I NSW 590/20

Izba Kontroli Nadzwyczajnej i Spraw Publicznych2020-07-23

Skład orzekający: Jacek Widło, Marcin Łochowski, Grzegorz Żmij

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy protest wyborczy przeciwko ważności wyboru Prezydenta Rzeczypospolitej Polskiej, który nie spełnia wymogów formalnych określonych w art. 321 § 3 Kodeksu wyborczego, powinien zostać pozostawiony bez dalszego biegu?
Ratio decidendi
Sąd Najwyższy pozostawia protest wyborczy bez dalszego biegu, jeżeli nie spełnia on wymogów formalnych określonych w art. 321 § 3 Kodeksu wyborczego. Wymogi te obejmują precyzyjne sformułowanie zarzutów, przedstawienie lub wskazanie dowodów, a także rozwinięcie zarzutów w uzasadnieniu protestu. Brak spełnienia tych wymogów, w tym nieprecyzyjność zarzutu przestępstwa przeciwko wyborom oraz brak wskazania faktów, do których mieliby zeznawać świadkowie, skutkuje pozostawieniem protestu bez dalszego biegu.
Stan faktyczny
M.P. złożył protest przeciwko ważności wyboru Prezydenta Rzeczypospolitej Polskiej, zarzucając nadużycie w sporządzaniu list z podpisami obywateli zgłaszających kandydatów, co miało stanowić przestępstwo z art. 248 pkt 6 Kodeksu karnego. Protest zawierał wnioski dowodowe o przesłuchanie wskazanych świadków. Sąd Najwyższy uznał, że protest nie spełnia wymogów formalnych określonych w Kodeksie wyborczym, w szczególności w zakresie precyzji zarzutów i uzasadnienia, a także nie wskazuje faktów, do których mieliby zeznawać świadkowie.
Rozstrzygnięcie
Sąd Najwyższy pozostawił protest wyborczy bez dalszego biegu na podstawie art. 322 § 1 Kodeksu wyborczego w związku z art. 1 ust. 2 ustawy o szczególnych zasadach organizacji wyborów powszechnych na Prezydenta Rzeczypospolitej Polskiej zarządzanych w 2020 r.

