II NSK 73/25
Izba Kontroli Nadzwyczajnej i Spraw Publicznych2025-11-04
Skład orzekający: Oktawian Nawrot
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy skarga kasacyjna przysługuje od orzeczeń Sądu Najwyższego, postanowienia sądu drugiej instancji oddalającego skargę na przewlekłość postępowania, zarządzenia o zwrocie pozwu oraz wezwania do uzupełnienia braków formalnych?Ratio decidendi
Sąd Najwyższy odrzucił skargę kasacyjną, stwierdzając, że nie przysługuje ona od jego własnych orzeczeń, które są ostateczne. Ponadto, skarga kasacyjna nie jest dopuszczalna od postanowienia sądu drugiej instancji oddalającego skargę na przewlekłość postępowania, gdyż nie jest to wyrok ani postanowienie kończące postępowanie w sprawie. Również zarządzenie o zwrocie pozwu i wezwanie do uzupełnienia braków formalnych nie są orzeczeniami sądu, a zatem nie mogą być przedmiotem skargi kasacyjnej.Stan faktyczny
J.W. wniósł skargę kasacyjną od szeregu orzeczeń, w tym postanowień Sądu Najwyższego, postanowienia Sądu Apelacyjnego w Łodzi oddalającego skargę na przewlekłość postępowania, zarządzenia o zwrocie pozwu oraz wezwania do uzupełnienia braków formalnych. Skarżący sam sporządził i wniósł skargę kasacyjną, nie będąc reprezentowanym przez profesjonalnego pełnomocnika. Sąd Najwyższy rozpoznał sprawę na posiedzeniu niejawnym.Rozstrzygnięcie
Sąd Najwyższy odrzucił skargę kasacyjną jako niedopuszczalną.Pełny tekst orzeczenia
II NSK 73/25 POSTANOWIENIE Dnia 4 listopada 2025 r. Sąd Najwyższy w składzie: SSN Oktawian Nawrot w sprawach: z zażalenia J.W. na postanowienie Sądu Najwyższego z 15 lipca 2025 r., sygn. akt I NSP 235/25 (I NZ 49/25), ze skargi J.W. na naruszenie prawa strony do rozpoznania sprawy bez nieuzasadnionej zwłoki w postępowaniu przed Sądem Apelacyjnym w Łodzi w sprawie o sygn. I As 27/25 (I NSP 235/25), ze skargi J.W. na naruszenie prawa strony do rozpoznania sprawy bez nieuzasadnionej zwłoki w postępowaniu przed Sądem Okręgowym w Łodzi (sprawa Sądu Apelacyjnego w Lublinie I As 27/25), z powództwa J.W. przeciwko Skarbowi Państwa – Prezydentowi Miasta Ł., Gminie Ł., Sądowi Rejonowemu dla Łodzi-Śródmieścia w Łodzi, M.P. oraz M. spółce z ograniczoną odpowiedzialnością z siedzibą w Ł. o ochronę dóbr osobistych (sprawa Sądu Okręgowego w Łodzi II C 2856/24), na posiedzeniu niejawnym w Izbie Kontroli Nadzwyczajnej i Spraw Publicznych w dniu 4 listopada 2025 r., w przedmiocie skargi kasacyjnej J.W. od postanowienia Sądu Najwyższego z 19 września 2025 r. sygn. I NZ 49/25, od postanowienia Sądu Najwyższego z 15 lipca 2025 r., sygn. I NSP 235/25, od postanowienia Sądu Apelacyjnego w Łodzi z 16 kwietnia 2025 r., sygn. I As 27/25, od zarządzenia przewodniczącego z 28 stycznia 2025 r., sygn. II C 2856/24, od wezwania do uzupełnia braków formalnych pozwu z 13 stycznia 2025 r. sygn. II C 2856/24, odrzuca skargę. UZASADNIENIE
II NSK 73/25 2 Skargą kasacyjną z 8 października 2025 r. J.W. zaskarżył: postanowienie Sądu Najwyższego Izby Kontroli Nadzwyczajnej i Spraw Publicznych z dnia 19 września 2025 r., sygn. akt I NZ 49/25, odrzucające zażalenie na postanowienie Sądu Najwyższego Izby Kontroli Nadzwyczajnej i Spraw Publicznych z dnia 15 lipca 2025 r., sygn. akt I NSP 235/25, postanowienie Sądu Najwyższego Izby Kontroli Nadzwyczajnej i Spraw Publicznych z dnia 15 lipca 2025 r., sygn. akt I NSP 235/25, odrzucające skargę na postanowienie Sądu Apelacyjnego w Łodzi z dnia 16 kwietnia 2025 r., sygn. akt I As 27/25, postanowienie Sądu Apelacyjnego w Łodzi z dnia 16 kwietnia 2025 r., sygn. akt I As 27/25, oddalające skargę na bezczynność Sądu Okręgowego w Łodzi w sprawie rozpatrzenia pozwu skarżącego o naruszenie dóbr osobistych, wniesionego do Sądu Okręgowego w Łodzi dniu 27 grudnia 2024 r., zarządzenie Przewodniczącego w osobie sędzi Sądu Okręgowego w Łodzi II Wydział Cywilny K.W. z dnia 28 stycznia 2025 r., sygn. akt II C 2856/24, o zwrocie pozwu oraz wezwanie z dnia 13 stycznia 2025 r., sygn. akt II C 2856/24, do usunięcia braków formalnych pozwu przez oznaczenie daty wymagalności roszczenia w terminie 7 dni pod rygorem jego zwrotu. Sąd Najwyższy zważył, co następuje: Skarga kasacyjna podlegała odrzuceniu. Zgodnie z art. 3981 § 1 k.p.c. od wydanego przez sąd drugiej instancji prawomocnego wyroku lub postanowienia w przedmiocie odrzucenia pozwu albo umorzenia postępowania kończących postępowanie w sprawie strona, Prokurator Generalny, Rzecznik Praw Obywatelskich lub Rzecznik Praw Dziecka może wnieść skargę kasacyjną do Sądu Najwyższego, chyba że przepis szczególny stanowi inaczej. Stosownie natomiast do art. 3986 § 2 k.p.c., sąd drugiej instancji odrzuca skargę kasacyjną wniesioną po upływie terminu, skargę niespełniającą wymagań określonych w art. 3984 § 1 k.p.c., nieopłaconą oraz skargę, której braków nie usunięto w terminie lub z innych przyczyn niedopuszczalną. Z kolei § 3 przytoczonego przepisu stanowi, że Sąd Najwyższy odrzuca skargę kasacyjną,
