I NSW 104/23
Izba Kontroli Nadzwyczajnej i Spraw Publicznych2023-11-29
Skład orzekający: Paweł Księżak
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy protest przeciwko ważności wyborów, który nie zawiera numeru PESEL skarżącego, powinien zostać pozostawiony bez dalszego biegu?Ratio decidendi
Protest przeciwko ważności wyborów do Sejmu i Senatu, który nie zawiera numeru PESEL skarżącego, jest obarczony brakami formalnymi uniemożliwiającymi nadanie mu biegu i niepodlegającymi konwalidacji. W związku z tym, zgodnie z art. 243 § 1 Kodeksu wyborczego, Sąd Najwyższy pozostawia taki protest bez dalszego biegu. Nie stosuje się przepisów o postępowaniu naprawczym, gdyż uchwała Sądu Najwyższego nadała mocy zasady prawnej wyłączenie stosowania art. 130 § 1-2 oraz art. 1301a § 1-3 k.p.c. w postępowaniu zainicjowanym protestem wyborczym.Stan faktyczny
J.S. i S.S. złożyli protest przeciwko ważności wyborów do Sejmu i Senatu z 15 października 2023 r., wskazując na nieprawidłowości podczas dopisywania się do spisu wyborców. Wnieśli o zweryfikowanie prawidłowości liczenia i ewidencji w spisach wyborców. Sąd Najwyższy rozpoznał protest na posiedzeniu niejawnym. Skarżący nie podali w proteście swojego numeru PESEL.Rozstrzygnięcie
Sąd Najwyższy postanowił pozostawić protest bez dalszego biegu.Pełny tekst orzeczenia
I NSW 104/23 POSTANOWIENIE Dnia 29 listopada 2023 r. Sąd Najwyższy w składzie: SSN Paweł Księżak w sprawie protestu J. S. oraz S. S. z udziałem Przewodniczącego Państwowej Komisji Wyborczej oraz Prokuratora Generalnego przeciwko ważności wyborów do Sejmu i Senatu zarządzonych na dzień 15 października 2023 r. po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym w Izbie Kontroli Nadzwyczajnej i Spraw Publicznych w dniu 29 listopada 2023 r. postanawia: pozostawić protest bez dalszego biegu. [SOP] UZASADNIENIE Pismem z 20 października 2023 r. (data nadania w placówce pocztowej) J.S. oraz S.S. (dalej: „skarżący”) złożyli protest przeciwko ważności wyborów do Sejmu i Senatu, zarządzonych na dzień 15 października 2023 r., wskazując na nieprawidłowości podczas procedury towarzyszącej dopisaniu się do spisu wyborców. W oparciu o powyższe skarżący wnieśli o zweryfikowanie prawidłowości w liczeniu oraz ewidencji w spisach wyborców w okręgowych komisjach wyborczych kontynuujących pracę po godz. 21:00. Sąd Najwyższy zważył, co następuje:
I NSW 104/23 2 Protest należało pozostawić bez dalszego biegu. Zgodnie z art. 241 § 1 oraz art. 258 Ustawy z dnia 5 stycznia 2011 r. Kodeks wyborczy (tekst jedn. Dz.U. 2022, poz. 1277 ze zm.; dalej: „k.wyb.”) protest przeciwko ważności wyborów do Sejmu i Senatu wnosi się do Sądu Najwyższego na piśmie w terminie 7 dni od dnia ogłoszenia wyniku wyborów przez Państwową Komisję Wyborczą w Dzienniku Ustaw Rzeczypospolitej Polskiej. Stosownie przy tym do treści art. 242 § 1 k.wyb., Sąd Najwyższy rozpatruje protest przeciwko ważności wyborom do Sejmu i Senatu w składzie 3 sędziów w postępowaniu nieprocesowym i wydaje, w formie postanowienia, opinię w sprawie protestu. Jednocześnie, w myśl art. 243 § 1 k.wyb., Sąd Najwyższy powinien