Pełny tekst orzeczenia

Sygn. akt I NSW 590/20 POSTANOWIENIE Dnia 23 lipca 2020 r. Sąd Najwyższy w składzie: SSN Jacek Widło (przewodniczący) SSN Marcin Łochowski (sprawozdawca) SSN Grzegorz Żmij w sprawie z protestu wyborczego M. P. przeciwko ważności wyboru Prezydenta Rzeczypospolitej Polskiej, przy udziale Przewodniczącego Państwowej Komisji Wyborczej i Prokuratora Generalnego, po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym w Izbie Kontroli Nadzwyczajnej i Spraw Publicznych w dniu 23 lipca 2020 r., pozostawia protest bez dalszego biegu. UZASADNIENIE Pismem z 14 lipca 2020 r. M.P. złożył protest przeciwko wyborowi Prezydenta Rzeczypospolitej Polskiej podnosząc, że doszło do nadużycia w sporządzaniu list z podpisami obywateli zgłaszających kandydatów w wyborach (art. 248 pkt 6 k.k.), jeżeli chodzi o Komitet Wyborczy R.T. Sąd Najwyższy zważył, co następuje: Protest wyborczy należy pozostawić bez dalszego biegu. 2 Jak wynika z art. 1 ust. 1 ustawy z dnia 2 czerwca 2020 r. o szczególnych zasadach organizacji wyborów powszechnych na Prezydenta Rzeczypospolitej Polskiej zarządzanych w 2020 r. z możliwością głosowania korespondencyjnego (Dz.U. 2020, poz. 979, dalej: u.wyb.2020), określa ona zasady i tryb organizacji wyborów Prezydenta Rzeczypospolitej Polskiej zarządzonych w 2020 r., w związku z ogłoszonym stanem epidemii na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej. W zakresie nieuregulowanym w tej ustawie zgodnie z art. 1 ust. 2 u.wyb.2020 stosuje się odpowiednio przepisy ustawy z dnia 5 stycznia 2011 r. – Kodeks wyborczy (t.j. Dz.U. 2019, poz. 684 ze zm., dalej: k.wyb.). Natomiast zgodnie z art. 321 § 3 k.wyb. wnoszący protest powinien sformułować w nim zarzuty oraz przedstawić lub wskazać dowody, na których opiera swoje zarzuty. Przedmiotem zarzutów protestu może być 1) popełnienie przestępstwa przeciwko wyborom, określonego w rozdziale XXXI Kodeksu karnego, mającego wpływ na przebieg głosowania, 2) naruszenie przepisów k.wyb. dotyczących głosowania, ustalenia wyników głosowania lub wyników wyborów, mające wpływ na wynik wyborów (art. 82 § 1 k.wyb.). Ponieważ przepis art. 82 § 1 k.wyb. w odniesieniu do protestów wnoszonych przeciwko ważności wyboru Prezydenta RP w 2020 r. jest stosowany „odpowiednio” (art. 1 ust. 2 u.wyb.2020), nie budzi wątpliwości, że zarzuty protestu mogą obejmować również naruszenie tych przepisów u.wyb.2020, dotyczących „głosowania, ustalenia wyników głosowania lub wyników wyborów”, które regulują te zagadnienia w sposób szczególny wobec k.wyb. Stosownie do art. 322 k.wyb. Sąd Najwyższy pozostawia bez dalszego biegu protest wniesiony przez osobę do tego nieuprawnioną lub niespełniający warunków określonych w art. 321 k.wyb. Przepis ten odsyła do treści całego art. 321 k.wyb., a zatem do wszystkich jego jednostek redakcyjnych, czyli również do § 3 określającego podstawowe warunki, którym protest wyborczy powinien odpowiadać (por. postanowienie Sądu Najwyższego z 16 czerwca 2015 r., III SW 59/15). M.P. podnosi we wniesionym proteście, że doszło do nadużycia w sporządzaniu list z podpisami obywateli zgłaszających kandydatów w wyborach (art. 248 pkt 6 k.k.). Wobec tego, według wnoszącego protest, Komitet Wyborczy R.T. nie powinien zostać zarejestrowany. Wnoszący protest dla poparcia swoich 3 twierdzeń wnosi o przesłuchanie świadków wymienionych w pkt 1 - 10 protestu, tj. m.in. Marszałek Sejmu E.W., Premiera M.M., Redaktora Naczelnego […] S.P. oraz H.G-W. Wniesiony protest nie spełnia warunków określonych w art. 321 § 3 k.wyb. Pomimo, że przedmiotem zarzutu podniesionego w proteście jest przestępstwo przeciwko wyborom, określone w rozdziale XXXI Kodeksu karnego, to sam zarzut jest nieprecyzyjny i ogólnikowy, brak jest także jego rozwinięcia w uzasadnieniu wniesionego protestu. Zarzut naruszenia przepisów k.wyb. nie może natomiast sprowadzać się jedynie do wskazania numeru artykułu k.wyb. czy k.k., ale konieczne jest opisanie zdarzenia (zachowania), które zdaniem wnoszącego protest stanowi naruszenie przytoczonego w proteście przepisu. Ponadto wnoszący protest formułując wnioski dowodowe nie wskazał, co do jakich faktów mieliby zostać przesłuchani świadkowie, nie podaje również ich adresów. Obowiązek ten, spoczywający na wnoszącym protest, nie może zostać przerzucony na Sąd Najwyższy. Z tego względu, Sąd Najwyższy na podstawie art. 322 § 1 k.wyb. w zw. z art. 1 ust. 2 u.wyb.2020 orzekł, jak w sentencji.

Powiązane orzeczenia

Powołane przepisy

art. 248 pkt 6 KKart. 1 ust. 1art. 1 ust. 2art. 321 § 3art. 82 § 1art. 322art. 321art. 322 § 1§ 3§ 1

Źródło: Baza Orzeczeń Sądu Najwyższego (sn.pl), pozyskano 29.07.2026. · PDF źródłowy