II NSK 73/25 3 która podlegała odrzuceniu przez sąd drugiej instancji, albo zwraca ją temu sądowi w celu usunięcia dostrzeżonych braków. W niniejszym postępowaniu skarżący zaskarżył orzeczenia Sądu Najwyższego, postanowienie Sądu Apelacyjnego w Łodzi oddalające skargę na przewlekłość postępowania, zarządzenie o zwrocie pozwu oraz wezwanie do uzupełnienia braków formalnych. W odniesieniu do orzeczeń Sądu Najwyższego wskazać należy, że nie podlegają one zaskarżeniu. Orzeczenia wydane przez Sąd Najwyższy są ostateczne i nie przysługują na nie żadne środki zaskarżenia, w tym skarga kasacyjna (zob. postanowienie Sądu Najwyższego z 1 kwietnia 2025 r., I NZ 9/25, postanowienie Sądu Najwyższego z 10 grudnia 2024 r., I CNP 109/24). W świetle art. 3981 § 1 k.p.c. skarga kasacyjna nie przysługuje także od postanowienia Sądu Apelacyjnego w Łodzi oddalającego skargę na przewlekłość postępowania, gdyż nie jest to prawomocny wyrok ani postanowienie w przedmiocie odrzucenia pozwu albo umorzenia postępowania, kończące postępowanie w sprawie. Z tego samego względu niedopuszczalna jest również skarga na kasacyjna od zarządzenia o zwrocie pozwu oraz od wezwania do uzupełnienia braków formalnych. Podkreślić należy, że zarówno zarządzenie o zwrocie pozwu, jaki i wezwanie do uzupełnienia braków formalnych nie są orzeczeniami sądu, a więc nie stanowią wyroków, postanowień ani nakazów zapłaty. W konsekwencji nie mogą być przedmiotem skargi kasacyjnej. Reasumując art. 3981 § 1 k.p.c. nie daje podstaw do wniesienia skargi kasacyjnej od postanowień Sądu Najwyższego, postanowienia Sądu Apelacyjnego w Łodzi oddalającego skargę na przewlekłość postępowania ani od zarządzenia o zwrocie pozwu czy wezwania do uzupełnienia braków formalnych. Skargę kasacyjną należało zatem uznać za niedopuszczalną i w konsekwencji odrzucić. Niezależnie od powyższego wskazać należy, że w postępowaniu wszczętym w wyniku wniesienia skargi kasacyjnej obowiązuje zastępstwo stron przez adwokatów lub radców prawnych, gdyż postępowanie toczy się przed Sądem Najwyższym. Oznacza to, że w tym postępowaniu zdolność strony
II NSK 73/25 4 do samodzielnego podejmowania czynności procesowych (zdolność postulacyjna) jest wyłączona (zob. postanowienie Sądu Najwyższego z dnia 14 listopada 2024 r., I CSK 3518/24). W niniejszej sprawie skargę kasacyjną skarżący wywiódł osobiście, a zatem bez wymaganej reprezentacji przez profesjonalnego pełnomocnika. W sprawie nie zachodzą też przesłanki do zastosowania art. 871 § 2 k.p.c. Powyższe stanowi odrębną, samoistną przyczynę odrzucenia skargi kasacyjnej. Z powyższych względów, na podstawie powołanych przepisów, Sąd Najwyższy postanowił jak w sentencji. [P.Sz.]
Powiązane orzeczenia
- I CSK 2479/24 2025-08-21Czy skarga kasacyjna, która nie precyzuje zakresu żądanego uchylenia lub zmiany orzeczenia, spełnia wymogi formalne umożliwiające jej rozpoznanie przez Sąd Najwyższy?
- I CZ 95/16 2016-12-08Czy skarga kasacyjna przysługuje od postanowienia sądu drugiej instancji o oddaleniu zażalenia na postanowienie o odrzuceniu apelacji?
- I CSK 4438/22 2023-09-28Czy skarga kasacyjna, która nie zawiera wniosku o uchylenie lub uchylenie i zmianę zaskarżonego orzeczenia, podlega odrzuceniu?
- I CSK 488/18 2019-03-21Czy skarga kasacyjna może być wniesiona od orzeczenia, które nie rozstrzygnęło o odsetkach, a jeśli tak, to jakie są przesłanki jej przyjęcia do rozpoznania?
- II CSK 571/14 2015-04-22Czy skarga kasacyjna spełnia wymogi formalne dotyczące jej przyjęcia do rozpoznania przez Sąd Najwyższy, w szczególności w kontekście uzasadnienia wniosku o przyjęcie skargi do rozpoznania?
Powołane przepisy
art. 3981 § 1 KPCart. 3986 § 2 KPCart. 3984 § 1 KPCart. 871 § 2 KPC§ 1§ 2§ 3
Źródło: Baza Orzeczeń Sądu Najwyższego (sn.pl), pozyskano 29.07.2026. · PDF źródłowy