II NSNC 120/23
Izba Kontroli Nadzwyczajnej i Spraw Publicznych2023-05-24
Skład orzekający: Grzegorz Żmij, Oktawian Nawrot
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy skarga nadzwyczajna, w której zakres zaskarżenia orzeczenia jest szerszy niż zakres wniosku o jego uchylenie, spełnia wymogi formalne i podlega merytorycznemu rozpoznaniu?Ratio decidendi
Skarga nadzwyczajna, podobnie jak skarga kasacyjna, podlega odrzuceniu, jeśli nie zachodzi korelacja między zakresem zaskarżenia orzeczenia a zakresem wniosku o jego uchylenie lub zmianę. Brak tej korelacji stanowi fundamentalny brak konstrukcyjny, skutkujący odrzuceniem skargi a limine, bez wezwania do usunięcia braków. W przypadku skargi nadzwyczajnej, zastosowanie mają przepisy Kodeksu postępowania cywilnego dotyczące skargi kasacyjnej w zakresie nieuregulowanym ustawą o Sądzie Najwyższym.Stan faktyczny
Prokurator Generalny wniósł skargę nadzwyczajną od postanowienia Sądu Apelacyjnego w Warszawie, które oddaliło apelację w sprawie o nakazanie powrotu osoby podlegającej władzy rodzicielskiej za granicę. Prokurator Generalny zaskarżył postanowienie w całości, ale wniósł o uchylenie jedynie jego części. Sąd Najwyższy rozpoznał sprawę na posiedzeniu niejawnym.Rozstrzygnięcie
Sąd Najwyższy odrzucił skargę nadzwyczajną i zniósł wzajemnie między uczestnikami koszty postępowania przed Sądem Najwyższym.Pełny tekst orzeczenia
II NSNc 120/23 POSTANOWIENIE Dnia 24 maja 2023 r. Sąd Najwyższy w składzie: SSN Grzegorz Żmij (przewodniczący, sprawozdawca) SSN Oktawian Nawrot Jarosław Wołodkiewicz (ławnik Sądu Najwyższego) w sprawie z wniosku S.M. z udziałem E.M. i Prokuratora Prokuratury Okręgowej w Białymstoku o nakazanie powrotu osoby podlegającej władzy rodzicielskiej lub pozostającej pod opieką za granicą, na posiedzeniu niejawnym w Izbie Kontroli Nadzwyczajnej i Spraw Publicznych w dniu 24 maja 2023 r., na skutek skargi nadzwyczajnej wniesionej przez Prokuratora Generalnego od prawomocnego postanowienia Sądu Apelacyjnego w Warszawie z dnia 17 kwietnia 2020 r., sygn. akt I ACa 115/20, 1. odrzuca skargę; 2. znosi wzajemnie między uczestnikami koszty postępowania przed Sądem Najwyższym wywołane wniesioną skargą nadzwyczajną. UZASADNIENIE Postanowieniem z dnia 17 kwietnia 2020 r. Sąd Apelacyjny w Warszawie w sprawie I ACa 115/20 z wniosku S.M., z udziałem E.M. i Prokuratora Prokuratury Okręgowej w Białymstoku, o nakazanie powrotu osoby podlegającej władzy rodzicielskiej lub pozostającej pod opieką za granicą, (pkt 1) oddalił apelację uczestniczki od postanowienia Sądu Okręgowego w Białymstoku z 17 grudnia 2019 r. sygn. akt I Ns 138/19 oraz (pkt 2) orzekł o kosztach postępowania apelacyjnego.
II NSNc 120/23 2 Prokurator Generalny skargą nadzwyczajną z 1 marca 2022 r. zaskarżył prawomocne postanowienie Sądu Apelacyjnego w Warszawie z 17 kwietnia 2020 r. w całości wnosząc o uchylenie punktu pierwszego zaskarżonego postanowienia i przekazanie sprawy w tym zakresie do ponownego rozpoznania Sądowi Apelacyjnemu w Warszawie z pozostawieniem temu sądowi rozstrzygnięcia o kosztach postępowania. Wnioskodawca w odpowiedzi na skargę nadzwyczajną z 20 maja 2022 r. wniósł o oddalenie skargi nadzwyczajnej oraz o zasądzenie na rzecz wnioskodawcy kosztów postępowania ze skargi nadzwyczajnej według norm przepisanych. Uczestniczka postępowania w odpowiedzi na skargę nadzwyczajną z 25 maja 2022 r. przyłączyła się w całości do stanowiska Prokuratora Generalnego. Sąd Najwyższy zważył, co następuje: Skarga nadzwyczajna podlegała odrzuceniu. Ustawa z dnia 8 grudnia 2017 r. o Sądzie Najwyższym (tekst jedn. Dz.U. 2021, poz. 1904 ze zm., dalej: „u.s.n.”) w art. 89 i następnych, wprowadziła oraz uregulowała nowy, nadzwyczajny środek zaskarżenia, mający zapewnić zgodność z zasadą demokratycznego państwa prawnego urzeczywistniającego zasady sprawiedliwości społecznej. Zgodnie z art. 95 