I NSW 10363/25
Izba Kontroli Nadzwyczajnej i Spraw Publicznych2025-06-26
Skład orzekający: Aleksander Stępkowski, Adam Redzik, Paweł Wojciechowski
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy brak numeru PESEL w proteście wyborczym przeciwko wyborowi Prezydenta Rzeczypospolitej Polskiej stanowi nieusuwalny brak formalny, który skutkuje pozostawieniem protestu bez dalszego biegu, w świetle uchwały Sądu Najwyższego z dnia 25 października 2023 r., I NZP 8/23?Ratio decidendi
Sąd Najwyższy pozostawia protest bez dalszego biegu, ponieważ skarżąca nie podała numeru PESEL. Zgodnie z uchwałą Sądu Najwyższego z dnia 25 października 2023 r., I NZP 8/23, w sprawach zainicjowanych protestami wyborczymi lub referendalnymi nie mają zastosowania przepisy Kodeksu postępowania cywilnego przewidujące możliwość uzupełnienia braków formalnych pisma procesowego. Brak numeru PESEL w proteście wyborczym stanowi nieusuwalny brak formalny.Stan faktyczny
Skarżąca wniosła protest przeciwko ważności wyborów Prezydenta Rzeczypospolitej Polskiej. Protest został złożony w terminie. Skarżąca nie podała w proteście numeru PESEL. Sąd Najwyższy uznał brak numeru PESEL za nieusuwalny brak formalny.Rozstrzygnięcie
Sąd Najwyższy pozostawia protest bez dalszego biegu z powodu nieusuwalnego braku formalnego w postaci braku numeru PESEL.Pełny tekst orzeczenia
I NSW 10363/25 POSTANOWIENIE Dnia 26 czerwca 2025 r. Sąd Najwyższy w składzie: SSN Aleksander Stępkowski (przewodniczący, sprawozdawca) SSN Adam Redzik SSN Paweł Wojciechowski w sprawie z protestu M.K. przeciwko wyborowi Prezydenta Rzeczypospolitej Polskiej, na posiedzeniu niejawnym w Izbie Kontroli Nadzwyczajnej i Spraw Publicznych w dniu 26 czerwca 2025 r., pozostawia protest bez dalszego biegu. UZASADNIENIE Pismem nadanym 16 czerwca 2025 r. w polskiej placówce pocztowej operatora wyznaczonego w rozumieniu ustawy z dnia 23 listopada 2012 r. – Prawo pocztowe, które wpłynęło do Sądu Najwyższego 18 czerwca 2025 r. M.K. (dalej: „skarżąca”) wniosła protest przeciwko ważności wyborów Prezydenta Rzeczypospolitej Polskiej przeprowadzonych 1 czerwca 2025 r. Skarżąca nie podała numeru PESEL. Sąd Najwyższy zważył, co następuje: Protest należało pozostawić bez dalszego biegu.
I NSW 10363/25 2 Jak wynika z art. 82 § 1 ustawy z dnia 5 stycznia 2011 r. Kodeks wyborczy (tekst jedn. Dz.U. z 2025 r., poz. 365; dalej: „k.wyb.”) protest przeciwko wyborowi Prezydenta Rzeczypospolitej Polskiej może być wniesiony z powodu: 1) dopuszczenia się przestępstwa przeciwko wyborom, określonego w rozdziale XXXI Kodeksu karnego, mającego wpływ na przebieg głosowania, ustalenie wyników głosowania lub wyników wyborów; 2) naruszenia przepisów Kodeksu dotyczących głosowania, ustalenia wyników głosowania lub wyników wyborów, mającego wpływ na wynik wyborów. Zgodnie z art. 321 § 1 k.wyb. protest przeciwko wyborowi Prezydenta Rzeczypospolitej wnosi się na piśmie do Sądu Najwyższego nie później niż w ciągu 14 dni od dnia podania wyników wyborów do publicznej wiadomości przez Państwową Komisję Wyborczą, przy czym nadanie w tym terminie protestu w polskiej placówce pocztowej operatora wyznaczonego w rozumieniu ustawy z dnia 23 listopada 2012 r. – Prawo pocztowe, jest równoznaczne z wniesieniem go do Sądu Najwyższego. Ze wskazanego uregulowania wynika, że protest może być skutecznie wniesiony wyłącznie w określonym terminie i niedopuszczalne jest jego przywrócenie. W niniejszej sprawie protest został złożony w terminie. Podkreślić należy, że protest wyborczy jako pierwsze pismo procesowe w sprawie powinien odpowiadać warunkom formalnym określonym w art. 126 i nast. k.p.c. Niezbędne jest zatem, aby protest wyborczy zawierał w szczególności oznaczenie podmiotu wnoszącego protest z podaniem jego adresu i numeru PESEL. Zaakcentował to Sąd Najwyższy w uchwale z 25 października 2023 r., I NZP 8/23, której nadano moc zasady prawnej. Uchwała ta stwierdza, że w sprawach zainicjowanych protestami wyborczymi lub referendalnymi nie mają zastosowania przepisy art. 130 § 1-2 oraz art. 1301a § 1-3 k.p.c. przewidujące możliwość uzupełnienia braków formalnych pisma procesowego. Tym samym, w sprawach dotyczących protestów wyborczych nie wzywa się do uzupełnienia braku formalnego pisma. W niniejszej sprawie skarżąca nie podała numeru PESEL, skutkuje to koniecznością przyjęcia, że skierowane do Sądu Najwyższego pismo obarczone jest nieusuwalnym brakiem formalnym. Z tego też względu, na mocy art. 322 § 1 k.wyb. Sąd Najwyższy orzekł, jak w sentencji.
I NSW 10363/25 3 [K.O.] [a.ł]
Powiązane orzeczenia
- I NSW 5387/25 2025-06-23Czy protest wyborczy przeciwko wyborowi Prezydenta Rzeczypospolitej Polskiej, który nie zawiera numeru PESEL skarżącego, powinien zostać pozostawiony bez dalszego biegu?
- I NSW 1570/25 2025-06-23Czy protest wyborczy przeciwko wyborowi Prezydenta Rzeczypospolitej Polskiej, który nie zawiera numeru PESEL wnoszącego, powinien zostać pozostawiony bez dalszego biegu z powodu niespełnienia warunków formalnych?
- I NSW 2640/25 2025-06-23Czy protest wyborczy przeciwko wyborowi Prezydenta Rzeczypospolitej Polskiej, który nie zawiera numeru PESEL skarżącego, powinien zostać pozostawiony bez dalszego biegu z powodu niespełnienia warunków formalnych?
- I NSW 992/25 2025-06-17Czy protest wyborczy przeciwko wyborowi Prezydenta Rzeczypospolitej Polskiej, który nie zawiera numeru PESEL skarżącego, powinien zostać pozostawiony bez dalszego biegu?
- I NSW 10326/25 2025-06-25Czy protest wyborczy przeciwko wyborowi Prezydenta Rzeczypospolitej Polskiej, który nie zawiera numeru PESEL wnoszącego protest, powinien zostać pozostawiony bez dalszego biegu z powodu nieusuwalnego braku formalnego?
Powołane przepisy
art. 82 § 1art. 321 § 1art. 126art. 130 § 1art. 1301a § 1art. 322 § 1§ 1
Źródło: Baza Orzeczeń Sądu Najwyższego (sn.pl), pozyskano 29.07.2026. · PDF źródłowy