I ZO 119/23

I ZO 119/23 POSTANOWIENIE Dnia 20 marca 2024 r. Sąd Najwyższy w składzie: SSN Zbigniew Korzeniowski w sprawie dotyczącej obwinionej sędzi Sądu Rejonowego w Z. w stanie spoczynku – M. M., po rozpoznaniu na posiedzeniu 20 marca 2024 r. w Izbie Odpowiedzialności Zawodowej, zażalenia obrońcy obwinionej z 14 września 2023 r. na postanowienie Zastępcy Rzecznika Dyscyplinarnego przy Sądzie Okręgowym w S. z 18 sierpnia 2023 r., sygn. akt […], w przedmiocie odmowy zawieszenia postępowania, na podstawie art. 437 § 1 i 2 k.p.k. w zw. z art. 128 usp, postanowił: uchylić zaskarżone postanowienie. UZASADNIENIE W dniu 18 sierpnia 2023 r., w sprawie o sygn. akt […], Zastępca Rzecznika Dyscyplinarnego przy Sądzie Okręgowym w S., wydał postanowienie o odmowie zawieszenia postępowania na podstawie art. 22 § 1 k.p.k. w zw. z art. 128 usp. W uzasadnieniu wskazał, że fakt choroby obwinionej sędzi nie ma znaczenia dla sprawy, gdyż w postępowaniu dyscyplinarnym sędziów sądów powszechnych przepisy kodeksu postępowania karnego stosuje się jedynie posiłkowo – w sprawach nieuregulowanych w rozdziale 3 usp. Zastępca Rzecznika Dyscyplinarnego wskazał, że jak wynika z art. 113 § 2 usp choroba sędziego uniemożliwiająca mu udział w postępowaniu przed sądem dyscyplinarnym nie I ZO 119/23 2 uzasadnia zawieszenia postępowania a jedynie wyznaczenie dla takiego sędziego obrońcy z urzędu. Powyższe postanowienie zaskarżyła w całości pismem z 14 września 2023 r., obrońca obwinionej – adw. K. K. Zaskarżonemu postanowieniu zarzuciła naruszenie art. 22 § 1 k.p.k. w zw. z art. 128 ustawy z dnia 27 lipca 2001 r. Prawo o ustroju sądów powszechnych. Skarżąca wniosła o: 1. dopuszczenie dowodu z akt sprawy Sądu Rejonowego w C. o sygn. akt […] a z nich opinii sądowo - psychiatrycznej wydanej przez biegłego sądowego lekarza psychiatrii lek med. A. K. oraz biegłego ad hoc lekarza specjalistę psychiatrę B. N., która wpłynęła do Sądu Rejonowego w C. w dniu 1 września 2023 r. na okoliczność aktualnego stanu zdrowia obwinionej; 2. zmianę przedmiotowego postanowienia poprzez zawieszenie postępowania w sprawie […], ewentualnie o uchylenie tego postanowienia i przekazanie sprawy do ponownego postępowania. Sąd Najwyższy zważył, co następuje. Wywiedzione przez obwinionego zażalenie okazało się zasadne. Punktem odniesienia jest art. 22 § 1 k.p.k. Skarżąca ma rację, że występuje długotrwała przeszkoda, bo wynika to z postanowienia o zawieszeniu postępowania w sprawie karnej. Oczywiście postanowienie to nie wiąże w sprawie dyscyplinarnej, bowiem postępowania karne i dyscyplinarne mogą toczyć się niezależnie od siebie, jednak ma znaczenie ze względu na przyczynę zawieszenia, czyli stan zdrowia obwinionej M. M. Otóż zawieszenie postępowania nastąpiło na etapie sądowym, w sprawie […], w której obwiniona została oskarżona o popełnienie czynu z art. 178 a § 1 k.k. Jak wynika z uzasadnienia postanowienia, ze względu na stan zdrowia M. M., zachodzi duże prawdopodobieństwo, że przyczyna zawieszenia nie ustała do tej pory. Obrońca obwinionej sędzi w stanie spoczynku powoływała się na drugą opinię uzupełniającą, wydaną na zlecenie sądu z 30 grudnia 2022 r. (k. 1000) oraz opinię z 30 sierpnia 2023 r. (k. 2050), która potwierdza, że obwiniona jest niezdolna do udziału w rozprawie. Analiza aktualnej dokumentacji medycznej, jak również przeprowadzone badanie psychiatryczne wskazują, iż u opiniowanej dalej I ZO 119/23 3 występują […], dlatego udział obwinionej w rozprawie jest niemożliwy. Zatem nie ustała przyczyna zwieszenia, co znajduje odzwierciedlenie w braku podjęcia zawieszonego postępowania przez sąd karny. Potwierdza to, że długotrwała przeszkoda uniemożliwiająca prowadzenie postępowania w rozumieniu art. 22 § 1 k.p.k. nadal występuje. Regulacja ta ma znaczenie samodzielne (odrębne) w odniesieniu do powołanego w zaskarżonym postanowieniu art. 113 § 2 usp. Nie można zatem podzielić stanowiska Zastępcy Rzecznika Dyscyplinarnego, że fakt choroby obwinionej nie ma znaczenia dla sprawy. Z tej przyczyny odpowiednie stosowanie przepisów k.p.k. do postępowania dyscyplinarnego nie oznacza braku zależności tych postępowań. Chociażby ze względu na treść art. 8 k.p.k. Dlatego każdorazowo sytuacja podlega indywidualnej ocenie, niemniej zażalenie nie bez racji wskazuje na przeszkodę uniemożliwiającą prowadzenie postępowania dyscyplinarnego z udziałem obwinionej. Podkreślić trzeba, że wobec pogorszenia się stanu zdrowia obwinionej, co zostało potwierdzone opinią lekarską z 30 sierpnia 2023 r., zawsze istnieje możliwość zawieszenia postępowania dyscyplinarnego. Z urzędu zauważa się, że postanowieniem z 10 stycznia 2024 r., sygn. akt […], Sąd Rejonowy w C. dopuścił dowód z kolejnej opinii dwóch biegłych psychiatrów na okoliczność jaki jest aktualny stan zdrowia psychicznego M. M. oraz czy w aktualnym stanie zdrowia psychicznego oskarżona może wziąć udział w postępowaniu przed sądem, jeżeli nie, jaki jest przewidywany czas jej niezdolności do udziału w tym postępowaniu. Opinia ta może mieć też znaczenie dla dalszego postępowania w sprawie dyscyplinarnej. Z uwagi na powyższe, Sąd Najwyższy postanowił jak na wstępie. [M. T.] [ms] I ZO 119/23 4