I NSW 9332/25
Izba Kontroli Nadzwyczajnej i Spraw Publicznych2025-06-27
Skład orzekający: Tomasz Przesławski, Tomasz Demendecki, Elżbieta Karska
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy protest przeciwko wyborowi Prezydenta Rzeczypospolitej Polskiej, który nie spełnia wymogów formalnych określonych w Kodeksie wyborczym i Kodeksie postępowania cywilnego, powinien zostać pozostawiony bez dalszego biegu?Ratio decidendi
Sąd Najwyższy pozostawia bez dalszego biegu protest wyborczy, który nie spełnia wymogów formalnych określonych w Kodeksie wyborczym i Kodeksie postępowania cywilnego, w tym braku wskazania pełnomocnika do doręczeń lub braku umocowania w pełnomocnictwie do działania przed Sądem Najwyższym. Brak formalny o charakterze nieusuwalnym skutkuje pozostawieniem protestu bez dalszego biegu.Stan faktyczny
Wnoszący protest wniósł go przeciwko ważności wyborów Prezydenta RP. Prokurator Generalny wniósł o uznanie protestu za niezasadny. Sąd Najwyższy rozpoznał protest na posiedzeniu niejawnym. Stwierdzono, że protest obarczony jest brakiem formalnym o charakterze nieusuwalnym, ponieważ nie wynikało z niego umocowanie do działania przed Sądem Najwyższym, a złożenie protestu wyborczego nie było objęte posiadanym pełnomocnictwem.Rozstrzygnięcie
Sąd Najwyższy postanowił pozostawić protest bez dalszego biegu.Pełny tekst orzeczenia
I NSW 9332/25 POSTANOWIENIE Dnia 27 czerwca 2025 r. Sąd Najwyższy w składzie: SSN Tomasz Przesławski (przewodniczący, sprawozdawca) SSN Tomasz Demendecki SSN Elżbieta Karska w sprawie z protestu T. K. M. przeciwko wyborowi Prezydenta Rzeczypospolitej Polskiej, z udziałem Prokuratora Generalnego i Przewodniczącego Państwowej Komisji Wyborczej na posiedzeniu niejawnym w Izbie Kontroli Nadzwyczajnej i Spraw Publicznych w dniu 27 czerwca 2025 r., pozostawia protest bez dalszego biegu. Tomasz Demendecki Tomasz Przesławski Elżbieta Karska UZASADNIENIE T. K. M. (dalej: „wnoszący protest”) pismem z 16 czerwca 2025 r. wniósł protest przeciwko ważności wyborów Prezydenta RP przeprowadzonych w dniu 1 czerwca 2025 r. Prokurator Generalny pismem z 24 czerwca 2025 r. wniósł o uznanie protestu za niezasadny. Sąd Najwyższy zważył, co następuje: Protesty wyborcze pozostawiono bez dalszego biegu.
I NSW 9332/25 2 Zgodnie z art. 321 § 1 ustawy z dnia 5 stycznia 2011 r. Kodeks wyborczy (tekst jedn. Dz.U. z 2025 r., poz. 365; dalej: „k.wyb.”), protest przeciwko wyborowi Prezydenta Rzeczypospolitej wnosi się na piśmie do Sądu Najwyższego nie później niż w ciągu 14 dni od dnia podania wyników wyborów do publicznej wiadomości przez Państwową Komisję Wyborczą. Nadanie w tym terminie protestu w polskiej placówce pocztowej operatora wyznaczonego w rozumieniu ustawy z dnia 23 listopada 2012 r. - Prawo pocztowe jest równoznaczne z wniesieniem go do Sądu Najwyższego. Stosownie do brzmienia art. 321 § 3 k.wyb. wnoszący protest powinien sformułować w nim zarzuty oraz przedstawić lub wskazać dowody, na których opiera swoje zarzuty. W świetle art. 322 § 1 k.wyb. Sąd Najwyższy pozostawia bez dalszego biegu protest wniesiony przez osobę do tego nieuprawnioną lub niespełniający warunków formalnych. Podkreślić także należy, że protest wyborczy jako pierwsze pismo procesowe w sprawie powinien odpowiadać warunkom formalnym określonym w art. 126 i nast. k.p.c. Niezbędne jest zatem, aby protest wyborczy zawierał: 1. oznaczenie podmiotu wnoszącego protest z podaniem jego adresu i numeru PESEL; 2. wniosek o stwierdzenie nieważności wyboru Prezydenta Rzeczypospolitej; 3. zarzuty; 