I NSW 2188/20

Izba Kontroli Nadzwyczajnej i Spraw Publicznych2020-07-30

Skład orzekający: Mirosław Sadowski, Paweł Księżak, Oktawian Nawrot

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy naruszenie przepisów dotyczących głosowania, polegające na nieumieszczeniu wyborcy na liście osób uprawnionych do głosowania pomimo prawidłowego zgłoszenia, może stanowić podstawę do uwzględnienia protestu wyborczego przeciwko ważności wyboru Prezydenta Rzeczypospolitej?
Ratio decidendi
Sąd Najwyższy wyraził opinię, że zarzut protestu wyborczego jest niezasadny, ponieważ wyborca nie zachował wymogów określonych w ustawie dotyczącej szczególnych zasad organizacji wyborów powszechnych na Prezydenta Rzeczypospolitej Polskiej zarządzonych w 2020 r., w szczególności nie zgłosił zamiaru głosowania korespondencyjnego w ustawowym terminie. Brak zachowania tych wymogów stanowił podstawę prawną niedopuszczenia go do głosowania.
Stan faktyczny
B. K. wniósł protest przeciwko wyborowi A. D. na Prezydenta Rzeczypospolitej, zarzucając naruszenie przepisów dotyczących głosowania, a mianowicie nieumieszczenie go na liście osób uprawnionych do głosowania, mimo prawidłowego zgłoszenia. Twierdził, że pozbawiono go możliwości skorzystania z czynnego prawa wyborczego, co miało wpływ na wynik wyborów. Wyborca przebywał na terytorium Republiki Włoskiej, gdzie jedyną dopuszczalną formą głosowania było głosowanie korespondencyjne. B. K. zgłosił zamiar głosowania korespondencyjnego w dniu 29 czerwca 2020 r. (lub 30 czerwca 2020 r. według dowodów), co nastąpiło po terminie określonym w ustawie.
Rozstrzygnięcie
Sąd Najwyższy wyraził opinię, że zarzut protestu wyborczego jest niezasadny.

