I NSW 3/20

Izba Kontroli Nadzwyczajnej i Spraw Publicznych2020-05-22

Skład orzekający: Krzysztof Wiak, Paweł Czubik, Oktawian Nawrot

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy osoba, która nie była uczestnikiem postępowania o stwierdzenie ważności wyborów, może skutecznie wnieść skargę o wznowienie tego postępowania?
Ratio decidendi
Sąd Najwyższy odrzucił skargę o wznowienie postępowania, uznając ją za niedopuszczalną. Stwierdzono, że osoba, która nie była uczestnikiem postępowania w sprawie stwierdzenia ważności wyborów, nie może skutecznie wnieść skargi o wznowienie tego postępowania, nawet jeśli uchwała stwierdzająca ważność wyborów narusza jej prawa. Ponadto, Sąd Najwyższy podkreślił, że skład orzekający w sprawie ważności wyborów do Sejmu Rzeczypospolitej Polskiej jest zgodny z prawem, gdy orzeka w składzie całej Izby Kontroli Nadzwyczajnej i Spraw Publicznych.
Stan faktyczny
Skarżący wniósł skargę o wznowienie postępowania, w którym Sąd Najwyższy stwierdził ważność wyborów do Sejmu RP przeprowadzonych w 2019 r. Skarżący podniósł, że uchwała została podjęta przez wadliwy skład sądu i że jego protest wyborczy nie został uwzględniony. Wskazał również na naruszenie przepisów Konstytucji RP. Sąd Najwyższy uznał skargę za niedopuszczalną.
Rozstrzygnięcie
Sąd Najwyższy odrzucił skargę o wznowienie postępowania jako niedopuszczalną.

