I NSW 68/20

Izba Kontroli Nadzwyczajnej i Spraw Publicznych2020-07-15

Skład orzekający: Mirosław Sadowski, Paweł Księżak, Oktawian Nawrot

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy protest wyborczy wniesiony przed ogłoszeniem wyników wyborów prezydenckich jest dopuszczalny i powinien być rozpatrywany przez Sąd Najwyższy?
Ratio decidendi
Sąd Najwyższy pozostawił protest bez dalszego biegu, uznając go za przedwczesny. Zgodnie z przepisami, protest przeciwko wyborowi Prezydenta Rzeczypospolitej Polskiej można wnieść nie później niż w ciągu 3 dni od dnia podania wyników wyborów do publicznej wiadomości. Wniesienie protestu przed tym terminem, a w szczególności przed ogłoszeniem wyników, skutkuje jego pozostawieniem bez dalszego biegu jako niespełniającego wymogów formalnych.
Stan faktyczny
A.H. wniosła protest wyborczy do Sądu Najwyższego, domagając się wyjaśnienia braku odnotowania jej głosu w protokole obwodowej komisji wyborczej, mimo głosowania na podstawie zaświadczenia. Protest został wniesiony przed ogłoszeniem wyników wyborów prezydenckich. Prokurator Generalny i Państwowa Komisja Wyborcza wnieśli o pozostawienie protestu bez dalszego biegu z powodu jego przedwczesności.
Rozstrzygnięcie
Sąd Najwyższy, na podstawie art. 322 § 1 Kodeksu wyborczego, pozostawił protest A.H. bez dalszego biegu.

