I NSW 4111/25

Izba Kontroli Nadzwyczajnej i Spraw Publicznych2025-06-26

Skład orzekający: Oktawian Nawrot, Marek Dobrowolski, Janusz Niczyporuk

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy protest wyborczy przeciwko ważności wyborów Prezydenta Rzeczypospolitej Polskiej, który nie zawiera dowodów na poparcie zarzutów, powinien zostać pozostawiony bez dalszego biegu?
Ratio decidendi
Sąd Najwyższy pozostawił protest bez dalszego biegu, ponieważ nie spełniał on wymogów formalnych określonych w Kodeksie wyborczym. Wnoszący protest nie przedstawił żadnych dowodów na poparcie swoich zarzutów, opierając się jedynie na hipotezach i domniemaniach. Brak wymaganych dowodów oraz hipotetyczny charakter zarzutów uniemożliwiają skuteczne rozpatrzenie protestu.
Stan faktyczny
K.S. złożył protest wyborczy przeciwko ważności wyborów Prezydenta RP, zarzucając potencjalne naruszenie przepisów Kodeksu karnego dotyczących podstępnego działania przy sporządzaniu dokumentów wyborczych oraz podważając uczciwość zbierania podpisów poparcia. Prokurator Generalny i Państwowa Komisja Wyborcza wnieśli o pozostawienie protestu bez dalszego biegu. Sąd Najwyższy stwierdził, że protest nie zawierał wymaganych dowodów, a zarzuty miały charakter hipotetyczny.
Rozstrzygnięcie
Sąd Najwyższy pozostawił protest wyborczy bez dalszego biegu.

Pełny tekst orzeczenia

I NSW 4111/25 POSTANOWIENIE Dnia 26 czerwca 2025 r. Sąd Najwyższy w składzie: SSN Oktawian Nawrot (przewodniczący) SSN Marek Dobrowolski SSN Janusz Niczyporuk (sprawozdawca) w sprawie z protestu K.S. z udziałem Przewodniczącego Państwowej Komisji Wyborczej oraz Prokuratora Generalnego przeciwko wyborowi Prezydenta Rzeczypospolitej Polskiej po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym w Izbie Kontroli Nadzwyczajnej i Spraw Publicznych w dniu 26 czerwca 2025 r. pozostawić protest bez dalszego biegu. UZASADNIENIE Pismem z 16 czerwca 2025 r. (data prezentaty) K.S. (dalej: „wnoszący protest”) złożył do Sądu Najwyższego protest wyborczy przeciwko ważności wyborów Prezydenta Rzeczypospolitej Polskiej. Wnoszący protest zarzucił „potencjalne naruszenie przepisów Kodeksu karnego dotyczących podstępnego działania przy sporządzaniu dokumentów wyborczych, co doprowadziło do umożliwienia mu startu w wyborach, w których w ogóle nie powinien był on wziąć udziału, a zatem realnie wpływając na wynik wyborów.” Wnoszący protest poddał nadto w wątpliwość uczciwe zbieranie podpisów osób popierających kandydatów na Prezydenta RP. I NSW 4111/25 2 Prokurator Generalny w odpowiedzi na protest pismem z 23 czerwca 2025 r. wniósł o pozostawienie go bez dalszego biegu. Państwowa Komisja Wyborcza w odpowiedzi na protest pismem z 20 czerwca 2025 r. wniosła o pozostawienie go bez dalszego biegu. Sąd Najwyższy zważył, co następuje: Protest należało pozostawić bez dalszego biegu. Zgodnie z treścią art. 321 § 1 ustawy z dnia 5 stycznia 2011 r. – Kodeks wyborczy (Dz.U. z 2025, poz. 365, dalej: „k.wyb.”), protest przeciwko wyborowi Prezydenta Rzeczypospolitej wnosi się na piśmie do Sądu Najwyższego nie później niż w ciągu 14 dni od dnia podania wyników wyborów do publicznej wiadomości przez Państwową Komisję Wyborczą. Sąd Najwyższy pozostawia bez dalszego biegu protest wniesiony przez osobę do tego nieuprawnioną lub niespełniający warunków określonych w art. 321 k.wyb. W świetle art. 321 § 3 k.wyb. określającego warunki formalne protestu, osoba wnosząca protest powinna sformułować zarzuty oraz przedstawić lub wskazać dowody, na których opiera swoje zarzuty. Protest powinien nadto spełniać warunki pisma procesowego określone przez art. 126 k.p.c. Sąd Najwyższy stwierdza w świetle powyższego, że wnoszący protest nie przedstawił żadnych wymaganych ustawowo dowodów naruszeń, wywodząc jedynie wnioski na podstawie hipotez w własnych przemyśleń oraz domniemań. Sąd Najwyższy podnosi dodatkowo, że wnoszący protest jedynie podważa sposób wyrażania poparcia przez obywateli dla kandydatów w postaci składania podpisów poparcia. Sąd Najwyższy stwierdza zatem, że wniesiony protest wyborczy nie czyni zadość wymogowi, o którym mowa w art. 321 § 3 k.wyb. Dodać nadto należy, że podstawą do uznania protestu wyborczego za niedopuszczalny i pozostawienia go bez dalszego biegu jest brak interesu prawnego we wniesieniu protestu wyborczego, co ma miejsce w sytuacji, gdy sformułowane w nim zarzuty mają charakter abstrakcyjny i hipotetyczny, odnosząc się do sytuacji, których protestujący osobiście nie doświadczył (por. postanowienie z dnia 18 lipca 2019 r. I NSW 4111/25 3 sygn. akt. akt I NSW 39/19). Nie sposób w tym miejscu pominąć, że także w postanowieniu z dnia 18 lipca 2019 r. sygn. akt I NSW 65/19 Sąd Najwyższy stwierdził, iż: „Zgodnie z art. 241 § 3 KW, ciężar dowodu spoczywa na osobie, która wnosi protest. Nie może być zatem tak, że zaledwie uprawdopodobniony post factum własnym oświadczeniem protest będzie odnosił zamierzony skutek. Taka uproszczona ocena byłoby rozwiązaniem dysfunkcyjnym dla całego procesu wyborczego i mogłaby prowadzić do działań obstrukcyjnych ze strony osób, które nadużywając swego prawa z różnych nie chcą zaakceptować ustalonych wyników wyborów.” Biorąc powyższe pod uwagę, Sąd Najwyższy na podstawie art. 322 § 1 k.wyb. orzekł jak w sentencji. [a.ł] Zdanie odrębne od uzasadnienia złożył SSN Oktawian Nawrot. Uzasadnienie zdania odrębnego SSN ... złożonego do POSTANOWIENIE Sądu Najwyższego z dnia 26 czerwca 2025 r., I NSW 4111/25

Powiązane orzeczenia

Powołane przepisy

art. 321 § 1art. 321art. 321 § 3art. 126 KPCart. 241 § 3art. 322 § 1§ 1§ 3

Źródło: Baza Orzeczeń Sądu Najwyższego (sn.pl), pozyskano 29.07.2026. · PDF źródłowy