I NSW 57/19
Izba Kontroli Nadzwyczajnej i Spraw Publicznych2019-06-25
Skład orzekający: Jacek Widło, Antoni Bojańczyk, Grzegorz Żmij
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy protest wyborczy, który nie zawiera zarzutów ani dowodów na ich poparcie, powinien zostać pozostawiony bez dalszego biegu na podstawie art. 243 § 1 Kodeksu Wyborczego?Ratio decidendi
Sąd Najwyższy pozostawił protest wyborczy bez dalszego biegu, ponieważ nie spełniał on wymogów formalnych określonych w art. 241 § 3 Kodeksu Wyborczego. Protestujący nie sformułował żadnych zarzutów dotyczących ważności wyborów ani nie przedstawił dowodów na ich poparcie, co stanowi podstawę do zastosowania sankcji z art. 243 § 1 Kodeksu Wyborczego.Stan faktyczny
Wyborca M. Z. K. wniósł protest wyborczy przeciwko ważności wyboru posła do Parlamentu Europejskiego. Protest nie zawierał żadnych zarzutów dotyczących ważności wyboru ani dowodów na ich poparcie. Państwowa Komisja Wyborcza i Prokurator Generalny wnieśli o pozostawienie protestu bez dalszego biegu, a Okręgowa Komisja Wyborcza w G. wniosła o uznanie go za bezzasadny.Rozstrzygnięcie
Sąd Najwyższy postanowił pozostawić protest wyborczy bez dalszego biegu.Pełny tekst orzeczenia
Sygn. akt I NSW 57/19 POSTANOWIENIE Dnia 25 czerwca 2019 r. Sąd Najwyższy w składzie: SSN Jacek Widło (przewodniczący) SSN Antoni Bojańczyk SSN Grzegorz Żmij (sprawozdawca) w sprawie z protestu wyborczego M. Z. K. przeciwko ważności wyboru posła do Parlamentu Europejskiego M. A., przy udziale: 1) Prokuratora Generalnego, 2) Zastępcy Przewodniczącego Państwowej Komisji Wyborczej, 3) Zastępcy Przewodniczącego Okręgowej Komisji Wyborczej w G., po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym w Izbie Kontroli Nadzwyczajnej i Spraw Publicznych w dniu 25 czerwca 2019 r., postanawia: pozostawić protest wyborczy bez dalszego biegu. UZASADNIENIE Wyborca M. Z. K. w dniu 3 czerwca 2019 r. wniósł bezpośrednio do Sądu Najwyższego protest wyborczy przeciwko ważności wyboru posła do Parlamentu Europejskiego M. A. w dniu 26 maja 2019 r. Wnoszący protest nie sformułował w swoim piśmie jakichkolwiek zarzutów przeciwko ważności wyboru posła do Parlamentu Europejskiego M. A., jak również nie przedstawił żadnych dowodów na ich poparcie, a także nie przedstawił wniosku o stwierdzenie nieważności wyboru posła do Parlamentu Europejskiego.
