 2003 r. w sprawie Schreiber i Boetsch przeciwko Francji, skarga nr 58751/00). Sąd Najwyższy zwraca również uwagę, że skargę o stwierdzenie, iż w postępowaniu, którego środek ten dotyczy, nastąpiła przewlekłość postępowania, wnosi się w toku postępowania w sprawie. Z akt sprawy jednoznacznie wynika, że postanowienie o pozostawieniu skargi bez rozpoznania
4 Sąd Apelacyjny w […] wydał 17 grudnia 2018 r., zaś pismo skarżącego datowane jest na dzień na dzień 28 stycznia 2019 r. Biorąc powyższe pod uwagę, na podstawie art. 430 § 1 k.p.k. w zw. z art. 8 ust. 2 ustawy z dnia 17 czerwca 2004 r. o skardze na naruszenie prawa strony do rozpoznania sprawy w postępowaniu przygotowawczym prowadzonym lub nadzorowanym przez prokuratora i postępowaniu sądowym bez nieuzasadnionej zwłoki, Sąd Najwyższy w zakresie skargi na przewlekłość postępowania przed Sądem Apelacyjnym w […] w sprawie II S […] orzekł jak w postanowieniu. Stosownie do treści art. 4 ust. 1a Sąd Najwyższy uznał się za niewłaściwy do rozpoznania skargi w części odnoszącej się do postępowania prowadzonego przed Sądem Okręgowym w G. (V Ka […]) i Sądem Rejonowym w T. (II W […]) i zgodnie z właściwością zdecydował o przekazaniu sprawy w tym zakresie Sądowi Apelacyjnemu w […]. W oparciu o art. 624 § 1 k.p.k. w zw. z art. 634 k.p.k. i art. 8 ust. 2 ustawy o skardze Sąd Najwyższy zwolnił skarżącego z obowiązku poniesienia wydatków związanych z postępowaniem. aw
Powiązane orzeczenia
- I NSP 270/24 2024-09-05Czy Sąd Najwyższy jest właściwy do rozpoznania skargi na przewlekłość postępowania, jeśli dotyczy ona zarówno sądu okręgowego, jak i sądu apelacyjnego?
- I NSP 72/24 2024-03-27Czy Sąd Najwyższy jest właściwy do rozpoznania skargi na naruszenie prawa do rozpoznania sprawy bez nieuzasadnionej zwłoki, gdy zarzucana przewlekłość dotyczy postępowania przed sądem okręgowym i sądem apelacyjnym?
- I NSP 55/19 2019-06-14Czy Sąd Najwyższy jest właściwy do rozpoznania skargi na przewlekłość postępowania, które obejmuje zarówno postępowanie przed sądem okręgowym, jak i sądem apelacyjnym?
- KSP 9/13 2013-11-13Czy Sąd Najwyższy jest właściwy do rozpoznania skargi na przewlekłość postępowania, gdy dotyczy ona postępowania przed sądem apelacyjnym lub sądem okręgowym?
- I NSP 292/24 2024-11-20Czy Sąd Najwyższy jest właściwy do rozpoznania skargi na naruszenie prawa do rozpoznania sprawy bez nieuzasadnionej zwłoki, gdy zarzuty dotyczą postępowań przed sądem okręgowym i sądem apelacyjnym?
Powołane przepisy
Art. 540Art. 540Art. 4 ust. 2art. 4 ust. 1art. 4 ust. 5art. 3art. 430 § 1 KPKart. 8 ust. 2art. 624 § 1 KPKart. 634 KPK§ 1
Źródło: Baza Orzeczeń Sądu Najwyższego (sn.pl), pozyskano 29.07.2026. · PDF źródłowy