Pełny tekst orzeczenia

Sygn. akt I NSW 3/20 POSTANOWIENIE Dnia 22 maja 2020 r. Sąd Najwyższy w składzie: SSN Krzysztof Wiak (przewodniczący, sprawozdawca) SSN Paweł Czubik SSN Oktawian Nawrot w sprawie ze skargi S. R. o wznowienie postępowania w sprawie sygn. akt I NSW 342/19 dotyczącej stwierdzenia ważności wyborów do Sejmu Rzeczypospolitej Polskiej i Senatu Rzeczypospolitej Polskiej przeprowadzonych w dniu 13 października 2019 r. po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym w Izbie Kontroli Nadzwyczajnej i Spraw Publicznych w dniu 22 maja 2020 r., odrzuca skargę. UZASADNIENIE Pismem z dnia 28 lutego 2020 r. S. R. (dalej jako: Skarżący) wniósł skargę o wznowienie postępowania, w którym wydana została uchwała z dnia 23 grudnia 2019 r., w której Sąd Najwyższy stwierdził ważność wyborów do Sejmu Rzeczypospolitej Polskiej, przeprowadzonych w dniu 13 października 2019 r. (I NSW 342/19). Jako podstawę skargi Skarżący wskazał, że powyższa uchwała została podjęta przez skład sądu, sprzeczny z przepisami prawa (art. 379 pkt 4 k.p.c.). Nie wyjaśnił jednak z jakich powodów skład ten był, jego zdaniem, nieprawidłowy. Wskazał jedynie, że skarga powinna zostać rozpoznana przez skład połączonych izb: Cywilnej, Karnej oraz Pracy i Ubezpieczeń Społecznych Sądu Najwyższego. W uzasadnieniu skargi Skarżący podniósł, że w dniu 18 października 2019 r. złożył protest wyborczy przeciwko ważności wyborów do Sejmu Rzeczypospolitej Polskiej, w związku z błędnym podziałem mandatów pomiędzy 2 uprawnione listy kandydatów. Postanowieniem z dnia 28 listopada 2019 r. (I NSW 127/19) Sąd Najwyższy pozostawił protest bez dalszego biegu. Zdaniem Skarżącego, w związku z nieuwzględnieniem protestów wyborczych, Sąd Najwyższy wydał uchwałę o ważności wyborów do Sejmu Rzeczypospolitej Polskiej w sposób bezprawny. Wskazał on również, że doszło do naruszenia przepisów art. 2, art. 4, art. 7, art. 8 i art. 96 Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej poprzez ich niezastosowanie i przyznanie przed nimi pierwszeństwa przepisom ustawy z dnia 5 stycznia 2011 r. – Kodeks wyborczy (t.j. Dz.U. 2019, poz. 684, dalej: k.wyb.). Sąd Najwyższy zważył, co następuje: Skarga o wznowienie postępowania w niniejszej sprawie jest niedopuszczalna i podlega odrzuceniu. Zgodnie z art. 244 § 1 k.wyb., Sąd Najwyższy, na podstawie sprawozdania z wyborów przedstawionego przez Państwową Komisję Wyborczą oraz opinii wydanych w wyniku rozpoznania protestów, rozstrzyga o ważności wyborów oraz o ważności wyboru posła, przeciwko któremu wniesiono protest. W postępowaniu stosuje się odpowiednio przepisy ustawy z dnia 8 grudnia 2017 r. o Sądzie Najwyższym (t.j. Dz.U. 2019, poz. 825, dalej: u.s.n). Rozstrzygnięcie w tym względzie jest podejmowane w formie uchwały, na posiedzeniu z udziałem Prokuratora Generalnego i Przewodniczącego Państwowej Komisji Wyborczej (art. 244 § 2 k.wyb.). W ten sposób ustawodawca wskazał wyłącznych uczestników postępowania w sprawie o stwierdzenie ważności wyborów do Sejmu Rzeczypospolitej Polskiej. Nie jest nim natomiast osoba, która uprzednio wnosiła protest wyborczy, dotyczący ważności tych wyborów. Pogląd ten jest ugruntowany w dotychczasowym orzecznictwie Sądu Najwyższego. Zgodnie z przepisem art. 524 § 2 k.p.c., zainteresowany, który nie był uczestnikiem postępowania zakończonego prawomocnym postanowieniem orzekającym co do istoty sprawy, może żądać wznowienia postępowania, jeżeli postanowienie to narusza jego prawa. W takim wypadku stosuje się przepisy o wznowieniu postępowania z powodu pozbawienia możności działania. Biorąc jednak pod uwagę, że Skarżący w ogóle 3 nie mógł być uczestnikiem postępowania w zakresie stwierdzenia ważności wyborów do Senatu Rzeczypospolitej Polskiej, nie przysługuje mu również skarga o wznowienie tego postępowania (por. postanowienie Sądu Najwyższego z dnia 4 kwietnia 2012 r., I CO 8/12). Niezależnie od powyższego, należy również dodać, że w niniejszej sprawie nie zaistniała podniesiona przez Skarżącego przesłanka, dotycząca podjęcia uchwały przez skład sądu sprzeczny z przepisami prawa. Zgodnie z przepisem art. 244 § 1a k.wyb. w zw. z art. 26 § 1 u.s.n. w sprawach o ważności wyborów do Sejmu Rzeczypospolitej Polskiej, Sąd Najwyższy orzeka bowiem w składzie całej Izby Kontroli Nadzwyczajnej i Spraw Publicznych. W takim też, zgodnym z powołanymi przepisami składzie, została wydana uchwała z dnia 23 grudnia 2019 r., w której Sąd Najwyższy stwierdził ważność wyborów do Sejmu Rzeczypospolitej Polskiej i do Senatu Rzeczypospolitej Polskiej, przeprowadzonych w dniu 13 października 2019 r. (I NSW 342/19). Z tego względu, na podstawie przepisu art. 410 § 1 k.p.c. w zw. z art. 13 § 2 k.p.c., orzeczono jak w sentencji.

Powiązane orzeczenia

Powołane przepisy

art. 379 pkt 4 KPCart. 2art. 4art. 7art. 8art. 96art. 244 § 1art. 244 § 2art. 524 § 2 KPCart. 26 § 1art. 410 § 1 KPCart. 13 § 2 KPC

Źródło: Baza Orzeczeń Sądu Najwyższego (sn.pl), pozyskano 29.07.2026. · PDF źródłowy