I ZI 70/23

I ZI 70/23 POSTANOWIENIE Dnia 5 grudnia 2023 r. Sąd Najwyższy w składzie: SSN Marek Motuk w sprawie A. K. - sędziego Sądu Rejonowego w O. po rozpoznaniu w Izbie Odpowiedzialności Zawodowej na posiedzeniu w dniu 5 grudnia 2023 r. wniosku E. P. z dnia 30 października 2023 r. o wyznaczenie pełnomocnika z urzędu na podstawie art. 93 § 1 k.p.k. w zw. z 78 § 1 k.p.k. w zw. z art. 88 k.p.k. w zw. z art. 128 ustawy z dnia 27 lipca 2001 r. Prawo o ustroju sądów powszechnych (Dz. U. z 2023, poz. 217; dalej: „p.u.s.p.”) postanowił: nie uwzględnić wniosku. UZASADNIENIE E. P. w dniu 6 października 2023 r. wniósł do Sądu Najwyższego Izby Odpowiedzialności Zawodowej wniosek o zezwolenie na pociągnięcie do odpowiedzialności karnej A. K. - sędziego Sądu Rejonowego w O. (k. 4-8), który zarejestrowany został pod sygn. akt I ZI 70/23. Przewodniczący Wydziału I Sądu Najwyższego Izby Odpowiedzialności Zawodowej zarządzeniem z dnia 23 października 2023 r., wezwał wnioskodawcę do uzupełnienia braków formalnych m.in. poprzez sporządzenie i podpisanie wniosku przez pełnomocnika będącego radcą prawnym lub adwokatem (k. 9). I ZI 70/23 2 E. P. w dniu 30 października 2023 r. wniósł o ustanowienie pełnomocnika z urzędu w niniejszej sprawie. Wniosek swój motywował tym, że nie może ustanowić pełnomocnika samodzielnie z uwagi na brak środków i nieznajomość przepisów prawa. Oświadczył, że nie jest w stanie ponieść kosztów postępowania bez uszczerbku dla koniecznego utrzymania siebie i rodziny, gdyż nie posiada majątku na pokrycie kosztów zastępstwa procesowego (k. 12-16). Przewodniczący Wydziału I Sądu Najwyższego Izby Odpowiedzialności Zawodowej zarządzeniem z dnia 6 listopada 2023 r. wezwał wnioskodawcę do przedstawienia stosownej dokumentacji wskazującej na to, iż nie jest on w stanie ponieść kosztów obrony bez uszczerbku dla niezbędnego utrzymania siebie i rodziny w terminie 7 dni od doręczenia niniejszego wezwania (k. 17). Rzeczony brak formalny wnioskodawcza uzupełnił przesyłając do Sądu Najwyższego Izby Odpowiedzialności Zawodowej w dniu 15 listopada 2023 r. oświadczenie o stanie rodzinnym, majątku, dochodach i źródłach utrzymania (k. 21-27). Sąd Najwyższy zważył co następuje. Wniosek E. P. nie zasługuje na uwzględnienie. W odniesieniu do wniosku o zezwolenie na pociągnięcie sędziego do odpowiedzialności karnej ustawodawca w art. 80 § 2a p.u.s.p. ustanowił tzw. przymus adwokacko-radcowski w stosunku do osób niebędących prokuratorem. Jednocześnie, zgodnie z art. 78 § 1 k.p.k. w zw. z art. 88 k.p.k. w zw. z art. 128 p.u.s.p., pokrzywdzony, który nie ma pełnomocnika z wyboru, może żądać, aby wyznaczono mu obrońcę z urzędu, jeżeli w sposób należyty wykaże, że nie jest w stanie ponieść kosztów obrony bez uszczerbku dla niezbędnego utrzymania siebie i rodziny. Z analizy oświadczenia o stanie rodzinnym, majątku, dochodach i źródłach utrzymania przedłożonego przez E. P. wynika, że posiada on nieruchomość rolą o powierzchni 1.73 ha, samochody osobowe: marki F., rok produkcji - 2007, o deklarowanej wartości 10 000 zł, oraz F., rok produkcji - 2006, o deklarowanej wartości 7 000 zł. Dochód roczny wnioskodawcy uzyskiwany z tytułu gospodarstwa rolnego to 10 000 zł oraz 30 000 zł w przypadku jego małżonki – R. P. pozostającej we wspólnym gospodarstwie domowym z wnioskodawcą. Ponadto, E. P. obciążony jest wydatkami I ZI 70/23 3 stałymi w kwocie 7 000 zł rocznie oraz zobowiązaniem w postaci kredytu bankowego na kwotę 40 000 zł (do 30 października 2024 r.). Wykazany stan majątku, dochodów i zobowiązań nie pozwala na przyjęcie, że sytuacja materialna wnioskodawcy jest na tyle trudna, by kwalifikowała go do skorzystania z prawa do wyznaczenia obrońcy z urzędu na warunkach przewidzianych w art. 78 § 1 k.p.k. Wyznaczenie pełnomocnika z urzędu powinno mieć bowiem miejsce wyłącznie w sytuacji, gdy wnioskodawca w ogóle nie ma majątku, w tym środków na pokrycie kosztów pełnomocnika z wyboru oraz gdy wielkość posiadanych środków nie pozwalają na ich pokrycie, utrzymanie siebie i swojej rodziny. Wskazane okoliczności nie zachodzą zatem w niniejszej sprawie. W tym stanie rzeczy, Sąd Najwyższy orzekł jak na wstępie. [M. T.] [ms]