I NSW 9327/25

Izba Kontroli Nadzwyczajnej i Spraw Publicznych2025-06-23

Skład orzekający: Tomasz Przesławski, Tomasz Demendecki, Elżbieta Karska

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy protest przeciwko ważności wyborów Prezydenta Rzeczypospolitej, który nie spełnia wymogów formalnych określonych w Kodeksie wyborczym i Kodeksie postępowania cywilnego, powinien zostać pozostawiony bez dalszego biegu?
Ratio decidendi
Sąd Najwyższy pozostawia protest przeciwko ważności wyborów Prezydenta Rzeczypospolitej bez dalszego biegu, jeżeli nie spełnia on wymogów formalnych określonych w Kodeksie wyborczym i Kodeksie postępowania cywilnego, w szczególności gdy nie zawiera zarzutów, dowodów ani wniosku. W sprawach dotyczących protestów wyborczych nie stosuje się przepisów o wzywaniu do uzupełnienia braków formalnych pisma.
Stan faktyczny
Wnosząca protest wniosła pismo do Sądu Najwyższego, w którym wyraziła sprzeciw wobec ważności wyborów Prezydenta Rzeczypospolitej. Pismo to nie zawierało jednak sformułowanych zarzutów, wskazania dowodów ani sprecyzowania żądania wobec Sądu Najwyższego. Wnosząca ograniczyła się jedynie do stwierdzenia, że składa protest wyborczy.
Rozstrzygnięcie
Sąd Najwyższy pozostawił protest bez dalszego biegu z powodu niespełnienia wymogów formalnych.

Pełny tekst orzeczenia

I NSW 9327/25 POSTANOWIENIE Dnia 23 czerwca 2025 r. Sąd Najwyższy w składzie: SSN Tomasz Przesławski (przewodniczący, sprawozdawca) SSN Tomasz Demendecki SSN Elżbieta Karska w sprawie z protestu J. S. przeciwko wyborowi Prezydenta Rzeczypospolitej Polskiej, po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym w Izbie Kontroli Nadzwyczajnej i Spraw Publicznych w dniu 23 czerwca 2025 r., pozostawia protest bez dalszego biegu. Tomasz Demendecki Tomasz Przesławski Elżbieta Karska UZASADNIENIE J.S. (dalej: „wnosząca protest”) 16 czerwca 2025 r. (data nadania) wniosła protest przeciwko ważności wyborów Prezydenta Rzeczypospolitej zarządzonych na dzień 18 maja 2025 r. Sąd Najwyższy zważył, co następuje: Protest należało pozostawić bez dalszego biegu. Zgodnie z art. 321 § 1 ustawy z dnia 5 stycznia 2011 r. Kodeks wyborczy (tekst jedn. Dz.U. z 2025 r., poz. 365; dalej: „k.wyb.”) protest przeciwko wyborowi Prezydenta Rzeczypospolitej wnosi się na piśmie do Sądu Najwyższego nie później I NSW 9327/25 2 niż w ciągu 14 dni od dnia podania wyników wyborów do publicznej wiadomości przez Państwową Komisję Wyborczą. Nadanie w tym terminie protestu w polskiej placówce pocztowej operatora wyznaczonego w rozumieniu ustawy z dnia 23 listopada 2012 r. - Prawo pocztowe jest równoznaczne z wniesieniem go do Sądu Najwyższego. W świetle art. 322 § 1 k.wyb. Sąd Najwyższy pozostawia bez dalszego biegu protest wniesiony przez osobę do tego nieuprawnioną lub niespełniający warunków formalnych. Podkreślić także należy, że protest wyborczy jako pierwsze pismo procesowe w sprawie powinien odpowiadać warunkom formalnym określonym w art. 126 i nast. k.p.c. Niezbędne jest zatem, aby protest wyborczy zawierał: 1. oznaczenie podmiotu wnoszącego protest z podaniem jego adresu i numeru PESEL; 2. oznaczenie, w którym z obwodów do głosowania na obszarze danego okręgu wyborczego w spisie wyborców było umieszczone imię i nazwisko wnoszącego protest – jeżeli protest wnosi wyborca; 3. oznaczenie pełnomocnika wraz ze wskazaniem jego adresu – jeżeli został ustanowiony; 4. wniosek o stwierdzenie nieważności wyboru Prezydenta Rzeczypospolitej; 5. zarzuty; 6. przedstawienie lub wskazanie dowodów, na których oparto zarzuty; 7. uzasadnienie zarzutów; 8. własnoręczny podpis skarżącego lub jego pełnomocnika. Ponadto, jeśli protest wyborczy składa osoba przebywająca za granicą lub na polskim statku morskim protest musi dodatkowo zawierać oznaczenie pełnomocnika zamieszkałego w Polsce lub pełnomocnika do doręczeń zamieszkałego w Polsce wraz ze wskazaniem ich adresów. Sąd Najwyższy uchwałą z 25 października 2023 r., I NZP 8/23, której nadano moc zasady prawnej, jednoznacznie stwierdził, że „w postępowaniach zainicjowanych protestami przeciwko ważności wyborów: do Sejmu Rzeczypospolitej Polskiej i do Senatu Rzeczypospolitej Polskiej, Prezydenta Rzeczypospolitej Polskiej oraz do Parlamentu Europejskiego w Rzeczypospolitej I NSW 9327/25 3 Polskiej, o których mowa w ustawie z dnia 5 stycznia 2011 r. – Kodeks wyborczy (tekst jedn. Dz.U. 2022, poz. 1277, ze zm.), a także w postępowaniu zainicjowanym protestem przeciwko ważności referendum, o którym mowa w ustawie z dnia 14 marca 2003 r. o referendum ogólnokrajowym (tekst jedn. Dz.U. 2020, poz. 851, ze zm.), nie mają zastosowania przepisy art. 130 § 1-2 oraz art. 1301a § 1-3 ustawy z dnia 17 listopada 1964 r. – Kodeks postępowania cywilnego (tekst jedn. Dz.U. 2023, poz. 1550, ze zm.)”. W sprawach dotyczących protestów wyborczych nie wzywa się zatem wnoszących protest do uzupełnienia braku formalnego pisma. W ocenianej sprawie wnosząca protest wniosła pismo obarczone brakami formalnymi o charakterze nieusuwalnym. W skierowanym do Sądu Najwyższego proteście nie sformułowano zarzutów popełnienia konkretnych przestępstw lub naruszeń Kodeksu wyborczego dotyczących głosowania, ustalenia wyników głosowania lub wyborów. Nie wskazano żadnych dowodów. Z treści protestu nie wynika także, czego domaga się wnosząca protest od Sądu Najwyższego. Wnosząca protest ograniczyła bowiem treść pisma do stwierdzenia: „składam protest wyborczy przeciwko ważności wyborów na Prezydenta Rzeczypospolitej Polski przeprowadzonych 1.06.2025 r.”. Z powyższych względów Sąd Najwyższy, działając na podstawie art. 322 § 1 zd. 1 k.wyb., postanowił jak w sentencji. MR [a.ł]

Powiązane orzeczenia

Powołane przepisy

art. 321 § 1art. 322 § 1art. 126art. 130 § 1art. 1301a § 1§ 1

Źródło: Baza Orzeczeń Sądu Najwyższego (sn.pl), pozyskano 29.07.2026. · PDF źródłowy