I NSW 1761/25
Izba Kontroli Nadzwyczajnej i Spraw Publicznych2025-06-23
Skład orzekający: Tomasz Przesławski, Tomasz Demendecki, Elżbieta Karska
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy protest przeciwko wyborowi Prezydenta Rzeczypospolitej, który nie spełnia wymogów formalnych określonych w Kodeksie wyborczym i Kodeksie postępowania cywilnego, powinien zostać pozostawiony bez dalszego biegu?Ratio decidendi
Sąd Najwyższy pozostawia protest przeciwko wyborowi Prezydenta Rzeczypospolitej bez dalszego biegu, jeżeli nie spełnia on wymogów formalnych określonych w Kodeksie wyborczym, w tym nie zawiera oznaczenia PESEL, obwodu głosowania, zarzutów, dowodów ani wniosku o stwierdzenie nieważności wyborów. W sprawach dotyczących protestów wyborczych nie stosuje się przepisów wzywających do uzupełnienia braków formalnych pisma.Stan faktyczny
A. M. wniosła protest przeciwko ważności wyborów Prezydenta Rzeczypospolitej. Sąd Najwyższy rozpoznał protest na posiedzeniu niejawnym. Stwierdzono, że protest obarczony był brakami formalnymi o charakterze nieusuwalnym, takimi jak brak numeru PESEL, oznaczenia obwodu głosowania, zarzutów, dowodów oraz wniosku o stwierdzenie nieważności wyborów.Rozstrzygnięcie
Sąd Najwyższy postanowił pozostawić protest bez dalszego biegu.Pełny tekst orzeczenia
I NSW 1761/25 POSTANOWIENIE Dnia 23 czerwca 2025 r. Sąd Najwyższy w składzie: SSN Tomasz Przesławski (przewodniczący, sprawozdawca) SSN Tomasz Demendecki SSN Elżbieta Karska w sprawie z protestu A. M. przeciwko wyborowi Prezydenta Rzeczypospolitej Polskiej, po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym w Izbie Kontroli Nadzwyczajnej i Spraw Publicznych w dniu 23 czerwca 2025 r., pozostawia protest bez dalszego biegu. Tomasz Demendecki Tomasz Przesławski Elżbieta Karska UZASADNIENIE A. M. (dalej: „wnosząca protest”) 12 czerwca 2025 r. (data nadania) wniosła protest przeciwko ważności wyborów Prezydenta Rzeczypospolitej zarządzonych na dzień 18 maja 2025 r. Sąd Najwyższy zważył, co następuje: Protest należało pozostawić bez dalszego biegu. Zgodnie z art. 321 § 1 ustawy z dnia 5 stycznia 2011 r. Kodeks wyborczy (tekst jedn. Dz.U. z 2025 r., poz. 365; dalej: „k.wyb.”) protest przeciwko wyborowi Prezydenta Rzeczypospolitej wnosi się na piśmie do Sądu Najwyższego nie później
I NSW 1761/25 2 niż w ciągu 14 dni od dnia podania wyników wyborów do publicznej wiadomości przez Państwową Komisję Wyborczą. Nadanie w tym terminie protestu w polskiej placówce pocztowej operatora wyznaczonego w rozumieniu ustawy z dnia 23 listopada 2012 r. - Prawo pocztowe jest równoznaczne z wniesieniem go do Sądu Najwyższego. W świetle art. 322 § 1 k.wyb. Sąd Najwyższy pozostawia bez dalszego biegu protest wniesiony przez osobę do tego nieuprawnioną lub niespełniający warunków formalnych. Podkreślić także należy, że protest wyborczy jako pierwsze pismo procesowe w sprawie powinien odpowiadać warunkom formalnym określonym w art. 126 i nast. k.p.c. Niezbędne jest zatem, aby protest wyborczy zawierał: 1. oznaczenie podmiotu wnoszącego protest z podaniem jego adresu i numeru PESEL; 2. oznaczenie, w którym z obwodów do głosowania na obszarze danego okręgu wyborczego w spisie wyborców było umieszczone imię i nazwisko wnoszącego protest – jeżeli protest wnosi wyborca; 3. oznaczenie pełnomocnika wraz ze wskazaniem jego adresu – jeżeli został ustanowiony; 4. wniosek o stwierdzenie nieważności wyboru Prezydenta Rzeczypospolitej; 5. zarzuty; 6. przedstawienie lub wskazanie dowodów, na których oparto zarzuty; 