I NSW 314/19

Izba Kontroli Nadzwyczajnej i Spraw Publicznych2019-12-03

Skład orzekający: Krzysztof Wiak, Aleksander Stępkowski, Maria Szczepaniec

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy protest wyborczy wniesiony do Sądu Najwyższego, który nie został podpisany przez wnoszącego, powinien zostać pozostawiony bez dalszego biegu?
Ratio decidendi
Sąd Najwyższy pozostawił protest wyborczy bez dalszego biegu, ponieważ nie spełniał on wymogów formalnych. Zgodnie z art. 241 § 3 Kodeksu wyborczego, wnoszący protest powinien wskazać zarzuty i przedstawić dowody, co jest wymogiem formalnym. Niespełnienie tego wymogu skutkuje pozostawieniem protestu bez dalszego biegu na podstawie art. 243 § 1 Kodeksu wyborczego. Dodatkowo, Sąd Najwyższy powołał się na art. 187 § 1 w zw. z art. 126 § 1 pkt 6 Kodeksu postępowania cywilnego, który wymaga podpisania pisma inicjującego postępowanie, a brak podpisu stanowi okoliczność skutkującą pozostawieniem protestu bez dalszego biegu.
Stan faktyczny
J. W. wniósł protest wyborczy do Sądu Najwyższego przeciwko ważności wyborów do Sejmu RP, zarzucając mediom publicznym (TVP S.A.) faworyzowanie Komitetu Wyborczego partii rządzącej i dyskredytowanie innych komitetów, co miało wpływ na wynik wyborów. Przewodniczący Państwowej Komisji Wyborczej oraz Prokurator Generalny wyrazili opinię, że protest nie spełnia wymogów formalnych i powinien zostać pozostawiony bez dalszego biegu. Sąd Najwyższy przychylił się do tej opinii.
Rozstrzygnięcie
Sąd Najwyższy pozostawił protest wyborczy bez dalszego biegu z powodu niespełnienia wymogów formalnych.

