I NSP 68/23

I NSP 68/23 POSTANOWIENIE Dnia 10 maja 2023 r. Sąd Najwyższy w składzie: SSN Paweł Księżak w sprawie ze skargi M. J. na naruszenie prawa strony do rozpoznania sprawy bez nieuzasadnionej zwłoki w postępowaniu przed Sądem Apelacyjnym w Warszawie w sprawie o sygn. V S 471/22, po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym w Izbie Kontroli Nadzwyczajnej i Spraw Publicznych w dniu 10 maja 2023 r., odrzuca skargę UZASADNIENIE M. J. (dalej także: „skarżący”) wniósł o stwierdzenie przewlekłości postępowania toczącego się przed Sądem Apelacyjnym w Warszawie pod sygn. akt V S 471/22 oraz o zasądzenie na jego rzecz kwoty nie niższej niż 6000 zł i kosztów zastępstwa prawnego w postępowaniu skargowym. Jednocześnie skarżący wniósł o zwolnienie od kosztów sądowych. Sąd Najwyższy zważył, co następuje: Zgodnie z art. 5 ust. 1 ustawy z dnia 17 czerwca 2004 r. o skardze na naruszenie prawa strony do rozpoznania sprawy w postępowaniu przygotowawczym prowadzonym lub nadzorowanym przez prokuratora i postępowaniu sądowym bez nieuzasadnionej zwłoki (tekst jedn. Dz.U. 2018, poz. 75, dalej: „u.s.p.p.”) skargę o stwierdzenie, że w I NSP 68/23 2 postępowaniu, którego skarga dotyczy, nastąpiła przewlekłość postępowania, wnosi się w toku postępowania w sprawie. Jednocześnie art. 3 u.s.p.p. zawiera zamknięty katalog postępowań, w których określonym podmiotom przysługuje uprawnienie do wniesienia skargi na przewlekłość (por. postanowienia Sądu Najwyższego z: 29 listopada 2018 r., I NSP 39/18; 6 grudnia 2011 r., KSP 11/11; 29 października 2009 r., KSP 18/09). Powyższe nakazuje przyjąć, że w postępowaniach innych niż wymienione w katalogu określonym w art. 3 u.s.p.p. skarga nie przysługuje. Nie ulega przy tym wątpliwości, że w katalogu tym nie zostało uwzględnione postępowanie wywołane wnioskiem o zwolnienie od kosztów sądowych. Postępowanie to nie jest bowiem postępowaniem samodzielnym. Ma ono charakter incydentalny, wpadkowy – jego istotą jest wyłącznie zwolnienie strony od kosztów sądowych w odniesieniu do postępowania głównego, nie zaś merytoryczne orzeczenie o prawach i obowiązkach. Te mogą być wyłącznie dochodzone w postępowaniu głównym. Z treści skargi wniesionej przez M. J. wynika, że dotyczy ona postępowania wywołanego wnioskiem o zwolnienie od kosztów sądowych, który to toczy się przed Sądem Apelacyjnym w Warszawie pod sygn. akt V S 471/22. Skoro, jak już była o tym mowa powyżej, w postępowaniu tego rodzaju ustawodawca nie przewidział możliwości wniesienia skargi na przewlekłość, skarga ta jest niedopuszczalna i z tego względu podlega odrzuceniu. Mając na uwadze powyższe, Sąd Najwyższy, na podstawie art. 3941 § 3 k.p.c. w zw. z art. 3986 § 3 k.p.c. w zw. z art. 8 ust. 2 u.s.p.p. oraz art. 3 u.s.p.p. i art. 5 ust. 1 u.s.p.p., orzekł jak w sentencji postanowienia. Z uwagi na odrzucenie skargi bezprzedmiotowym stało się rozpoznawanie zgłoszonego w niej wniosku o zwolnienie od kosztów sądowych. J.M. [ms] I NSP 68/23 3