I NSW 70/20
Izba Kontroli Nadzwyczajnej i Spraw Publicznych2020-07-27
Skład orzekający: Marek Dobrowolski, Adam Redzik, Maria Szczepaniec
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy protest wyborczy wniesiony przed podaniem do publicznej wiadomości wyniku wyborów Prezydenta Rzeczypospolitej Polskiej powinien zostać pozostawiony bez dalszego biegu jako przedwczesny?Ratio decidendi
Sąd Najwyższy uznał, że protest wyborczy wniesiony przed podaniem do publicznej wiadomości wyniku wyborów Prezydenta RP jest przedwczesny i nie spełnia wymogów formalnych. Zgodnie z ugruntowanym orzecznictwem, protest złożony przed ogłoszeniem wyników przez Państwową Komisję Wyborczą podlega pozostawieniu bez dalszego biegu na podstawie art. 322 § 1 Kodeksu wyborczego.Stan faktyczny
Wnosząca protest złożyła go do Sądu Najwyższego w dniu 1 lipca 2020 r., kwestionując ważność wyboru Prezydenta Rzeczypospolitej Polskiej zarządzonych na 28 czerwca 2020 r. Państwowa Komisja Wyborcza i Prokurator Generalny wnieśli o pozostawienie protestu bez dalszego biegu, wskazując na jego niespełnienie wymogów formalnych. Wynik wyborów został podany do publicznej wiadomości dopiero 13 lipca 2020 r.Rozstrzygnięcie
Sąd Najwyższy pozostawił protest wyborczy bez dalszego biegu z powodu jego przedwczesnego wniesienia.Pełny tekst orzeczenia
Sygn. akt I NSW 70/20 POSTANOWIENIE Dnia 27 lipca 2020 r. Sąd Najwyższy w składzie: SSN Marek Dobrowolski (przewodniczący) SSN Adam Redzik (sprawozdawca) SSN Maria Szczepaniec w sprawie z protestu wyborczego D.G. przeciwko ważności wyboru Prezydenta Rzeczypospolitej Polskiej, z udziałem Przewodniczącego Państwowej Komisji Wyborczej i Prokuratora Generalnego, po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym w Izbie Kontroli Nadzwyczajnej i Spraw Publicznych w dniu 27 lipca 2020 r., pozostawia protest bez dalszego biegu. UZASADNIENIE I. D.G. (dalej: Wnosząca protest) 1 lipca 2020 r. wniosła protest, w którym podniosła, że w I turze wyborów Prezydenta Rzeczypospolitej Polskiej (dalej: Prezydent RP) zarządzonych na 28 czerwca 2020 r. straciła jedno z podstawowych praw obywatelskich – możliwość wyboru. II. 2.1. W piśmie z 6 lipca 2020 r. Przewodniczący Państwowej Komisji Wyborczej wyraził opinię, że protest nie spełnia warunków formalnych określonych w art. 15 ust. 1 ustawy z dnia 2 czerwca 2020 r. o szczególnych zasadach
2 organizacji wyborów powszechnych na Prezydenta Rzeczypospolitej Polskiej zarządzonych w 2020 r. z możliwością głosowania korespondencyjnego (dalej: u.wyb.2020) oraz art. 321 § 1 Kodeksu wyborczego (dalej: k.wyb.) w zw. z art. 1 ust. 2 u.wyb.2020. W związku z tym, protest powinien zostać pozostawiony bez dalszego biegu. Powołując się na orzecznictwo Sądu Najwyższego, PKW wskazała, że niedopuszczalne jest wniesienie protestu wyborczego dotyczącego wyboru Prezydenta RP, jeśli wybór nie został dokonany. 2.2. W piśmie z 7 lipca 2020 r. Prokurator Generalny wniósł o pozostawienie protestu bez dalszego biegu, gdyż protest nie spełnia warunków określonych w art. 15 ust. 2 u.wyb.2020 w zw. z art. 321 § 1 k.wyb. w zw. z art. 1 ust. 2 u.wyb.2020. W uzasadnieniu Prokurator Generalny podniósł, że termin do wniesienia protestu wyborczego rozpoczyna się „od dnia podania wyniku wyborów do publicznej wiadomości” przez PKW (art. 15 ust. 2 u.wyb.2020). Nie ulega przy tym wątpliwości, że protest wnosi się przeciwko wyborowi Prezydenta RP. Oznacza to, że można go wnieść tylko wówczas, gdy wybór został już dokonany. W przypadku