Pełny tekst orzeczenia

Sygn. akt I NSW 68/20 POSTANOWIENIE Dnia 15 lipca 2020 r. Sąd Najwyższy w składzie: SSN Mirosław Sadowski (przewodniczący) SSN Paweł Księżak SSN Oktawian Nawrot (sprawozdawca) w sprawie z protestu wyborczego A.H. przeciwko wyborowi Prezydenta Rzeczypospolitej Polskiej przy udziale Przewodniczącego Państwowej Komisji Wyborczej, Przewodniczącego Okręgowej Komisji Wyborczej nr […] w N. i Prokuratora Generalnego po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym w Izbie Kontroli Nadzwyczajnej i Spraw Publicznych w dniu 15 lipca 2020 r. pozostawia protest bez dalszego biegu. UZASADNIENIE W dniu 2 lipca 2020 r. do Sądu Najwyższego wpłynęło pismo A.H. z 1 lipca 2020 r., oznaczone jako protest wyborczy, zawierające wniosek o wyjaśnienie braku odnotowania jej głosu jako wyborcy w protokole Obwodowej Komisji Wyborczej nr […] w gminie P., w której kartę do głosowania otrzymała na podstawie odpowiedniego zaświadczenia. Prokurator Generalny w odpowiedzi na protest wniósł o pozostawienie go bez dalszego biegu (pismo z dnia 3 lipca 2020 r., PK IV […]). Powołując się na treść art. 15 ust. 2 ustawy z dnia 2 czerwca 2020 r. o szczególnych zasadach organizacji wyborów powszechnych na Prezydenta Rzeczypospolitej Polskiej zarządzonych w 2020 r. z możliwością głosowania korespondencyjnego (Dz.U. 2 2020, poz. 979), wskazał, że protest przeciwko wyborowi Prezydenta Rzeczypospolitej Polskiej wnosi się na piśmie do Sądu Najwyższego nie później niż w ciągu 3 dni od dnia podania wyników wyborów do publicznej wiadomości przez Państwową Komisję Wyborczą. Przepis art. 322 § 1 ustawy z dnia 5 stycznia 2011 r. – Kodeks wyborczy (t.j. Dz.U. 2019, poz. 684 ze zm.; dalej: k.wyb.) stanowi zaś, że Sąd Najwyższy pozostawia bez dalszego biegu protest wniesiony przez osobę do tego nieuprawnioną lub niespełniający warunków określonych w art. 321 k.wyb. Prokurator Generalny podkreślił ponadto, że protest wnosi się przeciwko wyborowi Prezydenta Rzeczypospolitej Polskiej, co oznacza, że można go wnieść tylko wówczas, gdy wybór został już dokonany. Państwowa Komisja Wyborcza w odpowiedzi na protest wniosła o pozostawienie go bez dalszego biegu (pismo z dnia 6 czerwca 2020 r., ZPOW[…]). Państwowa Komisja Wyborcza, analogicznie jak Prokurator Generalny, wskazała, że niedopuszczalne jest wniesienie protestu wyborczego dotyczącego wyboru Prezydenta Rzeczypospolitej Polskiej, jeśli wybór nie został dokonany. Okręgowa Komisja Wyborcza nr […] w N. w odpowiedzi na protest poinformowała (faks z dnia 6 lipca 2020 r.), że „protokół wyników głosowania w wyborach Prezydenta RP 28 czerwca 2020 r. w Obwodzie nr […] M. gmina P. został przez Okręgową Komisję Wyborczą w N. przyjęty bez zastrzeżeń jako spełniający wszystkie wymogi formalne i nie zawierający nieprawidłowości rachunkowych” (k. 14). Następnie, po uzyskaniu wyjaśnień w sprawie od Obwodowej Komisji Wyborczej M. zauważyła, że „ilość głosujących w Obwodzie nr […] na podstawie zaświadczenia o prawie do głosowania wynosiła 51 osób. W protokole wyników głosowania w rubryce nr 6 wadliwie nie wpisano tej liczby, co jest oczywistą omyłką komisji. Zamiast liczby 0 w rubryce tej powinna znajdować się liczba 51. Osoby głosujące na podstawie zaświadczenia zostały jednak doliczone do liczby osób uprawnionych do głosowania i wpisane w punkcie 2 protokołu. Stąd protokół prawidłowo odzwierciedla liczbę osób głosujących oraz oddanych przez nie głosów” (k. 14 – 15). Sąd Najwyższy zważył, co następuje: 3 Jak słusznie wskazał prokurator Generalny oraz Państwowa Komisja Wyborcza, zgodnie z normą art. 15 ust. 2 ustawy z dnia 2 czerwca 2020 r. o szczególnych zasadach organizacji wyborów powszechnych na Prezydenta Rzeczypospolitej Polskiej zarządzonych w 2020 r. z możliwością głosowania korespondencyjnego, protest przeciwko wyborowi Prezydenta Rzeczypospolitej Polskiej wnosi się na piśmie do Sądu Najwyższego nie później niż w ciągu 3 dni od dnia podania wyników wyborów do publicznej wiadomości przez Państwową Komisję Wyborczą. Stosownie zaś do normy art. 233 § 1 k.wyb. Sąd Najwyższy pozostawia bez dalszego biegu protest niespełniający warunków określonych w art. 321 k.wyb. W głosowaniu w dniu 28 czerwca 2020 r. żaden spośród 11 kandydatów na Prezydenta Rzeczypospolitej Polskiej nie otrzymał więcej niż połowy głosów ważnych i stosownie do art. 127 ust. 4 Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej (Dz.U. 1997, nr 78, poz. 483 ze zm.) oraz art. 292 § 1 k.wyb., w dniu 12 lipca przeprowadzone zostało ponowne głosowanie. Oznacza to, że A.H. wniosła protest wyborczy przed dniem ogłoszenia wyników wyborów Prezydenta Rzeczypospolitej Polskiej do publicznej wiadomości, a tym samym protest należy uznać za przedwczesny. W związku z powyższym Sąd Najwyższy uznał, że protest A.H. nie spełnia warunków określonych w art. 15 ust. 2 ustawy o szczególnych zasadach organizacji wyborów powszechnych na Prezydenta Rzeczypospolitej Polskiej zarządzonych w 2020 r. z możliwością głosowania korespondencyjnego w zw. z art. 321 § 1 k.wyb. i w zw. z art. 1 ust. 2 ustawy o szczególnych zasadach organizacji wyborów powszechnych na Prezydenta Rzeczypospolitej Polskiej zarządzonych w 2020 r. z możliwością głosowania korespondencyjnego. Z powyższych względów Sąd Najwyższy, na podstawie art. 322 § 1 k.wyb., pozostawił protest A.H. bez dalszego biegu.

Powiązane orzeczenia

Powołane przepisy

art. 15 ust. 2art. 322 § 1art. 321art. 233 § 1art. 127 ust. 4art. 292 § 1art. 321 § 1art. 1 ust. 2§ 1

Źródło: Baza Orzeczeń Sądu Najwyższego (sn.pl), pozyskano 29.07.2026. · PDF źródłowy