I NSWR 195/23
Izba Kontroli Nadzwyczajnej i Spraw Publicznych2023-11-23
Skład orzekający: Oktawian Nawrot, Paweł Czubik, Tomasz Przesławski
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy protest przeciwko ważności referendum ogólnokrajowego, który nie zawiera wniosku o unieważnienie referendum, powinien zostać pozostawiony bez dalszego biegu?Ratio decidendi
Sąd Najwyższy pozostawia protest przeciwko ważności referendum ogólnokrajowego bez dalszego biegu, jeżeli nie zawiera on wniosku o unieważnienie referendum. Brak takiego wniosku stanowi samoistną i wystarczającą przesłankę do pozostawienia pisma bez dalszego biegu, zgodnie z art. 243 § 1 k.wyb. w zw. z art. 34 ust. 2 u.r.o.Stan faktyczny
B.W. złożyła w Sądzie Najwyższym pismo zatytułowane „protest referendalny”, w którym opisała sytuację z dnia wyborów, gdy obsługa komisji wyborczej zadawała głosującym pytania o wydanie kompletu kart do głosowania. Pismo to nie zawierało jednak żadnego wniosku, w szczególności wniosku o unieważnienie referendum ogólnokrajowego.Rozstrzygnięcie
Sąd Najwyższy postanowił pozostawić protest bez dalszego biegu.Pełny tekst orzeczenia
I NSWR 195/23 POSTANOWIENIE Dnia 23 listopada 2023 r. Sąd Najwyższy w składzie: SSN Oktawian Nawrot (przewodniczący, sprawozdawca) SSN Paweł Czubik SSN Tomasz Przesławski w sprawie z protestu B.W. przeciwko ważności referendum ogólnokrajowego zarządzonego na dzień 15 października 2023 r., przy udziale Prokuratora Generalnego i Przewodniczącego Państwowej Komisji Wyborczej, po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym w Izbie Kontroli Nadzwyczajnej i Spraw Publicznych w dniu 23 listopada 2023 r., pozostawia protest bez dalszego biegu. UZASADNIENIE W dniu 24 października 2023 r. B. W. złożyła w Sądzie Najwyższym pismo zatytułowane „protest referendalny”, w którym poinformowała, że w dniu wyborów, w Komisji Wyborczej w Ośrodku przy ul. […] w W., obsługa Obwodowej Komisji Wyborczej zadawała głosującym pytania czy wydać komplet kart do głosowania. Sąd Najwyższy zważył, co następuje:
I NSWR 195/23 2 Zgodnie z art. 34 ust. 1 ustawy z dnia 14 marca 2003 r. o referendum ogólnokrajowym (tekst jedn. Dz.U. 2020, poz. 851 ze zm., dalej: „u.r.o.”) protest przeciwko ważności referendum wnosi się do Sądu Najwyższego w terminie 7 dni od dnia ogłoszenia wyniku referendum przez Państwową Komisję Wyborczą w Dzienniku Ustaw Rzeczypospolitej Polskiej. Stosownie do art. 34 ust. 2 u.r.o., do warunków i trybu wnoszenia protestu przeciwko ważności referendum stosuje się odpowiednio przepisy ustawy z dnia 5 stycznia 2011 r. – Kodeks wyborczy (tekst jedn. Dz.U. 2022, poz. 1277 ze zm., dalej: „k.wyb.”). Zgodnie z art. 243 § 1 k.wyb. Sąd Najwyższy powinien pozostawić bez dalszego biegu protest wniesiony przez osobę do tego nieuprawnioną lub niespełniający warunków formalnych. Artykuł 241 § 3 k.wyb. ustanawia zaś po stronie wnoszącego protest obowiązek sformułowania w nim zarzutów oraz przedstawienia lub wskazania dowodów, na których opiera swoje zarzuty. Obowiązek rozpoznania przez Sąd Najwyższy protestu referendalnego w postępowaniu nieprocesowym oznacza w szczególności, że protest – jako pierwsze pismo w sprawie – powinien czynić zadość warunkom pisma procesowego, w tym zawierać osnowę wniosku, wskazującą jednoznacznie jaki jest faktyczny zamiar wnoszącego pismo (wskazanie o co strona wnosi). Jednocześnie zauważyć należy, że zgodnie z uchwałą składu siedmiu sędziów Sądu Najwyższego z 25 października 2023 r., I NZP 8/23, mającą moc zasady prawnej, w przypadku braków formalnych protestów referendalnych polegających na niespełnieniu ogólnych warunków, jakim odpowiadać musi każde pismo procesowe (art. 126 k.p.c.), nie wzywa się wnoszącego protest do ich uzupełnienia. Przenosząc powyższe na realia niniejszej sprawy wskazać należy, że B. W. w swoim piśmie nie zawarła żadnego wniosku, w szczególności wniosku o unieważnienie referendum ogólnokrajowego. Powyższe stanowi samoistną i wystarczającą przesłankę do pozostawienia „protestu” bez dalszego biegu. Z powyższych względów Sąd Najwyższy, działając na podstawie art. 243 § 1 zd. 1 k.wyb. w zw. z art. 34 ust. 2 u.r.o., postanowił jak w sentencji. (r.g.) [ms]
I NSWR 195/23 3
Powiązane orzeczenia
- I NSWR 2292/23 2023-11-28Czy protest przeciwko ważności referendum ogólnokrajowego, który nie zawiera wniosku o unieważnienie referendum i nie spełnia warunków pisma procesowego, powinien zostać pozostawiony bez dalszego biegu?
- I NSWR 1000/23 2023-11-23Czy protest przeciwko ważności referendum ogólnokrajowego, który nie zawiera wniosku o unieważnienie referendum i nie spełnia warunków pisma procesowego, powinien zostać pozostawiony bez dalszego biegu?
- I NSWR 1092/23 2023-11-23Czy protest przeciwko ważności referendum ogólnokrajowego, który nie zawiera wniosku o unieważnienie referendum i nie spełnia warunków pisma procesowego, powinien zostać pozostawiony bez dalszego biegu?
- I NSWR 304/23 2023-11-23Czy protest referendalny wniesiony przez osobę nieuprawnioną lub niespełniający warunków formalnych powinien zostać pozostawiony bez dalszego biegu?
- I NSWR 1029/23 2023-11-30Czy protest przeciwko ważności referendum ogólnokrajowego, który nie spełnia wymogów formalnych pisma procesowego i nie zawiera sprecyzowanych zarzutów ani dowodów, powinien zostać pozostawiony bez dalszego biegu?
Powołane przepisy
art. 34 ust. 1art. 34 ust. 2art. 243 § 1art. 126 KPC§ 1§ 3
Źródło: Baza Orzeczeń Sądu Najwyższego (sn.pl), pozyskano 29.07.2026. · PDF źródłowy