7. uzasadnienie zarzutów; 8. własnoręczny podpis skarżącego lub jego pełnomocnika. Ponadto, jeśli protest wyborczy składa osoba przebywająca za granicą lub na polskim statku morskim protest musi dodatkowo zawierać oznaczenie pełnomocnika zamieszkałego w Polsce lub pełnomocnika do doręczeń zamieszkałego w Polsce wraz ze wskazaniem ich adresów. Sąd Najwyższy uchwałą z 25 października 2023 r., I NZP 8/23, której nadano moc zasady prawnej, jednoznacznie stwierdził, że „w postępowaniach zainicjowanych protestami przeciwko ważności wyborów: do Sejmu Rzeczypospolitej Polskiej i do Senatu Rzeczypospolitej Polskiej, Prezydenta Rzeczypospolitej Polskiej oraz do Parlamentu Europejskiego w Rzeczypospolitej
I NSW 1761/25 3 Polskiej, o których mowa w ustawie z dnia 5 stycznia 2011 r. – Kodeks wyborczy (tekst jedn. Dz.U. 2022, poz. 1277, ze zm.), a także w postępowaniu zainicjowanym protestem przeciwko ważności referendum, o którym mowa w ustawie z dnia 14 marca 2003 r. o referendum ogólnokrajowym (tekst jedn. Dz.U. 2020, poz. 851, ze zm.), nie mają zastosowania przepisy art. 130 § 1-2 oraz art. 1301a § 1-3 ustawy z dnia 17 listopada 1964 r. – Kodeks postępowania cywilnego (tekst jedn. Dz.U. 2023, poz. 1550, ze zm.)”. W sprawach dotyczących protestów wyborczych nie wzywa się zatem wnoszących protest do uzupełnienia braku formalnego pisma. W ocenianej sprawie wnosząca protest wniosła pismo obarczone brakami formalnymi o charakterze nieusuwalnym. W skierowanym do Sądu Najwyższego piśmie nie wskazano numeru PESEL, w treści pisma nie podano obwodu głosowania, na obszarze danego okręgu wyborczego w spisie wyborców było umieszczone imię i nazwisko wnoszącego protest. Ponadto w proteście nie sformułowano zarzutów popełnienia konkretnych przestępstw lub naruszeń Kodeksu wyborczego dotyczących głosowania, ustalenia wyników głosowania lub wyborów. Nie wskazano żadnych dowodów. Nie wyartykułowano także wniosku o stwierdzenie nieważności wyborów, a jedynie wniosek o ponowne przeliczenie głosów. Z powyższych względów Sąd Najwyższy, działając na podstawie art. 322 § 1 zd. 1 k.wyb., postanowił jak w sentencji. MR [a.ł]
Powiązane orzeczenia
- I NSW 1029/25 2025-06-17Czy protest przeciwko wyborowi Prezydenta Rzeczypospolitej, który nie spełnia wymogów formalnych określonych w Kodeksie wyborczym i Kodeksie postępowania cywilnego, powinien zostać pozostawiony bez dalszego biegu?
- I NSW 10345/25 2025-06-24Czy protest wyborczy przeciwko wyborowi Prezydenta Rzeczypospolitej Polskiej, który nie spełnia wymogów formalnych określonych w Kodeksie wyborczym i Kodeksie postępowania cywilnego, powinien zostać pozostawiony bez dals…
- I NSW 9218/25 2025-06-23Czy protest przeciwko wyborowi Prezydenta Rzeczypospolitej, który nie spełnia wymogów formalnych określonych w Kodeksie wyborczym i Kodeksie postępowania cywilnego, powinien zostać pozostawiony bez dalszego biegu?
- I NSW 9327/25 2025-06-23Czy protest przeciwko ważności wyborów Prezydenta Rzeczypospolitej, który nie spełnia wymogów formalnych określonych w Kodeksie wyborczym i Kodeksie postępowania cywilnego, powinien zostać pozostawiony bez dalszego biegu…
- I NSW 10394/25 2025-06-27Czy protest wyborczy przeciwko wyborowi Prezydenta Rzeczypospolitej Polskiej, który nie spełnia wymogów formalnych określonych w Kodeksie wyborczym i Kodeksie postępowania cywilnego, powinien zostać pozostawiony bez dals…
Powołane przepisy
art. 321 § 1art. 322 § 1art. 126art. 130 § 1art. 1301a § 1§ 1
Źródło: Baza Orzeczeń Sądu Najwyższego (sn.pl), pozyskano 29.07.2026. · PDF źródłowy