I ZB 34/25
Izba Odpowiedzialności Zawodowej2025-04-08
Skład orzekający: Pawła Wojciechowskiego, Pawłowi Wojciechowskiemu
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy wniosek o zbadanie wymogów niezawisłości i bezstronności sędziego Sądu Najwyższego, który nie zawiera żądania stwierdzenia, że w danej sprawie zachodzą przesłanki określone w art. 29 § 5 u.SN oraz nie przytacza okoliczności uzasadniających żądanie wraz z dowodami na ich poparcie, podlega odrzuceniu bez wzywania do usunięcia braków?Ratio decidendi
Wniosek o zbadanie wymogów niezawisłości i bezstronności sędziego Sądu Najwyższego, który nie spełnia wymagań formalnych określonych w ustawie, w szczególności nie zawiera żądania stwierdzenia, że w danej sprawie zachodzą przesłanki określone w art. 29 § 5 u.SN oraz nie przytacza okoliczności uzasadniających żądanie wraz z dowodami na ich poparcie, podlega odrzuceniu bez wzywania do usunięcia braków formalnych na podstawie art. 29 § 10 u.SN. Niedopuszczalne jest ustalanie lub ocena przez Sąd Najwyższy zgodności z prawem powołania sędziego, a badanie niezawisłości i bezstronności sędziego wymaga kumulatywnego przytoczenia i wykazania okoliczności towarzyszących jego powołaniu oraz jego postępowania po powołaniu, które mogą mieć wpływ na wynik konkretnej sprawy.Stan faktyczny
Adwokat złożył wniosek o zbadanie spełnienia przez sędziego Sądu Najwyższego wymogów niezawisłości i bezstronności w konkretnej sprawie. Wniosek ten nie zawierał wymaganych ustawą elementów konstrukcyjnych i konstytutywnych. Sąd Najwyższy rozpoznał wniosek na podstawie przepisów ustawy o Sądzie Najwyższym.Rozstrzygnięcie
Sąd Najwyższy odrzucił wniosek o zbadanie wymogów niezawisłości i bezstronności sędziego Sądu Najwyższego z powodu braków formalnych.Pełny tekst orzeczenia
I ZB 34/25 ZARZĄDZENIE Dnia 8 kwietnia 2025 r. Sąd Najwyższy w składzie: W związku z wnioskiem adwokata M. W. z dnia 26 marca 2025 r., który wpłynął do Sądu Najwyższego w dniu 28 marca 2025 r., o zbadanie spełnienia przez SSN Pawła Wojciechowskiego wymogów niezawisłości i bezstronności w sprawie o sygnaturze II ZK 14/25, na podstawie art. 29 § 10 ustawy z dnia 8 grudnia 2017 r. o Sądzie Najwyższym – dalej powoływana jako u.SN: 1)wniosek odrzucić, albowiem nie zawiera on wymaganych ustawą elementów konstrukcyjnych i zarazem konstytutywnych wniosku, co powoduje konieczność jego odrzucenia, bez wzywania strony do usunięcia braków (art. 29 § 9 pkt 1 i 2 u.SN w zw. z art. 29 § 10 zdanie pierwsze u.SN); 2)odpis zarządzenia doręczyć: SSN Pawłowi Wojciechowskiemu i adwokatowi M. W., oraz dołączyć do akt II ZK 14/25; 3) zakreślić sprawę w repertorium I ZB jako zakończoną w inny sposób. UZASADNIENIE Wniosek należało odrzucić jako niespełniający warunków określonych w u.SN. Niedopuszczalne jest ustalanie lub ocena przez Sąd Najwyższy lub inny organ władzy zgodności z prawem powołania sędziego, lub wynikającego z tego powołania uprawnienia do wykonywania zadań z zakresu wymiaru sprawiedliwości (por. art. 29 § 3 u.SN). Zgodnie zaś z art. 29 § 5 u.SN, dopuszczalne jest badanie
I ZB 34/25 2 spełnienia przez sędziego Sądu Najwyższego lub sędziego delegowanego do pełnienia czynności sędziowskich w Sądzie Najwyższym, wymogów niezawisłości i bezstronności z uwzględnieniem okoliczności towarzyszących jego powołaniu i jego postępowania po powołaniu, na wniosek uprawnionego, o którym mowa w art. 29 § 7 u.SN, jeżeli w okolicznościach danej sprawy może to doprowadzić do naruszenia standardu niezawisłości lub bezstronności, mającego wpływ na wynik sprawy z uwzględnieniem okoliczności dotyczących uprawnionego oraz charakteru sprawy. Wniosek o zbadanie wymogów niezawisłości i bezstronności sędziego Sądu Najwyższego powinien czynić zadość wymaganiom przewidzianym dla pisma procesowego, a ponadto zawierać żądanie stwierdzenia, że w danej sprawie zachodzą przesłanki określone w art. 29 § 5 u.SN oraz przytoczenie okoliczności uzasadniających żądanie wraz z dowodami na ich poparcie (art. 29 § 9 u.SN). Zgodnie z art. 29 § 10 u.SN, wniosek niespełniający tych wymagań podlega odrzuceniu bez wezwania do usunięcia braków formalnych. Odrzuceniu podlega również wniosek złożony po upływie terminu albo z innych przyczyn niedopuszczalny. Poza sporem jest. że we wniosku, o którym mowa w art. 29 § 5 u.SN, konieczne jest kumulatywne przytoczenie i wykazanie dwóch rodzajów okoliczności świadczących o braku niezawisłości i bezstronności sędziego, tj. a) okoliczności towarzyszących jego powołaniu oraz b) jego postępowania po powołaniu. Z woli ustawodawcy wniosek, o którym mowa w art. 29 § 5 u.SN, ma zatem zmierzać do stwierdzenia niespełnienia przez sędziego Sądu Najwyższego wymogów (naruszenia standardu) niezawisłości i bezstronności w konkretnej sprawie. Nie będzie wystarczające przytoczenie okoliczności towarzyszących powołaniu