Pełny tekst orzeczenia

Sygn. akt I NSW 2188/20 POSTANOWIENIE Dnia 30 lipca 2020 r. Sąd Najwyższy w składzie: SSN Mirosław Sadowski (przewodniczący) SSN Paweł Księżak (sprawozdawca) SSN Oktawian Nawrot w sprawie z protestu wyborczego B. K. przeciwko wyborowi Prezydenta Rzeczypospolitej przy udziale Prokuratora Generalnego i Przewodniczącego Państwowej Komisji Wyborczej po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym w Izbie Kontroli Nadzwyczajnej i Spraw Publicznych w dniu 30 lipca 2020 r., wyraża opinię, że zarzut protestu jest niezasadny. UZASADNIENIE Pismem z dnia 16 lipca 2020 r. (data oddania w polskiej placówce pocztowej operatora wyznaczonego) B. K. wniósł protest przeciwko wyborowi A. D. na Prezydenta Rzeczypospolitej, zarzucając naruszenie przepisów ustawy dotyczących głosowania, a mianowicie art. 6 ust. 2 ustawy, poprzez nieumieszczenie go, mimo prawidłowego zgłoszenia, na liście osób uprawnionych do głosowania, co doprowadziło do pozbawienia wnoszącego protest możliwości skorzystania z gwarantowanego w Konstytucji czynnego prawa wyborczego, a ponadto miało wpływ na wynik wyborów. Sąd Najwyższy zważył, co następuje. 2 Zgodnie z art. 129 ust. 2 Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej wyborcy przysługuje prawo zgłoszenia do Sądu Najwyższego protestu przeciwko ważności wyboru Prezydenta Rzeczypospolitej na zasadach określonych w ustawie. Stosownie do art. 15 ust. 2 ustawy z dnia 2 czerwca 2020 r. o szczególnych zasadach organizacji wyborów powszechnych na Prezydenta Rzeczypospolitej Polskiej zarządzonych w 2020 r. z możliwością głosowania korespondencyjnego (Dz. U. z 2020 r., poz. 979; dalej: u.wyb.2020) protest przeciwko wyborowi Prezydenta Rzeczypospolitej wnosi się na piśmie do Sądu Najwyższego nie później niż w ciągu 3 dni od dnia podania wyniku wyborów do publicznej wiadomości przez Państwową Komisję Wyborczą. Zgodnie z art. 1 ust. 2 u.wyb.2020 w zakresie w niej nieuregulowanym stosuje się odpowiednio przepisy ustawy z dnia 5 stycznia 2011 r. – Kodeks wyborczy (Dz. U. z 2019 r., poz. 684 i 1504 oraz z 2020 r., poz. 568; dalej: k.wyb.). Art. 321 § 3 k.wyb. stanowi, że wnoszący protest powinien sformułować w nim zarzuty oraz przedstawić lub wskazać dowody, na których opiera swoje zarzuty. Stosownie do art. 323 § 1 k.wyb. Sąd Najwyższy rozpoznaje protest w składzie 3 sędziów, w postępowaniu nieprocesowym, i wydaje opinię w formie postanowienia w sprawie protestu. Art. 323 § 2 k.wyb. przewiduje, że opinia powinna zawierać ustalenia co do zasadności zarzutów protestu, a w razie potwierdzenia zasadności zarzutów – ocenę, czy przestępstwo przeciwko wyborom lub naruszenie przepisów kodeksu miało wpływ na wynik wyborów. Zarzuty protestu okazały się bezzasadne – a to z następujących przyczyn. Stosownie do art. 6 ust. 2 u.wyb.2020 – na którego naruszenie wskazywał wnoszący protest – konsul, nie później niż 6 dni przed dniem wyborów, wysyła pakiet wyborczy do wyborcy wpisanego do spisu wyborców, który wyraził zamiar głosowania korespondencyjnego za granicą, z zastrzeżeniem ust. 3, pocztą nierejestrowaną. Konsul może przekazać pakiet wyborczy również w inny sposób, jeżeli operator wykonujący usługi pocztowe lub przewozowe w państwie przyjmującym nie daje rękojmi należytego wykonania usługi przesyłki nierejestrowanej. 3 W tym miejscu należy zauważyć – na co uwagę zwrócił zresztą sam wnoszący protest – że jedyną dopuszczaną formą głosowania przez obywateli polskich przebywających na terytorium Republiki Włoskiej było głosowanie korespondencyjne. Art. 3 ust. 1 pkt 2 u.wyb.2020 przewiduje zaś, że zamiar głosowania korespondencyjnego za granicą wyborca mógł zgłosić konsulowi do 15 dnia przed dniem wyborów. Zważywszy zatem, że z treści rozpoznawanego protestu wynika, iż B. K. zgłosił konsulowi zamiar głosowania korespondencyjnego w dniu 29 czerwca 2020 r. (co stoi zresztą w sprzeczności z treścią załączonych do niego jako dowody wydruków korespondencji, z których wynika, że miało to miejsce w dniu 30 czerwca 2020 r.), stwierdzić należy, że wnoszący protest, wbrew swoim twierdzeniom, nie zachował wymogów określonych w art. 3 u.wyb.2020 (dokładniej: w art. 3 ust. 1 pkt 2 u.wyb.2020). Wbrew stanowisku wnoszącego protest istniała zatem podstawa prawna niedopuszczenia go do głosowania w drugiej turze wyborów w dniu 12 lipca 2020 r. Już z tego względu brak było podstaw do uznania zarzutu wniesionego przez B. K. protestu za zasadny. Mając na uwadze powyższe, Sąd Najwyższy, na podstawie art. 323 § 1 i 2 k.wyb., orzekł jak w sentencji postanowienia.

Powiązane orzeczenia

Powołane przepisy

art. 6 ust. 2art. 129 ust. 2art. 15 ust. 2art. 1 ust. 2Art. 321 § 3art. 323 § 1Art. 323 § 2Art. 3 ust. 1art. 3§ 3§ 1§ 2

Źródło: Baza Orzeczeń Sądu Najwyższego (sn.pl), pozyskano 29.07.2026. · PDF źródłowy