pozostawić bez dalszego biegu protest wniesiony przez osobę do tego nieuprawnioną lub niespełniający warunków formalnych. Obowiązek rozpoznania przez Sąd Najwyższy (na mocy wyżej powołanych przepisów ustrojowych) protestu wyborczego w postępowaniu nieprocesowym oznacza w szczególności, że protest – jako pierwsze pismo w sprawie – powinien czynić zadość warunkom pisma procesowego, w tym zawierać oznaczenie miejsca zamieszkania oraz numeru Powszechnego Elektronicznego Systemu Ewidencji Ludności (PESEL) osoby skarżącej, będącej osobą fizyczną (zob. art. 126 § 2 pkt 1 i 2 w zw. z art. 187 § 1 w zw. z art. 511 § 1 k.p.c.). Wskazanie tego rodzaju danych warunkuje bowiem przyjęcie protestu i nadanie sprawie prawidłowego biegu. Tymczasem we wniesionym w niniejszej sprawie proteście wyborczym skarżący nie oznaczyli swojego numeru PESEL, co oznacza, że protest jest obarczony brakami formalnymi uniemożliwiającymi nadanie mu biegu, a zarazem niepodlegającymi konwalidacji. Skutkuje to koniecznością pozostawienia protestu bez dalszego biegu (por. postanowienie Sądu Najwyższego z 24 sierpnia 2023 r., I NSW 11/23). Podkreślenia jednocześnie wymaga, że brak jest podstaw do wezwania skarżących do usunięcia wskazanych wyżej braków formalnych protestu poprzez wskazanie jej numeru PESEL. W uchwale składu siedmiu sędziów Sądu Najwyższego z 25 października 2023 r., I NZP 8/23 – której nadano moc zasady prawnej – przesądzono bowiem, że w postępowaniu zainicjowanym protestem przeciwko ważności wyborów do Sejmu i Senatu nie mają zastosowania przepisy art. 130 § 1-2 oraz art. 1301a § 1-3 k.p.c., regulujące postępowanie naprawcze w sytuacji, kiedy pismo procesowe nie może otrzymać prawidłowego biegu wskutek niezachowania warunków formalnych.
I NSW 104/23 3 Z powyższych względów Sąd Najwyższy, działając na podstawie art. 243 § 1 in principio k.wyb., postanowił jak w sentencji. [ms] [ał]
Powiązane orzeczenia
- I NSW 1020/23 2023-11-29Czy protest przeciwko ważności wyborów do Sejmu i Senatu, który nie zawiera numeru PESEL skarżącego, powinien zostać pozostawiony bez dalszego biegu?
- I NSW 196/23 2023-11-23Czy protest przeciwko ważności wyborów do Sejmu i Senatu, który nie zawiera numeru PESEL skarżącego, powinien zostać pozostawiony bez dalszego biegu?
- I NSW 221/23 2023-11-22Czy protest przeciwko ważności wyborów do Sejmu i Senatu RP, który nie zawiera numeru PESEL skarżącego, powinien zostać pozostawiony bez dalszego biegu?
- I NSW 467/23 2023-11-23Czy protest wyborczy przeciwko ważności wyborów do Sejmu i Senatu, który nie zawiera numeru PESEL i adresu zamieszkania skarżącego, powinien zostać pozostawiony bez dalszego biegu?
- I NSW 697/23 2023-11-23Czy protest przeciwko ważności wyborów, który nie zawiera numeru PESEL wnoszącego go jako osoby fizycznej, powinien zostać pozostawiony bez dalszego biegu, a jego braki formalne nie podlegają naprawieniu?
Powołane przepisy
art. 241 § 1art. 258art. 242 § 1art. 243 § 1art. 126 § 2 pkt 1art. 187 § 1art. 511 § 1 KPCart. 130 § 1art. 1301a § 1§ 1§ 2 pkt 1
Źródło: Baza Orzeczeń Sądu Najwyższego (sn.pl), pozyskano 29.07.2026. · PDF źródłowy