I ZB 34/25 3 danego sędziego Sądu Najwyższego (w tym ewentualnych wadliwości procedury nominacyjnej) i jego postępowania po powołaniu, które mogą wywoływać uzasadnione wątpliwości co do spełnienia przezeń wymagań niezawisłości i bezstronności, ale konieczne jest także wskazanie okoliczności świadczących o tym, że „ów deficyt” może oddziaływać na wynik konkretnej sprawy, z uwzględnieniem okoliczności dotyczących uprawnionego oraz charakteru sprawy. Za okoliczności towarzyszące powołaniu sędziego na tle art. 29 § 5 u.SN nie mogą być uznane okoliczności o charakterze generalnym, odwołujące się do systemowych rozwiązań procesu powoływania sędziów (a zatem w istocie okoliczności dotyczące sposobu ich powołania), ale wyłącznie indywidualne okoliczności powołania, dotyczące konkretnego sędziego objętego wnioskiem o przeprowadzenie tzw. testu niezawisłości i bezstronności. Zatem kwestionowanie niezawisłości lub bezstronności sędziego Sądu Najwyższego nie może opierać się jedynie np. na stwierdzeniu, że sędzia został powołany na wniosek Krajowej Rady Sądownictwa ukształtowanej przepisami ustawy z dnia 8 grudnia 2017 r. o zmianie ustawy o Krajowej Radzie Sądownictwa oraz niektórych innych ustaw. Powoływanie tej okoliczności we wniosku będzie stanowić naruszenie normy z art. 29 § 4 ustawy o Sądzie Najwyższym, który stanowi, iż okoliczności towarzyszące powołaniu sędziego Sądu Najwyższego nie mogą stanowić wyłącznej podstawy do podważenia orzeczenia wydanego z udziałem tego sędziego lub kwestionowania jego niezawisłości i bezstronności. Konieczne jest zatem powołanie jeszcze innych, dodatkowych okoliczności i to na podmiocie składającym wniosek o stwierdzenie braku standardów niezawisłości i bezstronności ciąży obowiązek wykazania, że istnieją uzasadnione wątpliwości co
I ZB 34/25 4 wskazanych przymiotów. Oczywiście okoliczności te nie mogą mieć charakteru abstrakcyjnego lub ograniczać się wyłącznie do subiektywnego przeświadczenia podmiotu składającego wniosek, że istnieją powody świadczące o braku niezawisłości i bezstronności sędziego. Niedopuszczalne jest również wyprowadzanie wniosków, które byłyby sprzeczne z zasadami logicznego myślenia oraz doświadczeniem życiowym. Konieczne jest zatem wskazanie takich twierdzeń i dowodów, z których można realnie i obiektywnie wyprowadzić zastrzeżenia które zawsze muszą dotyczyć jednak osądzenia konkretnej sprawy i które rozważane z punktu widzenia prawa oraz wiążących sędziego zasad etyki, mogą wywoływać w odbiorze zewnętrznym wątpliwość co do jego bezstronności. W złożonym wniosku powyższe okoliczności nie zostały wykazane. [M. T.] [a.ł]
Powiązane orzeczenia
- I ZB 15/25 2025-10-21Czy wniosek o zbadanie wymogów niezawisłości i bezstronności sędziego Sądu Najwyższego, złożony na podstawie art. 29 § 5 ustawy o Sądzie Najwyższym, może zostać odrzucony z powodu niespełnienia wymogów formalnych, w szcz…
- I ZB 26/25 2025-07-15Czy wniosek o zbadanie wymogów niezawisłości i bezstronności sędziego Sądu Najwyższego, który nie zawiera wymaganych ustawą elementów konstrukcyjnych i konstytutywnych, podlega odrzuceniu bez wzywania strony do usunięcia…
- III CB 46/24 2025-06-13Czy wniosek o zbadanie spełnienia przez sędziego Sądu Najwyższego wymogów niezawisłości i bezstronności, oparty wyłącznie na wadliwości procedury powołania sędziego i jego postępowania po powołaniu, bez wskazania wpływu…
- II PUB 9/24 2024-11-06Czy wniosek o zbadanie wymogów niezawisłości i bezstronności sędziego Sądu Najwyższego, oparty wyłącznie na okolicznościach towarzyszących jego powołaniu, podlega odrzuceniu jako niespełniający wymogów formalnych?
- I NB 8/24 2024-06-18Czy wniosek o zbadanie wymogów niezawisłości i bezstronności sędziego Sądu Najwyższego, oparty wyłącznie na okolicznościach związanych z procedurą powołania sędziego przez Krajową Radę Sądownictwa ukształtowaną przepisam…
Powołane przepisy
art. 29 § 10art. 29 § 9 pkt 1art. 29 § 3art. 29 § 5art. 29 § 7art. 29 § 9art. 29 § 10art. 29 § 5art. 29 § 4§ 10§ 9 pkt 1§ 3
Źródło: Baza Orzeczeń Sądu Najwyższego (sn.pl), pozyskano 29.07.2026. · PDF źródłowy