2 Zastępca Przewodniczącego Państwowej Komisji Wyborczej w odpowiedzi na protest datowanej na dzień 17 czerwca 2019 r. wniósł o pozostawienie go bez dalszego biegu. Tożsame stanowisko zajął Prokurator Generalny w odpowiedzi na protest z dnia 14 czerwca 2019 r. Natomiast Zastępca Przewodniczącego Okręgowej Komisji Wyborczej w G. wniósł o uznanie protestu za bezzasadny, podnosząc, że wnoszący protest nie przedstawił zarzutów dotyczących ważności wyborów i nie wskazał dowodów na ich poparcie. Sąd Najwyższy zważył, co następuje: Protest M. Z. K. wobec niespełnienia warunków określonych w art. 241 § 3 Kodeksu wyborczego należało pozostawić bez dalszego biegu. W myśl art. 101 ust. 2 Konstytucji RP, wyborcy przysługuje prawo zgłoszenia do Sądu Najwyższego protestu przeciwko ważności wyborów na zasadach określonych w ustawie. Zasady i tryb przeprowadzania oraz warunki ważności wyborów do Parlamentu Europejskiego w Rzeczypospolitej Polskiej określa ustawa z dnia 5 stycznia 2011 r. Kodeks wyborczy (jednolity tekst: Dz.U. z 2019 r., poz. 684; dalej k.wyb.). Ogólne unormowania dotyczące protestów wyborczych sformułowane zostały w Rozdziale 10 Kodeksu wyborczego. Zgodnie z art. 82 § 1 k.wyb. przeciwko ważności wyborów, ważności wyborów w okręgu lub wyborowi określonej osoby może być wniesiony protest z powodu: dopuszczenia się przestępstwa przeciwko wyborom, określonego w rozdziale XXXI Kodeksu karnego, mającego wpływ na przebieg głosowania, ustalenie wyników głosowania lub wyników wyborów (pkt 1) lub naruszenia przepisów kodeksu dotyczących głosowania, ustalenia wyników głosowania lub wyników wyborów, mającego wpływ na wynik wyborów (pkt 2). Stosownie do § 2 przytoczonego przepisu, protest przeciwko ważności wyborów z powodu dopuszczenia się przestępstwa przeciwko wyborom, o którym mowa w § 1, lub naruszenia przez właściwy organ wyborczy przepisów kodeksu dotyczących głosowania, ustalenia wyników głosowania lub wyników wyborów może wnieść wyborca, którego nazwisko w dniu wyborów było
3 umieszczone w spisie wyborców w jednym z obwodów głosowania. Ponadto zgodnie z § 3 art. 82 k.wyb. protest przeciwko ważności wyborów w okręgu wyborczym lub przeciwko wyborowi posła, senatora, posła do Parlamentu Europejskiego, radnego lub wójta może wnieść wyborca, którego nazwisko w dniu wyborów było umieszczone w spisie wyborców w jednym z obwodów głosowania na obszarze danego okręgu wyborczego. Szczególne przepisy określające zasady wnoszenia protestów przeciwko ważności wyborów do Parlamentu Europejskiego w Rzeczypospolitej Polskiej i tryb ich rozpatrywania zawarto w art. 336 k.wyb., zgodnie z którym do protestów wyborczych i postępowania w sprawie stwierdzenia ważności wyborów do Parlamentu Europejskiego stosuje się odpowiednio przepisy art. 241-246. Stosownie do art. 241 § 1 zd. 1. k.wyb. protest przeciwko ważności wyborów do Sejmu wnosi się na piśmie do Sądu Najwyższego w terminie 7 dni od dnia ogłoszenia wyników wyborów przez Państwową Komisję Wyborczą w Dzienniku Ustaw Rzeczypospolitej Polskiej. Z kolei jak stanowi § 3 przytoczonego przepisu, wnoszący protest powinien sformułować w nim zarzuty oraz przedstawić lub wskazać dowody, na których opiera swoje zarzuty. Biorąc pod uwagę powyższe przepisy stwierdzić należy, iż przedmiotem protestu wyborczego jest ważność wyborów lub wyboru określonej osoby, a podstawę zakwestionowania tej ważności stanowią czyny przestępcze i delikty wyborcze rzutujące na przebieg