ponownego głosowania protest wnosi się dopiero po podaniu do publicznej wiadomości przez PKW imienia i nazwiska nowo wybranego Prezydenta RP. III. Sąd Najwyższy zważył, co następuje: Zgodnie z art. 15 ust. 2 u.wyb.2020, protest przeciwko wyborowi Prezydenta RP wnosi się na piśmie do Sądu Najwyższego nie później niż w ciągu 3 dni od dnia podania wyniku wyborów do publicznej wiadomości przez PKW. Na podstawie art. 1 ust. 2 u.wyb.2020, w zakresie w niej nieuregulowanym stosuje się odpowiednio przepisy ustawy z dnia 5 stycznia 2011 r. – Kodeks wyborczy (dalej: k.wyb.). Regulację ogólną w zakresie wnoszenia protestów wyborczych przeciwko wyborowi Prezydenta RP zawiera art. 321 k.wyb., według którego protest przeciwko wyborowi Prezydenta RP wnosi się na piśmie do Sądu Najwyższego nie później niż w ciągu 14 dni od dnia podania wyników wyborów do publicznej wiadomości przez PKW, przy czym nadanie w tym terminie protestu w polskiej placówce pocztowej
3 operatora wyznaczonego jest równoznaczne z wniesieniem go do Sądu Najwyższego. Natomiast art. 322 § 1 k.wyb. stanowi, że Sąd Najwyższy pozostawia bez dalszego biegu protest wniesiony przez osobę do tego nieuprawnioną lub niespełniający warunków określonych w art. 321 k.wyb. i niedopuszczalne jest przywrócenie terminu do wniesienia protestu. Wynik ww. wyborów został podany przez PKW do publicznej wiadomości w obwieszczeniu z 13 lipca 2020 r. (Dz.U. 2020, poz. 1238). W ugruntowanym orzecznictwie Sądu Najwyższego wskazuje się, że protest złożony przed podaniem wyników wyboru Prezydenta RP do publicznej wiadomości jest przedwczesny, co w szczególności dotyczy sytuacji, gdy został wniesiony po pierwszym głosowaniu, w którym żaden kandydat nie uzyskał więcej niż połowy ważnie oddanych głosów, a przed ponownym głosowaniem, po którym dopiero zostaje ogłoszony wynik wyborów (zob. np. postanowienia Sądu Najwyższego z: 20 września 2011 r., III SW 12/11; 26 maja 2015 r., III SW 12/15). W związku z tym Sąd Najwyższy stwierdził, że protest wyborczy został wniesiony przedwcześnie i nie spełnia wymogów formalnych. Z tego względu, na podstawie art. 322 § 1 k.wyb. w zw. z art. 15 ust. 2 w zw. z art. 1 ust. 2 u.wyb.2020, Sąd Najwyższy orzekł jak w sentencji.
Powiązane orzeczenia
- I NSW 74/20 2020-07-27Czy protest wyborczy przeciwko wyborowi Prezydenta Rzeczypospolitej Polskiej, wniesiony przed podaniem wyniku wyborów do publicznej wiadomości przez Państwową Komisję Wyborczą, jest dopuszczalny?
- I NSW 292/20 2020-07-28Czy protest wyborczy wniesiony przed oficjalnym podaniem wyników wyborów Prezydenta Rzeczypospolitej Polskiej jest przedwczesny i powinien zostać pozostawiony bez dalszego biegu?
- I NSW 66/20 2020-07-15Czy protest wyborczy wniesiony przed ogłoszeniem wyników wyborów Prezydenta Rzeczypospolitej Polskiej, a nawet przed ich przeprowadzeniem, powinien zostać pozostawiony bez dalszego biegu jako przedwczesny i wniesiony z n…
- I NSW 68/20 2020-07-15Czy protest wyborczy wniesiony przed ogłoszeniem wyników wyborów prezydenckich jest dopuszczalny i powinien być rozpatrywany przez Sąd Najwyższy?
- I NSW 32/20 2020-05-27Czy protest wyborczy wniesiony przed podaniem do publicznej wiadomości wyników wyborów Prezydenta Rzeczypospolitej Polskiej, które nie odbyły się, podlega pozostawieniu bez dalszego biegu?
Powołane przepisy
art. 15 ust. 1art. 321 § 1art. 1 ust. 2art. 15 ust. 2art. 1 ust. 2art. 321art. 322 § 1§ 1
Źródło: Baza Orzeczeń Sądu Najwyższego (sn.pl), pozyskano 29.07.2026. · PDF źródłowy