III AZP 3/87

Skład orzekającyPrzewodniczący: sędzia SN Z. Marmaj. Sędziowie H. Ciepła, W. Łysakowski (sprawozdawca). SentencjaSąd Najwyższy w sprawie ze skargi Heleny K. na decyzję Izby Skarbowej w T. z dnia 26 lipca 1986 r. w przedmiocie odmowy przyznania ulgi podatkowej z tytułu inwestycji po rozpoznaniu na posiedzeniu jawnym zagadnienia prawnego przekazanego przez Naczelny Sąd Administracyjny - Ośrodek Zamiejscowy w Lublinie postanowieniem z dnia 27 stycznia 1987 r. do rozstrzygnięcia w trybie art. 391 k.p.c.:"Czy podatnik traci uprawnienia do ulgi podatkowej z tytułu inwestycji polegającej na nabyciu stacji trafo-słupowej oraz na wybudowaniu linii napowietrznej, transformatora i przyłącza napowietrznego do warsztatu rzemieślniczego przez to, że z mocy prawa stały się one własnością Państwa (zakładu energetycznego)?"podjął następującą uchwałę:Przejście z mocy prawa na własność Państwa (zakładu energetycznego) urządzeń energetycznych, takich jak linia napowietrzna, stacja trafo-słupowa, transformator, przyłącze napowietrzne, zakupionych i wykorzystywanych przez podatnika w ramach wykonywanej działalności, nie wyłącza jego uprawnienia do ulgi inwestycyjnej przewidzianej w art. 1 ust. 1 pkt 2 ustawy z dnia 19 grudnia 1975 r. o ulgach podatkowych z tytułu inwestycji (Dz. U. Nr 45, poz. 230).Uzasadnienie faktyczneSpółka cywilna w D., reprezentowana przez Helenę K., poniosła nakłady w kwocie 427.800 zł na zakup i instalację urządzeń energetycznych (linii napowietrznej, stacji trafo-słupowej, transformatora i przyłącza napowietrznego) koniecznych do podłączenia prowadzonej przez nią piekarni do sieci energetycznej. Urządzenia te zostały przejęte nieodpłatnie przez Zakład Energetyczny w R. i stały się z mocy prawa własnością Państwa.Powołując się na poniesione nakłady, Helena K. wystąpiła o przyznanie spółce ulgi podatkowej przewidzianej w ustawie z dnia 19 grudnia 1975 r. o ulgach podatkowych z tytułu inwestycji (Dz. U. Nr 45, poz. 230).Ostateczną decyzją z dnia 26 lipca 1986 r. Izba Skarbowa w T. odmówiła przyznania ulgi podatkowej z tytułu zakupu i inwestycji urządzeń energetycznych. Zdaniem tego organu, brak jest - w świetle powołanej ustawy oraz przepisów aktu wykonawczego do tej ustawy (rozporządzenie Rady Ministrów z dnia 29 grudnia 1975 r. w sprawie ulg podatkowych z tytułu inwestycji - Dz. U. Nr 46, poz. 244 ze zm.) - podstawy prawnej do uwzględnienia żądania podatnika, gdyż przedmiotowe urządzenia od chwili ich przejęcia do eksploatacji stały się własnością Państwa (zakładu energetycznego).Na decyzję Izby Skarbowej Helena K. wniosła skargę do sądu administracyjnego. W związku z tą skargą Naczelny Sąd Administracyjny przedstawił Sądowi Najwyższemu do rozstrzygnięcia przytoczone wyżej zagadnienie prawne. Uzasadnienie prawneSąd Najwyższy zważył, co następuje:Urządzenia w postaci linii napowietrznej, stacji trafo-słupowej, transformatora i przyłącza napowietrznego służą po ich zainstalowaniu (podłączeniu do sieci energetycznej) do przesyłania energii elektrycznej i jako takie są urządzeniami energetycznymi w rozumieniu art. 15 pkt 3 ustawy z dnia 6 kwietnia 1984 r. o gospodarce energetycznej (Dz. U. Nr 21, poz. 96).Urządzenia energetyczne, jak również inne urządzenia techniczne wykorzystywane w działalności warsztatów rzemieślniczych są "urządzeniami", o jakich mowa w art. 1 ust. 1 pkt 2 ustawy z dnia 19 grudnia 1975 r. o ulgach podatkowych z tytułu inwestycji (Dz. U. Nr 45, poz. 230).Stosownie do powołanego wyżej przepisu uzyskanie ulgi podatkowej jest warunkowane tym, by ubiegający się o nią podatnik zakupił i wykorzystywał urządzenia w ramach wykonywanej działalności. Bliższe wyjaśnienie w tej materii zawiera § 7 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 17 grudnia 1984 r. w sprawie ulg podatkowych z tytułu inwestycji (Dz. U. Nr 60, poz. 307). Zgodnie z tym przepisem ulgi inwestycyjne przysługują, jeżeli sumy wydatkowane na inwestycje całkowicie obciążą podatnika i nie zostaną mu zwrócone w jakiejkolwiek formie oraz nie stanowią kosztów uzyskania przychodów. Innych warunków uzyskania ulgi podatkowej z tytułu zakupu i wykorzystywania w ramach prowadzonej działalności urządzenia (a również maszyny) powołane wyżej przepisy nie przewidują. Nie wyłącza zatem uprawnienia do uzyskania ulgi podatkowej, o jakim mowa, przejście z mocy prawa zakupionych, zainstalowanych na własny koszt i wykorzystywanych przez podatnika w ramach prowadzonej działalności urządzeń energetycznych na własność Państwa (zakładu energetycznego). Przeszkody takiej nie stanowi w szczególności treść unormowania § 13 powołanego rozporządzenia. Przepis ten normuje skutki prawne związane z przeniesieniem własności przedmiotu majątkowego, w związku z którym była już przyznana ulga podatkowa, a taka sytuacja w rozważanym stanie faktycznym nie zachodzi.Ponadto należy zauważyć, że do wyrażonego w sentencji uchwały poglądu prowadzi też wykładnia celowościowa art. 1 ust. 1 pkt 2 ustawy o ulgach podatkowych z tytułu inwestycji. Przyjęcie odmiennego poglądu oznaczałoby w praktyce, że podatnik - właściciel zakupionego i wykorzystywanego w ramach prowadzonej działalności urządzenia znalazłby się w korzystniejszej sytuacji niż podatnik, który zakupił i wykorzystuje w ramach prowadzonej działalności urządzenie stanowiące z mocy prawa własność Państwa. Nie byłaby to praktyka zamierzona przez ustawodawcę.Z przytoczonych względów należało udzielić odpowiedzi jak w sentencji uchwały.