pkt 1 u.s.n. w zakresie nieuregulowanym przepisami ustawy do skargi nadzwyczajnej, w tym postępowania w sprawie tej skargi, stosuje się w zakresie spraw cywilnych – przepisy ustawy z dnia 17 listopada 1964 r. – Kodeks postępowania cywilnego dotyczące skargi kasacyjnej, z wyłączeniem art. 3984 § 2 oraz art. 3989 k.p.c. Przepisy ustawy o Sądzie Najwyższym nie regulują warunków formalnych skargi nadzwyczajnej, dlatego też należy zastosować w tym zakresie regulacje zawarte w Kodeksie postępowania cywilnego. Zgodnie z art. 3984 § 1 k.p.c. do elementów konstrukcyjnych skargi kasacyjnej (a zatem także skargi nadzwyczajnej) należy m.in. oznaczenie orzeczenia, od którego jest wniesiona, ze wskazaniem czy jest ono zaskarżone
II NSNc 120/23 3 w całości czy w części (pkt 1), a także sformułowanie wniosku o uchylenie lub uchylenie i zmianę orzeczenia z oznaczeniem zakresu żądanego uchylenia i zmiany (pkt 3). Bezwzględnym wymogiem jest, aby zakres zaskarżenia i wniosek o uchylenie lub o uchylenie i zmianę orzeczenia były ze sobą ściśle skorelowane, w przeciwnym wypadku skarga nadzwyczajna, podobnie jak skarga kasacyjna, nie spełnia wymagań konstrukcyjnych przewidzianych w art. 3984 § 1 pkt 1 i 3 k.p.c. i podlega odrzuceniu a limine bez wezwania do usunięcia tego braku skargi (postanowienia Sądu Najwyższego: z 30 stycznia 2023 r., I CSK 3651/22; z 25 kwietnia 2022 r., I CSK 1238/22; z 22 września 2022 r., I CSK 3819/22). W poddanej pod rozstrzygnięcie Sądu Najwyższego skardze nadzwyczajnej Prokurator Generalny zaskarżył postanowienie Sądu Apelacyjnego w całości, ale wniósł o jego uchylenie oznaczonej części. W skardze nie ma zatem fundamentalnej korelacji między zakresem zaskarżenia a zakresem wniosku kasacyjnego, co w konsekwencji skutkuje odrzuceniem skargi nadzwyczajnej. Biorąc powyższe pod uwagę Sąd Najwyższy na podstawie art. 95 pkt 1 u.s.n. w zw. z art. 3986 § 3 k.p.c. w zw. z art. 13 § 2 k.p.c. w odrzucił skargę nadzwyczajną. O wzajemnym zniesieniu kosztów postępowania wywołanego wniesioną skargą nadzwyczajną Sąd Najwyższy orzekł na podstawie z art. 39818 k.p.c. w zw. z art. 13 § 2 k.p.c., zgodnie z którym w razie wniesienia skargi kasacyjnej przez Prokuratora Generalnego, Rzecznika Praw Obywatelskich lub Rzecznika Praw Dziecka koszty procesu w postępowaniu kasacyjnym podlegają wzajemnemu zniesieniu. Powołany przepis z mocy art. 95 pkt 1 u.s.n. stosuje się również do postępowania w sprawie skargi nadzwyczajnej. (P.S.)
II NSNc 120/23 4
Powiązane orzeczenia
- II NSNC 124/23 2023-06-07Czy skarga nadzwyczajna, wniesiona przez Prokuratora Generalnego, podlega odrzuceniu z powodu niespełnienia wymogów formalnych dotyczących wniosku o uchylenie lub zmianę orzeczenia?
- II NSNC 118/23 2023-10-11Czy skarga nadzwyczajna, która nie zawiera wniosku o uchylenie lub zmianę orzeczenia z oznaczeniem zakresu żądanego uchylenia lub zmiany, podlega odrzuceniu?
- II NSNC 75/23 2023-06-01Czy skarga nadzwyczajna, która nie precyzuje, czy zaskarżone orzeczenie ma zostać uchylone w całości czy w części, spełnia wymogi formalne przewidziane w ustawie o Sądzie Najwyższym i Kodeksie postępowania cywilnego?
- II NSNC 138/23 2023-09-14Czy skarga nadzwyczajna wniesiona przez Prokuratora Generalnego, która nie precyzuje, czy zaskarżone orzeczenie ma być uchylone w całości czy w części, spełnia wymogi formalne przewidziane dla skargi kasacyjnej, do który…
- II NSNC 78/23 2023-06-07Czy skarga nadzwyczajna wniesiona przez Prokuratora Generalnego, która nie precyzuje, czy zaskarżone orzeczenie ma zostać uchylone w całości czy w części, spełnia wymogi formalne przewidziane w Kodeksie postępowania cywi…
Powołane przepisy
art. 89art. 95 pkt 1art. 3984 § 2art. 3989 KPCart. 3984 § 1 KPCart. 3984 § 1 pkt 1art. 3986 § 3 KPCart. 13 § 2 KPCart. 39818 KPC§ 2§ 1§ 1 pkt 1
Źródło: Baza Orzeczeń Sądu Najwyższego (sn.pl), pozyskano 29.07.2026. · PDF źródłowy