głosowania, ustalanie jego wyników lub ustalanie wyników samych wyborów (por. postanowienie Sądu Najwyższego z dnia 27 października 2011 r., III SW 15/11, niepubl., z dnia 24 czerwca 2019 r., I NSW 16/19, niepubl.). Ergo, obowiązkiem wnoszącego protest wyborczy zgodnie z przepisami Kodeksu wyborczego jest sformułowanie w nim zarzutów dotyczących naruszenia unormowań zawartych w tymże kodeksie, albo dopuszczenia się przestępstwa przeciwko wyborom - mających wpływ na wynik wyborów, jak też przedstawienie lub wskazanie dowodów uzasadniających te zarzuty (por. postanowienie Sądu Najwyższego z dnia 10 czerwca 2014 r., III SW 8/14, LEX nr 1486986, z dnia 24 czerwca 2019 r., I NSW 16/19, niepubl.). Zgodnie z art. 243 § 1 Kodeksu wyborczego Sąd Najwyższy pozostawia bez dalszego biegu protest wniesiony przez osobę do tego nieuprawnioną lub
4 niespełniający warunków określonych w art. 241 k.wyb. Sankcja wynikająca z przytoczonego przepisu w postaci pozostawienia protestu bez dalszego biegu dotyczy m.in. sytuacji, gdy protest nie spełnia wymagań formalnych stanowiących konstrukcyjne elementy protestu, określonych w art. 241 § 3 k.wyb., to jest, gdy protestujący nie sformułuje zarzutów oraz nie przedstawi lub nie wskaże dowodów, na których opiera swoje zarzuty. Przenosząc powyższe rozważania na grunt przedmiotowej sprawy, Sąd Najwyższy oceniając wniesiony przez M. Z. K. protest przeciwko ważności wyboru do Parlamentu Europejskiego posła M. A. stwierdza, iż jego autor nie formułuje wniosku o stwierdzenie przez Sąd Najwyższy nieważności wyboru posła. Nadto protestujący nie wskazuje żadnych zarzutów oraz dowodów na ich poparcie. Tym samym w świetle art. 241 § 3 k.wyb. protest M. Z. K. nie spełnia wymogów formalnych, co stanowi wystarczającą przesłankę do pozostawienia protestu skarżącego bez dalszego biegu. Z tych wszystkich względów Sąd Najwyższy postanowił jak w sentencji na podstawie art. 336 w zw. z art. 243 § 1 Kodeksu Wyborczego, pozostawiając protest M. Z. K. bez dalszego biegu.
Powiązane orzeczenia
- III SW 32/14 2014-06-17Czy protest wyborczy, który nie zawiera konkretnych zarzutów dotyczących przestępstwa przeciwko wyborom lub naruszenia przepisów Kodeksu wyborczego, a jedynie ogólne podejrzenia i odniesienia do innych pism, spełnia wymo…
- III SW 120/15 2015-11-25Czy protest wyborczy, który nie zawiera zarzutów wskazujących na naruszenie konkretnych przepisów Kodeksu wyborczego lub popełnienie przestępstwa przeciwko wyborom, mających wpływ na wynik wyborów, oraz nie przedstawia d…
- I NSW 36/24 2024-07-31Czy protest wyborczy przeciwko ważności wyborów do Parlamentu Europejskiego, który nie zawiera zarzutów dotyczących przestępstw przeciwko wyborom lub naruszenia przepisów Kodeksu wyborczego mających wpływ na wynik wyboró…
- I NSW 12/19 2019-07-11Czy protest wyborczy przeciwko ważności wyborów do Parlamentu Europejskiego, który nie zawiera zarzutów dopuszczenia się przestępstwa przeciwko wyborom lub naruszenia przepisów Kodeksu wyborczego mającego wpływ na wynik…
- I NSW 194/23 2023-12-20Czy protest wyborczy, który nie zawiera konkretnych zarzutów dotyczących naruszenia przepisów Kodeksu wyborczego lub popełnienia przestępstwa przeciwko wyborom, a także nie wskazuje dowodów na ich poparcie, powinien zost…
Powołane przepisy
art. 241 § 3art. 101 ust. 2art. 82 § 1art. 82art. 336art. 241art. 241 § 1art. 243 § 1§ 3§ 1§ 2
Źródło: Baza Orzeczeń Sądu Najwyższego (sn.pl), pozyskano 29.07.2026. · PDF źródłowy