Pełny tekst orzeczenia

Sygn. akt I NSW 314/19 POSTANOWIENIE Dnia 3 grudnia 2019 r. Sąd Najwyższy w składzie: SSN Krzysztof Wiak (przewodniczący) SSN Aleksander Stępkowski SSN Maria Szczepaniec (sprawozdawca) w sprawie z protestu wyborczego J. W. przeciwko ważności wyborów do Sejmu Rzeczypospolitej Polskiej, przy udziale Przewodniczącego Państwowej Komisji Wyborczej i Prokuratora Generalnego po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym w Izbie Kontroli Nadzwyczajnej i Spraw Publicznych w dniu 3 grudnia 2019 r. pozostawia protest wyborczy bez dalszego biegu. UZASADNIENIE J. W. (pismem z 22 października 2019 r. – data stempla pocztowego) wniósł protest wyborczy do Sądu Najwyższego przeciwko ważności wyborów do Sejmu Rzeczypospolitej Polskiej z 13 października 2019 r. we wszystkich okręgach. Wnoszący protest podniósł zarzut dopuszczenia się przez osoby odpowiedzialne w T. S.A. za przygotowanie i prezentację materiałów dotyczących kampanii wyborczej do Sejmu RP, przestępstwa przeciwko wyborom, określonego w ramach dyspozycji art. 249 pkt 2 ustawy z 6 czerwca 1997 r. Kodeks karny (dalej: k.k.), mającego wpływ na wynik wyborów. Skarżący wskazał, że przestępstwo to miało polegać na przeszkadzaniu podstępem swobodnemu wykonywaniu praw do głosowania poprzez 2 faworyzowanie w mediach publicznych, tj. T. S.A. Komitetu Wyborczego […]., przy jednoczesnym dyskredytowaniu innych komitetów wyborczych, ich kandydatów oraz propozycji programowych. W uzasadnieniu protestu J. W. podniósł, że sposób przedstawienia informacji w programie „(…)” nie tylko w okresie kampanii wyborczej, ale także w ramach komentowania bieżących wydarzeń jest niezgodny z zasadą pluralizmu oraz bezstronności. Wnoszący protest jako dowody na zasadność podniesionego przez siebie zarzutu wskazał artykuły prasowe oraz informację prasową Organizacji Bezpieczeństwa i Współpracy w Europie (dalej: OBWE), jak również wypowiedź ambasadora J. P., Szefa Misji Obserwacji Wyborów Biura Instytucji Demokratycznych i Praw Człowieka OBWE. J. W. podniósł, że za agitację wyborczą należy uznać prezentowanie w materiałach informacyjnych T. S.A. w pozytywnym świetle głównie Komitetu partii rządzącej, przy jednoczesnym pomijaniu lub też negatywnym przedstawianiu pozostałych komitetów. Skarżący wskazał także, że poprzez promocję wyłącznie jednej opcji politycznej, przy pomijaniu opozycji lub przedstawianiu jej w sposób negatywny, media publiczne wprowadziły w błąd potencjalnych wyborców, przez co mogły wpłynąć na podejmowane przez nich decyzje. Pismem z 2 grudnia 2019 r. (data prezentaty Sądu Najwyższego) Przewodniczący Państwowej Komisji Wyborczej wyraził opinię, iż protest wniesiony przez J. W. nie spełnia wymogów formalnych i w związku z tym powinien pozostać bez dalszego biegu. Pismem z 2 grudnia 2019 r. (data prezentaty Sądu Najwyższego) Prokurator Generalny również wyraził pogląd, że wniesiony protest wyborczy należy pozostawić bez dalszego biegu (wskutek niespełnienia wymogów formalnych). Sąd Najwyższy zważył, co następuje. Protest należało pozostawić bez dalszego biegu. 3 Zgodnie z treścią art. 82 § 1 pkt 1 i 2 ustawy z 5 stycznia 2011 r. Kodeks wyborczy (dalej: k.wyb.), przeciwko ważności wyborów, ważności wyborów w okręgu lub wyborowi określonej osoby może być wniesiony protest z powodu dopuszczenia się przestępstwa przeciwko wyborom, określonego w rozdziale XXXI k.k., mającego wpływ na przebieg głosowania, ustalenie wyników głosowania lub wyników wyborów lub naruszenia przepisów kodeksu wyborczego dotyczących głosowania, ustalenia wyników głosowania lub wyników wyborów, mającego wpływ na wynik wyborów. Według regulacji zawartej w art. 241 § 3 k.wyb., wnoszący protest powinien wskazać w nim zarzuty oraz przedstawić lub wskazać dowody, na których opiera te zarzuty. Wskazanie zarzutów i dowodów jest wymogiem formalnym protestu wyborczego, którego niespełnienie skutkuje pozostawieniem go bez dalszego biegu, stosownie do treści art. 243 § 1 k.wyb. Zgodnie z art. 241 § 1 k.wyb. protest wyborczy, niezależnie od innych wymogów formalnych, musi być sporządzony na piśmie. W świetle art. 242 § 1 k.wyb. (oraz odpowiednio treści art. 323 § 1 k.wyb.), wskazującego tryb postępowania nieprocesowego jako właściwy dla rozpatrywania protestu wyborczego, Sąd Najwyższy, oceniając protest wyborczy od strony formalnej musi, zgodnie z art. 511 § 1 k.p.c. kierować się dyspozycją art. 187 § 1 k.p.c. w zw. z art. 126 § 1 pkt 6 k.p.c., który jednoznacznie wymaga podpisania pisma przez osobę inicjującą dane postępowanie, jej przedstawiciela ustawowego lub pełnomocnika (postanowienie Sądu Najwyższego z 8 października 2015 r., III SW 84/15). Jednocześnie, wobec jednoznacznej dyspozycji art. 243 § 1 k.wyb. przesądzającego o pozostawieniu bez dalszego biegu protestu obarczonego brakami formalnymi, nie ma podstaw do odpowiedniego stosowania w tym zakresie art. 130 k.p.c. Tym samym, brak podpisu stanowi okoliczność skutkującą pozostawieniem protestu bez dalszego biegu. Uwzględniając przytoczone wyżej okoliczności, na podstawie art. 243 § 1 k.wyb., Sąd Najwyższy orzekł jak w sentencji. 4

Powiązane orzeczenia

Powołane przepisy

art. 249 pkt 2art. 82 § 1 pkt 1art. 241 § 3art. 243 § 1art. 241 § 1art. 242 § 1art. 323 § 1art. 511 § 1 KPCart. 187 § 1 KPCart. 126 § 1 pkt 6 KPCart. 130 KPC§ 1 pkt 1

Źródło: Baza Orzeczeń Sądu Najwyższego (sn.pl), pozyskano 29.07.2026. · PDF źródłowy