4. przedstawienie lub wskazanie dowodów, na których oparto zarzuty; 5. uzasadnienie zarzutów; 6. własnoręczny podpis skarżącego lub jego pełnomocnika. Ponadto, jeśli protest wyborczy składa osoba przebywająca za granicą lub na polskim statku morskim protest musi dodatkowo zawierać oznaczenie pełnomocnika zamieszkałego w Polsce lub pełnomocnika do doręczeń zamieszkałego w Polsce wraz ze wskazaniem ich adresów. Sąd Najwyższy uchwałą z 25 października 2023 r., I NZP 8/23, której nadano moc zasady prawnej, jednoznacznie stwierdził, że „w postępowaniach zainicjowanych protestami przeciwko ważności wyborów: do Sejmu Rzeczypospolitej Polskiej i do Senatu Rzeczypospolitej Polskiej, Prezydenta
I NSW 9332/25 3 Rzeczypospolitej Polskiej oraz do Parlamentu Europejskiego w Rzeczypospolitej Polskiej, o których mowa w ustawie z dnia 5 stycznia 2011 r. – Kodeks wyborczy (tekst jedn. Dz.U. 2022, poz. 1277, ze zm.), a także w postępowaniu zainicjowanym protestem przeciwko ważności referendum, o którym mowa w ustawie z dnia 14 marca 2003 r. o referendum ogólnokrajowym (tekst jedn. Dz.U. 2020, poz. 851, ze zm.), nie mają zastosowania przepisy art. 130 § 1-2 oraz art. 1301a § 1-3 ustawy z dnia 17 listopada 1964 r. – Kodeks postępowania cywilnego (tekst jedn. Dz.U. 2023, poz. 1550, ze zm.)”. W sprawach dotyczących protestów wyborczych nie wzywa się zatem wnoszących protest do uzupełnienia braku formalnego pisma Z załączonego do protestu pełnomocnictwa nie wynika, aby umocowanie do działania obejmowało także postępowania przed Sądem Najwyższym. Sąd Najwyższy nie jest bowiem urzędem ani instytucją użyteczności publicznej, a takie jednostki zostały wymienione w pełnomocnictwie z 11 października 2022 r. Złożenie protestu wyborczego nie było objęte posiadanym przez K. M. pełnomocnictwie. W treści pełnomocnictwa powinno być ujawnione, że obejmuje ono działanie przed Sądem Najwyższym. Dlatego też przyjąć należy, że wniesiony protest obarczony jest brakiem formalnym o charakterze nieusuwalnym. Z powyższych względów Sąd Najwyższy, działając na podstawie art. 322 § 1 k.wyb. w zw. z art. 321 § 3 k.wyb., postanowił jak w sentencji. MR [a.ł]
Powiązane orzeczenia
- I NSW 10345/25 2025-06-24Czy protest wyborczy przeciwko wyborowi Prezydenta Rzeczypospolitej Polskiej, który nie spełnia wymogów formalnych określonych w Kodeksie wyborczym i Kodeksie postępowania cywilnego, powinien zostać pozostawiony bez dals…
- I NSW 1761/25 2025-06-23Czy protest przeciwko wyborowi Prezydenta Rzeczypospolitej, który nie spełnia wymogów formalnych określonych w Kodeksie wyborczym i Kodeksie postępowania cywilnego, powinien zostać pozostawiony bez dalszego biegu?
- I NSW 10450/25 2025-06-26Czy protest przeciwko wyborowi Prezydenta Rzeczypospolitej Polskiej, który nie spełnia wymogów formalnych określonych w Kodeksie wyborczym, powinien zostać pozostawiony bez dalszego biegu?
- I NSW 9253/25 2025-06-26Czy protest przeciwko wyborowi Prezydenta Rzeczypospolitej Polskiej, który nie spełnia wymogów formalnych określonych w Kodeksie wyborczym i Kodeksie postępowania cywilnego, powinien zostać pozostawiony bez dalszego bieg…
- I NSW 10394/25 2025-06-27Czy protest wyborczy przeciwko wyborowi Prezydenta Rzeczypospolitej Polskiej, który nie spełnia wymogów formalnych określonych w Kodeksie wyborczym i Kodeksie postępowania cywilnego, powinien zostać pozostawiony bez dals…
Powołane przepisy
art. 321 § 1art. 321 § 3art. 322 § 1art. 126art. 130 § 1art. 1301a § 1§ 1§ 3
Źródło: Baza Orzeczeń Sądu Najwyższego (sn.pl), pozyskano 29.07.2026. · PDF źródłowy